Enerji ve Tabii
Kaynaklar Bakanlığından:MADENCİLİK
FAALİYETLERİ UYGULAMA YÖNETMELİĞİBİRİNCİ
KISIM
Genel
Hükümler
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç, Kapsam,
Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu
Yönetmeliğin amacı, 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanununun uygulanması
ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu
Yönetmelik;
a) Ruhsat ve sertifika verme, maden
arama, işletme dönemleri işlemlerine, ruhsat alanlarının değiştirilmesine,
faaliyetlerin denetim ve kontrolüne, buluculuk hakkına, terk, devir ve intikal
işlerine, arama ve işletmede maden üretim esaslarına, ruhsat sahipleri
tarafından düzenlenecek belgelere, ödenecek bedellere, faaliyette bulunmak için
alınacak izinlere, maden siciline ve kamulaştırma
işlemlerine,
b) Maden arama ve işletme faaliyeti
ile Devlet ve il yolları, otoyollar, demiryolları, hava limanı, liman, baraj,
enerji tesisleri, petrol ve doğal gaz, jeotermal boru hatları ve tesisleri, su
isale hatları gibi benzeri kamu yatırımlarının birbirlerini engellemesi, kamu
kurum ve kuruluşlarının uygulamalarından dolayı maden arama ve işletme
faaliyetinin yapılamaz hale gelmesi, kamu ve özel yatırım için başka alternatif
alanların bulunamaması durumunda yapılacak işlemlere,
c) Kamu kurum ve kuruluşlarınca
yol, köprü, baraj, gölet, liman gibi projelerde kullanılacak yapı ve inşaat
hammaddelerinin üretimi için izin verilmesine,
ç) Kanun hükümlerine göre herhangi
bir sebeple hükümden düşmüş, terk edilmiş ruhsatlı sahalar ile bu sahalardan
taksir edilmiş alanların, Kanunun ilgili maddeleri gereğince ihale
edilmesine,
ilişkin usul ve esasları
kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu
Yönetmelik, 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanununa dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar ve
kısaltmalar
MADDE 4 – (1) Bu
Yönetmelikte geçen;
a) Altyapı tesisi: Madencilik
faaliyetleri için zorunlu ve temdit dahil ruhsat süresi ile sınırlı olan yol,
su, haberleşme, enerji nakil hattı, bant konveyör, havai hat, kuyu tesisleri,
şantiye binası, yemekhane, atölye, kantar tesisleri, maden stok alanı, pasa
döküm alanı, atık barajı, trafo, patlayıcı madde ve müştemilatı deposu gibi
geçici yapı ve binaları,
b) Arama dönemi üretim izin
belgesi: Arama ruhsat döneminde teknolojik araştırma, geliştirme, pilot
çalışmalar ve pazar araştırmaları yapmak üzere, madenin üretim ve satışı için
verilen izin belgesini,
c) Arama ruhsatı: Belirli bir
alanda maden arama faaliyetlerinde bulunulabilmesi için verilen yetki
belgesini,
ç) Ariyet malzemesi: Kayaçların
doğal ve jeolojik etkenler sonucu kırılması, ufalanması, alterasyonu, taşınması
ve/veya yerinde çökelimi ile oluşan; çakıl, kum, silt ve mil içeren gevşek
malzeme ile yamaç molozu niteliğinde olan ve yapılarda dolgu olarak kullanılan
malzemeyi,
d) Bakanlık: Enerji ve Tabii
Kaynaklar Bakanlığını,
e) Banka: Bakanlıkça belirlenen
bankayı,
f) Beklenmeyen hal: Tenör/kalite,
jeoloji, pazarlama, ulaştırma ve alt yapı şartlarındaki beklenmeyen
değişiklikler ile ilgili mevzuat gereğince diğer kurumlardan alınması gereken
izinlerin alınamaması durumları ile grev, lokavt ve işletme faaliyetlerini
engelleyen diğer toplumsal olayları,
g) Beyan: İlgililerin resmî
kuruluşlara herhangi bir durumu belirlemek veya açıklamak maksadı ile vermiş
oldukları yazılı belgeyi,
ğ) ÇED: Çevresel etki
değerlendirmesini,
h) Çevre ile uyumlu hale getirme:
Madencilik faaliyetinde bulunulan alanın faaliyet süresince ve sonrasında
projesine uygun olarak, can ve mal emniyetinin sağlanarak arazinin ıslah
edilmesi ve doğaya yeniden kazandırılması faaliyetlerini,
ı) Daimi nezaretçi: İşletmede daimi
olarak istihdam edilen maden mühendisini,
i) Detay arama faaliyet raporu:
Detay arama döneminde madenin yapısına göre maden arama projesinde belirtilen
yöntem ve uygulamalar ile sondaj, yarma, kuyu, galeri gibi arama faaliyetlerine
ilişkin bilgileri ve diğer belgeleri kapsayan görünür rezerv raporunu içeren
raporu,
j) Devlet hakkı: Maden
istihracından sağlanan gelirden ve/veya üretim yapılmayan ruhsat sahalarından
proje beyanı üzerinden alınan Devlet payına düşen kısmı,
k) Ekonomik cevher: Günün teknik ve
ekonomik şartlarında kârlı olarak değerlendirilebilecek
cevheri,
l) Faaliyet bilgi formu: Yıllık
işletme faaliyetine ilişkin üretim, satış, stok, sevkiyat ve bunun gibi
bilgileri içeren belgeyi,
m) Geçici tesisler: Maden
ruhsatının süresine bağlı olarak yapılan tesis ve altyapı
tesislerini,
n) Genel arama faaliyet raporu:
Genel arama döneminde madenin yapısına göre, maden arama projesinde belirtilen
yöntem ve uygulamalar ile detay arama dönemine ilişkin öngörülen sondaj, yarma,
kuyu, galeri gibi arama faaliyetlerine ait bilgileri içeren kaynak veya rezerv
raporunu içeren raporu,
o) Genel Müdürlük: Maden İşleri
Genel Müdürlüğünü,
ö) Görünür rezerv: Üç boyutu ve
tenörü/kalitesi belirlenmiş üretilebilir kesin maden
miktarını,
p) Hammadde üretim izni: Yol,
demiryolu, hava limanı, köprü, baraj, gölet, liman gibi yapı, sanat yapıları ve
inşaatlar için kamu kurum ve kuruluşlarına verilen izni,
r) Haritacı: Harita ve kadastro
mühendisi, harita teknikeri, harita teknisyeni ve
topografı,
s) İhtisaslaşmış devlet kuruluşu:
Maden İşleri Genel Müdürlüğü, Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu, Maden
Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü, Türkiye Kömür İşletmeleri Genel Müdürlüğü,
Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü, Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü,
Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü, Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel
Müdürlüğü, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü,
Sanayi ve Ticaret, Tarım ve Köyişleri, Çalışma ve Sosyal Güvenlik, Çevre
ve Orman Bakanlıklarına bağlı kuruluşları, üniversiteler ile Kültür Varlıkları
ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Karayolları Genel Müdürlüğü gibi madencilik
faaliyetleri ile ilgili veya ilişkili konularda ihtisas sahibi Devlet
kuruluşlarını,
ş) İmalât haritası: İşletmelerde
üretim yapılan yerleri, miktarları, yapılış şeklini ve bir sonraki yılın üretim
programını gösterir, uygun ölçekli beyan niteliğindeki
haritayı,
t) İşletme izni: Bir madenin
işletmeye alınabilmesi için gerekli olan belgeyi,
u) İşletme ruhsatı: İşletme
faaliyetlerinin yürütülebilmesi için verilen yetki
belgesini,
ü) Kamu yararı niteliği taşıyan
yatırımlar: Devlet ve il yolları, otoyolları, demiryolları, hava limanı, liman,
baraj, enerji tesisleri, petrol ve doğal gaz, jeotermal boru hatları ve
tesisleri, su isale hatları gibi kamu yararı için kamu kurum ve kuruluşları
ve/veya gerçek ve tüzel kişilerce yapılan işleri,
v) Kamulaştırma: İşletme ruhsat
süresi boyunca ruhsat alanında kalan özel mülkiyet arazilerinde yapılacak maden
işletme faaliyeti için alınan kamu yararı kararı ve 2942 sayılı Kamulaştırma
Kanunu gereğince işlemlerin sonuçlandırılmasını,
y) Kantar fişi: Sevk edilen madenin
ağırlığını gösterir tartı makbuzunu,
z) Kanun: 4/6/1985 tarihli ve 3213
sayılı Maden Kanununu,
aa) Kaynak: Yerkabuğunda veya
yerkabuğunun derinliklerinde, biçim, nitelik ve nicelik olarak muhtemel ekonomik
beklentilere neden olan mineral veya maden yoğunlaşmasını,
bb) Kaynak raporu: Mineral veya
maden yoğunlaşmasına ilişkin bilgileri içeren raporu,
cc) Kurul: Devlet Planlama
Teşkilatının bağlı olduğu Bakanın başkanlığında oluşturulan, maden işletme
faaliyetleri ile diğer yatırımların kamu yararı açısından önceliğini ve önemini
tespit ederek karar veren kurulu,
çç) Maden arama faaliyetleri:
Jeolojik prospeksiyon, jeoloji haritası yapımı, numune alma, jeofizik araştırma,
jeoteknik etütler ile üretime yönelik olmayan sondaj, galeri sürme, yarma ve
kuyu açma gibi faaliyetleri,
dd) Maden arama projesi: Arama
ruhsat sahasında bir termin planı dahilinde, ekonomik olarak işletilebilecek bir
maden yatağı bulabilmek için arama süresi boyunca yapılacak olan arama
faaliyetlerini ve bu faaliyetlerin gerçekleştirilmesine yönelik yatırım
bilgilerini ve mali yeterliliği içeren projeyi,
ee) Maden hakları: Madenlerin
aranması, bulunması ve işletilebilmesi için verilen izinler ve maden
yataklarının bulunmasına yardımcı olanlara tanınan maddi
imkânları,
ff) Maden işletme faaliyetleri:
Üretime yönelik hazırlık çalışmaları ve üretim yapılması için gerekli
faaliyetleri,
gg) Maden işletme projesi: Maden
kaynaklarının değerlendirilmesi amacına dönük belirli girdileri seçilmiş bir
teknoloji kullanarak mevcut ve potansiyel talebi karşılamak üzere maden ve/veya
madene dayalı ürünleri üretmek için çalışmaları düzenleyen beyan niteliğindeki
raporu,
ğğ) Maden sicili: Ruhsat hukuku ile
ilgili bilgilerin kaydedildiği defteri,
hh) Madencilik faaliyetleri:
Madenlerin aranması, üretilmesi, sevkiyatı, cevher hazırlama ve zenginleştirme,
atıkların bertarafı, ruhsat sahasındaki stoklama/depolama işlemleri, maden
işletmelerinin kapatılması ve çevre ile uyumlu hale getirilmesi ile ilgili tüm
faaliyetler ve bu faaliyetlere yönelik tesislerin
yapılmasını,
ıı) Mücbir sebep: Sel, yangın,
deprem, grizu patlaması, çökme, heyelan gibi halleri,
ii) Oda sicil belgesi:
Mühendislerin bağlı oldukları odaya üyeliklerinin devam ettiğine dair yılda bir
kez alınan belgeyi,
jj) Ön arama faaliyet raporu: Ön
arama döneminde maden arama projesinde belirtilen madenin yapısına göre, maden
kaynağına yönelik elde edilen veriler doğrultusundaki tenör/kalite tahminini
içeren kaynak raporunu içeren raporu,
kk) Ön görünüm alanı: Bulunulan
yerden ufuk çizgisine kadar olan bölgedeki görünen alanı,
ll) Ön inceleme raporu: Hedef
sahayı seçmenin gerekçeleri, nedenleri ve aranacak maden/madenlerin
belirtildiği; mevcut bilgiler doğrultusunda hazırlanmış yorum ve
değerlendirmeleri içeren raporu,
mm) Öncelik hakkı: Maden hakkı için
ilk müracaat edene tanınan hakkı,
nn) Pasa: Mevcut ekonomik ve teknik
şartlara göre işletilmesi mümkün olmayan, ancak işletme gereği istihsal edilen
maddeyi,
oo) Prospeksiyon: Maden arama
faaliyetlerine mesnet teşkil edecek ön bilgilerin toplanması
işini,
öö) Rezerv: Bir veya birden çok
boyutu ve tenörü/kalitesi belirlenmiş maden miktarını,
pp) Rezerv raporu: Bir veya birden
çok boyutu ve tenörü/kalitesi belirlenmiş maden miktarına ilişkin bilgileri
içeren raporu,
rr) Rödövans sözleşmesi: Ruhsat
sahalarındaki madenlerin üretilerek değerlendirilmesi amacıyla üçüncü kişilere
veya kuruluşlara tasarruf hakkı sağlamak üzere ruhsat sahasının tamamı ya da bir
kısmı için ruhsat sahiplerinin bu kişilerle yapmış oldukları
sözleşmeleri,
ss) Ruhsat hukuku: Ruhsat
sahiplerinin ruhsattan doğan hak ve yükümlülüklerini,
şş) Satış bilgi formu: Yıllık
üretim miktarı, satış tutarı, toplam gelir ve tahakkuk eden Devlet hakkı gibi
mali durumu gösteren belgeyi,
tt) Sertifika: V. Grup madenlerin
aranması ve işletilmesi için bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar
çerçevesinde verilen belgeyi,
uu) Sevk fişi: 4/1/1961 tarihli ve
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 240 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A)
bendinde yer alan sevk irsaliyelerindeki bilgileri ihtiva eden beyan
niteliğindeki belgeyi,
üü) Taksir: Ruhsat alanlarının
Kanun ve bu Yönetmelik gereğince Genel Müdürlükçe
küçültülmesini,
vv) Teknik belge: Maden arama ve
işletme faaliyetleri ile Kanunda belirtilen diğer işler için ilgili mühendis ve
diğer teknik elemanlar tarafından hazırlanan arama faaliyet raporları,
arama/işletme projeleri, faaliyet bilgi formları, imalât haritası, jeolojik,
jeofizik, hidrojeolojik etüt, harita, kesitler, laboratuvar analizleri, sondaj
verileri, çevre ile uyum planı, raporlar ve bunun gibi teknik içerikli
belgeyi,
yy) Teknik eleman: Kanun kapsamında
Genel Müdürlüğe vermiş olduğu dilekçe ve eklerindeki evrakları imzalayarak
beyanda bulunan maden, jeoloji ve jeofizik mühendislerini,
zz) Teknik nezaretçi:
İşletmelerdeki faaliyetlerin teknik ve emniyet yönünden nezaretini yapan,
Kanunun 29 uncu maddesi gereği faaliyet bilgi formunun hazırlanmasından sorumlu
ve yetkili maden mühendisini,
aaa) Teknik nezaretçi defteri:
Muhafazasının sorumluluğu ruhsat sahibine ait olan, noter tarafından onaylanmış,
teknik nezaretçinin raporunu yazdığı ve ruhsat sahibi/vekili ile birlikte
imzaladığı defteri,
bbb) Teminat: Madencilik
faaliyetlerinde Kanun hükümlerine ve tekniğe uygun çalışmayı temin amacı ile
alınan nakit para, süre yönünden sınırsız banka ve özel finans kurumu teminat
mektubu, Devlet bono ve tahvili olarak alınan geçici
ödemeyi,
ccc) Tenör/Kalite: Tetkik, gözlem,
analiz, teknolojik test, ölçüm sonucunda ortaya konulan kalorifik değer, bome,
konsantrasyon, karat/ayar, denklik, reçeteye uygunluk gibi fiziksel, kimyasal ve
jeokimyasal özelliklerine göre piyasa koşullarında değişik amaçlı
değerlendirilebilme kıstaslarını/oranlarını,
ççç) Tesis: Madencilik faaliyetleri
için zorunlu olan her türlü kırma, eleme, öğütme, kesme ve sayalama tesisleri
ile işleme tesisi kapsamında asfalt üretim, hazır beton, yapı elemanı tesisleri,
sallantılı masa, jig, konsantratör, flotasyon, liç, kalsinasyon, bioksidasyon ve
benzeri cevher hazırlama ve zenginleştirme tesisleri, karıştırma, depolama,
stoklama, atık kazanma ve atık bertaraf tesisleri gibi geçici
üniteleri,
ddd) TPAO: Türkiye Petrolleri
Anonim Ortaklığını,
eee) Vardiya: 22/5/2003 tarihli ve
4857 sayılı İş Kanununda yer alan çalışma süresine uygun olarak yirmi dört saat
içerisinde çalışmanın yapıldığı zaman dilimini,
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Maden
Ruhsatlarının Gruplandırılması
Maden ruhsatlarının
gruplandırılması
MADDE 5 – (1) Madenler
aşağıda sıralanan gruplara göre ruhsatlandırılır:
A) I. Grup
madenler;
a) İnşaat ile yol yapımında
kullanılan ve tabiatta doğal olarak bulunan kum ve çakıl, %80’in altında
SiO2 içeren kum, ariyet malzemesi ve SiO2 oranına
bakılmaksızın denizlerdeki ve akarsu yataklarındaki kum ve
çakıllar,
b) Tuğla-kiremit kili, çimento
kili, baraj, gölet ve benzeri yapılarda kullanılan killer, Marn, Puzolanik kayaç
(Tras), çimento ve seramik sanayilerinde kullanılan ve diğer gruplarda yer
almayan kayaçlar ile;
1) %25’den az
Al2O3 içeren killer,
2) %50’den az montmorillonit
minerali içeren killer,
3) %50’den az illit minerali içeren
killer,
4) %50’den az zeolit minerali
içeren kayaçlar,
5) Na2O ve
K2O toplamı %5’den az olan ve II. Grupta yer almayan
kayaçlar,
6) Kil grubunda ağırlıkça birinci
sırada Kaolinit minerali bulunmayan ve Kaolinit minerali oranı %20’den az olan,
%2’den fazla Fe2O3 ve K2O, %1’den fazla
Na2O içeren ve %44’den az SiO2 içeren
killer,
B) II. Grup
madenler;
a) Kalsit, Dolomit, Kalker, Granit,
Andezit, Bazalt gibi kayaçlardan agrega, mıcır veya öğütülerek kullanılan
kayaçlar ile geometrik şekil verilmeden yol, baraj, gölet ve liman gibi
alanlarda kullanılan taşlar, dolgu, istinat ve diğer yapı duvarı gibi yerlerde
kullanılan yapı taşları (dekoratif amaçlı kullanılan taşlar
hariç),
b) Mermer, Traverten, Oniks
mermeri, Granit, Andezit, Bazalt, Diyabaz gibi blok olarak üretilen taşlar,
boyutlandırılarak geometrik şekil verilen taşlar ile Kayraktaşı, Arduvaz, Tüf,
İgnimbirit ve benzeri dekoratif amaçla kullanılan doğal
taşlar,
C) III. Grup
madenler;
Deniz, göl ve kaynak sularında
eriyik halde bulunan tuzlar, jeotermal, doğal gaz ve petrol alanlarının dışında
bulunan Karbondioksit (CO2) Gazı, Hidrojen Sülfür (7/3/1954 tarihli
ve 6326 sayılı Petrol Kanunu hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla), IV. Grup
madenleri eriyik olarak içeren ve 3/6/2007 tarihli ve 5686 sayılı Jeotermal
Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu kapsamına girmeyen çeşitli amaçlarla
kullanılan gaz ve sular.
Ç) IV. Grup
madenler;
a) Endüstriyel
hammaddeler,
Kaolen, Dikit, Nakrit, Halloysit,
Endellit, Anaksit, Bentonit, Montmorillonit (%50’den fazla Montmorillonit
minerali), Baydilit, Nontronit, Saponit, Hektorit, İllit (%50’den fazla İllit
minerali), Vermikülit, Allofan, İmalogit, Klorit, Sepiyolit, Paligorskit
(Atapuljit), Loglinit ve bunların karışımı killer, Refrakter killer, Alçıtaşı
(Jips, Anhidrit), Alünit (Şap), Halit, Sodyum, Potasyum, Lityum, Kalsiyum,
Magnezyum, Klor, Nitrat, İyot, Flor, Brom ve diğer tuzlar, Bor tuzları
(Kolemanit, Uleksit, Borasit, Tinkal, Pandermit veya bünyesinde en az %10
B2O3 içeren diğer Bor mineralleri), Stronsiyum tuzları
(Selestin, Stronsiyanit), Barit, Vollastonit, Talk, Steattit, Pirofillit,
Diatomit, Olivin, Dunit, Sillimanit, Andaluzit, Dumortiorit, Disten (Kyanit),
Fosfat, Apatit, Asbest (Amyant), Manyezit, Huntit, Tabiî Soda Mineralleri
(Trona, Nakolit, Davsonit), Zeolit (%50’den fazla zeolit minerali), Pomza,
Pekştayn, Perlit, Obsidyen, Grafit, Kükürt, Flüorit, Kriyolit, Zımpara Taşı,
Korundum, Diyasporit, Kuvars, Kuvarsit ve bileşiminde en az %80 SiO2
ihtiva eden Kuvars Kumu, Feldispat (Feldispat ve Feldispatoid Grubu Mineraller),
Mika (Biyotit, Muskovit, Serisit, Lepidolit, Flogopit), Nefelinli Siyenit,
Kalsedon (Sileks, Çört), Harzburgit, Radyolarit.
b) Enerji
hammaddeleri,
Turba, Leonardit, Linyit,
Taşkömürü, kömür işletme izni alınmış ruhsatlı sahalarda kömüre bağlı Metan
Gazı, Antrasit, Asfaltit, Bitümlü Şist, Bitümlü Şeyl, Kokolit-Sapropel (Petrol
Kanunu hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla).
c) Metalik
madenler,
Altın, Gümüş, Platin, Osmiyum,
Bakır, Kurşun, Çinko, Demir, Pirit, Manganez, Krom, Civa, Antimuan, Kalay,
Vanadyum, Arsenik, Molibden, Tungsten (Volframit, Şelit), Kobalt, Nikel,
Kadmiyum, Bizmut, Titan (İlmenit, Rutil), Alüminyum (Boksit, Gipsit, Böhmit),
Nadir Toprak Elementleri (Seryum Grubu, Yitriyum Grubu) ve Nadir Toprak
Mineralleri (Bastnazit, Monazit, Ksenotim, Serit, Oyksenit, Samarskit,
Fergusonit), Sezyum, Rubidyum, Berilyum, İndiyum, Galyum, Talyum, Zirkonyum,
Hafniyum, Germanyum, Niobyum, Tantalyum, Selenyum, Telluryum,
Renyum.
D) V. Grup madenler: Kıymetli ve
yarı kıymetli mineraller;
Elmas, Safir, Yakut, Beril, Zümrüt,
Morganit, Akuvamarin, Heliodor, Aleksandirit, Agat, Silis Kökenli Oniks,
Sardoniks, Jasp, Karnolin, Heliotrop, Kantaşı, Krizopras, Opal (İrize Opal,
Kırmızı Opal, Siyah Opal, Ağaç Opal), Kuvars Kristalleri (Ametist, Sitrin,
Neceftaşı (Dağ Kristali), Dumanlı Kuvars, Kedigözü, Avanturin, Venüstaşı, Gül
Kuvars), Turmalin (Rubellit, Vardelit, İndigolit), Topaz, Aytaşı, Turkuaz
(Firuze), Spodümen, Kehribar, Lazurit (Lapislazuli), Oltutaşı, Diopsit,
Amozonit, Lületaşı, Labrodorit, Epidot (Zeosit, Tanzonit), Spinel, Jadeit, Yeşim
veya Jad, Rodonit, Rodokrozit, Granat Minarelleri (Spesartin, Grosüllar
Hessanit, Dermontoit, Uvarovit, Pirop, Almandin), Diaspor Kristalleri,
Kemererit, Krizoberil, Fenakit, Taaffeit, Oyklas, Krizolit, Zebercet, Uvit,
Siberit, Akroit, Safirin, Praziolit, Sarder, Karneol, Jaspis, Moldavit,
Enstatit, Aktinolit, Ateş Opal, Brazilianit, Vezüvyan (İdokras), Kordiyerit,
Sfen Kristalleri, Dioptas, Apofillit, Prehnit, Petalit, Fibrolit, Benitoid,
Sanidin, Bitovnit, Andezin, Adularya, Skapolit, Natrolit, Hayün, Pektolit,
Polusit (Polluks), Datolit, Kornerupin, Danburit, Sinhalit, Kurnokovit, Lazulit,
Ambligonit, Sodalit, Krizokol, Vardit, Nefrit, Sedef,
Operkül.
E) VI. Grup
madenler;
Uranyum, Toryum, Radyum gibi
elementleri içeren radyoaktif mineraller ve diğer radyoaktif
maddeler.
Madenlerin grubunun tespiti ve sağlanan
haklar
MADDE 6 – (1) Kanunda
sayılan ve bu Yönetmelikte belirtilen madenler dışında yeni bir madenin tespit
edilmesi durumunda bu madenin grubu; mineralojik, fiziksel ve kimyasal
özellikleri, kullanım alanları göz önünde bulundurularak Genel Müdürlük
tarafından bu Yönetmelikte gerekli değişiklik yapılarak
belirlenir.
(2) Bir maden için yapılan ruhsat
müracaatları, o madenin bulunduğu gruptaki tüm madenler için hak sağlar.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Maden Hakkı,
Ruhsat Müracaatları
Maden hakkı
MADDE 7 – (1) Maden
hakları, medeni hakları kullanmaya ehil Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına,
madencilik yapabileceği statüsünde yazılı Türkiye Cumhuriyeti Kanunlarına göre
kurulmuş tüzel kişiliği haiz şirketlere, kamu iktisadi teşebbüsleri ile
müesseseleri, bağlı ortaklıkları ve iştirakleri ile diğer kamu kurum, kuruluş ve
idarelerine, gerçek veya tüzel tek kişi adına verilir.
Genel müracaat
MADDE 8 – (1) Kanunun 6
ncı maddesinde belirtilen nitelikleri taşıyan gerçek veya tüzel kişiler, maden
hakkı için I (a) Grubu madenlerde il özel idarelerine, diğer grup madenlerde
Genel Müdürlüğe müracaat edebilir.
(2) I (a) Grubu madenlerde il özel
idareleri, Genel Müdürlüğün uygun görüşünü alır. Genel Müdürlük, talep edilen
alanın niteliği, talep alanında diğer grup ruhsatların bulunup bulunmadığı,
ruhsat bulunması halinde yapılan nazari ve/veya mahalli inceleme sonucu dikkate
alınarak görüşünü bildirir. Diğer kamu kurum ve kuruluşlarının olumlu görüşünün
alınmasını takiben il özel idaresince ihale yolu ile işletme ruhsatı
verilir.
(3) I (b) ve II (a) Grubu madenlere
işletme ruhsatı, II (b), III., IV. ve VI. Grup madenlere arama ruhsatı, V. Grup
madenlere arama sertifikası almak için Genel Müdürlüğe müracaat
yapılır.
(4) Genel Müdürlüğe yapılan
müracaatlarda öncelik hakkı esastır. Yapılan müracaatlar, müracaat numarası,
gün, saat ve dakika esas alınarak değerlendirilir. Müracaata esas olan bilgileri
içeren belge müracaat sahibine verilir.
Arama ruhsatı/sertifikası müracaatı ve
değerlendirilmesi
MADDE 9 – (1)
Ruhsat/sertifika müracaatı, işletme ruhsat talep harcı yatırılarak Ek Form-2’de
yer alan taahhütname ve Ek Form-1’de örneği verilmiş dilekçe ile üç nüsha
halinde Genel Müdürlüğe doğrudan veya Genel Müdürlük internet sayfasında
yayımlanan müracaat formu ile internet ortamında yapılır.
(2) Müracaat edilen alan, altındaki
mevcut haklar dikkate alınarak değerlendirilir. Talep edilen alanın hak
sağlamaya müsait olan kısmına ait bilgileri içeren belge müracaat tarihinde
müracaat edene verilir. Ayrıca sonuçlar, müracaatı takip eden günden başlayarak
iki ay süre ile Genel Müdürlük ilan panosunda ve internet sayfasında ilan
edilir. Sonuç ile ilgili olarak müracaat sahibine ayrıca yazılı bir tebligat
yapılmaz.
Ruhsat/sertifika müracaat
esasları
MADDE 10 – (1) Müracaatlar
aşağıdaki esaslar doğrultusunda yapılır;
a) Müracaatlar, I (b) Grubu
madenlerde 50 hektarı, II. Grup madenlerde 100 hektarı, III. Grup madenlerde 500
hektarı, IV. Grup madenlerde 2000 hektarı, V. Grup madenlerde 1000 hektarı, VI.
Grup madenlerde ise 5000 hektarı, tamamı denizlere yapılan III., IV. ve VI. Grup
ruhsat müracaatları ise 50000 hektarı geçmeyecek şekilde
yapılır.
b) Müracaatlar; 6 derecelik dilim
esas alınarak, yirmi noktayı geçmeyecek şekilde, yedi basamaklı koordinatlar ile
1/25000 ölçekli pafta adı yazılarak yapılır. Pafta sayısı dördü, ancak tamamı
denizlere yapılan III., IV. ve VI. Grup ruhsat müracaatlarında ise pafta sayısı
sekizi geçemez. Talep edilen alanla ilgili en az bir pafta adının belirtilmesi
zorunludur.
c) Müracaat edilen alanın
koordinatları, saat ibresi dönüş yönünde sağa (y), yukarı (x) olarak verilir.
Müracaatlar tek poligon olarak yapılır.
(2) Bu maddedeki esaslara aykırı
müracaatlar geçersiz sayılır. Müracaat için yatırılan talep harcı iade
edilmez.
Müracaatların
ruhsatlandırılması/sertifikalandırılması için gerekli
belgeler
MADDE 11 – (1) Hak
sağlayan müracaatların ruhsatlandırılması için müracaat gününden itibaren iki ay
içinde talep sahibinin aşağıdaki belgeleri Genel Müdürlüğe vermesi
zorunludur.
a) Gerçek
kişiler;
1) T.C. kimlik numarası
beyanı,
2) Onaylı imza
beyanı,
3) Ruhsat harcının yatırıldığına
dair belge,
4) Ruhsat teminatının yatırıldığına
dair belge,
5) Ön inceleme raporu (Ek
Form-3),
6) Maden arama projesi (Ek
Form-4),
7) Mali yeterlilik
belgeleri.
b) Tüzel
kişiler;
1) Şirketin kuruluş statüsünü ve
son yönetimini gösterir Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi,
2) Şirketin bağlı olduğu vergi
dairesi, ili ve vergi numarasını gösterir belge,
3) Yönetimin onaylı imza
sirküleri,
4) Ruhsat harcının yatırıldığına
dair belge,
5) Ruhsat teminatının yatırıldığına
dair belge,
6) Ön inceleme raporu (Ek
Form-3),
7) Maden arama projesi (Ek
Form-4),
Mali yeterlilik
belgeleri.
(2) Ancak, talep edilen alanın hak
sağlamaya müsait olan kısmının ilgili kurumlar tarafından Genel Müdürlüğe
bildirilen; özel çevre koruma bölgeleri, milli parklar, yaban hayatı koruma ve
geliştirme sahaları, muhafaza ormanları, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı
Kanununa göre korunması gerekli alanlar, 1 inci derece askeri yasak bölgeler,
1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar, 1 inci derece sit alanları,
25/6/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve
Görevleri Hakkındaki Kanunda belirtilen alanlar ile madencilik amacı dışında
tahsis edilen ve Genel Müdürlük tarafından uygun görüş verilen elektrik
santralleri, organize sanayi bölgeleri, petrol, doğal gaz ve jeotermal boru
hatları gibi yatırım alanları içinde hak sağlaması halinde, iki ay içinde harç
ve teminatın yatırılmasından sonra bu alanlara ilişkin ilgili kurumlardan izin
alınması için müracaat sahibine bir yıl süre verilir. İki aylık süre içerisinde
harç ve teminatın tam olarak yatırılmaması halinde bu alan müracaatlara açık
hale gelir. Bu süre içinde izin alınması durumunda Ek Form-2’deki diğer belgeler
ile ön inceleme raporu, mali yeterliliği içeren maden arama projesi ve izin
alındığına dair belgenin eksiksiz olarak Genel Müdürlüğe verilmesi zorunludur.
Aksi takdirde, ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat sahibine verilen
bir yıllık sürenin sonunda müracaat reddedilir.
(3) Müracaat edilen alanın bir
kısmının ikinci fıkradaki bahse konu alanlarla çakışması halinde, çakışan alan
dışındaki serbest alana ilişkin olarak birinci fıkrada yer alan hükümlere göre
işlem yapılır. Aksi halde, çakışan alan dışındaki serbest alan iki aylık süre
sonunda müracaatlara açık hale gelir. Çakışan alanla ilgili olarak iki aylık
süre içinde harç ve teminatın yatırılmasını müteakip gerekli izinlerin alınması
için müracaat sahibine bir yıl süre verilir. Bu alan için gerekli iznin alınması
halinde Ek Form-2’deki diğer belgeler ile ön inceleme raporu, mali yeterliliği
içeren maden arama projesinin Genel Müdürlüğe verilmesi durumunda ruhsat
düzenlenir. Aksi takdirde, ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat
sahibine verilen bir yıllık sürenin sonunda, müracaatın çakışan alanla ilgili
kısmı reddedilir. Doğrudan işletme ruhsatı taleplerinde de bu fıkra hükümleri
uygulanır.
(4) Denizlerde yapılan
Kokolit-Sapropel ve Hidrojen Sülfür ile ilgili arama ruhsatı müracaatları maden
ismi belirtilerek yapılır. Maden ismi belirtilmeyen müracaatlar Kokolit-Sapropel
ve Hidrojen Sülfüre hak sağlamaz. Müracaatta öncelik hakkı esastır. Diğer
madenlerle ilgili müracaatlar neticesinde verilmiş işletme izni bulunan alanlar,
bu madenler için hak sağlamaz. Adaları kapsayacak şekilde yapılan müracaatlarda,
adalara isabet eden alanlar taksir edilir. Bu madenlerin üretimi sırasında
işletme faaliyetinin zaruri neticesi olarak çıkarılan diğer grup madenler için
Kanunun 16 ncı maddesi uygulanır.
(5) Denizlerde alınan;
Kokolit-Sapropel ve Hidrojen Sülfür ruhsat sahipleri, arama ruhsat yürürlük
tarihinden itibaren bir yıl içerisinde, TPAO veya TPAO’ya bağlı bir şirketi en
az bir yönetim kurulu üyeliği ile bir denetçi üye vererek, sermaye koyma şartı
aramaksızın en az yüzde on hisse vermek kaydıyla şirketine ortak almak
zorundadır. Ancak, TPAO veya TPAO’ya bağlı şirketin, hisse oranının %10’dan
fazla artırılması talebi tarafların anlaşmasına bağlıdır. Ruhsat sahibinin, bir
yıllık süre içinde TPAO veya TPAO’ya bağlı bir şirketine başvurmaması halinde
ruhsat iptal edilir. Ortaklık işlemleri, TPAO veya TPAO’ya bağlı şirketi
tarafından yürütülür.
(6) Ruhsat sahibinin gerçek kişi
olması halinde bir yıllık süre içerisinde bir sermaye şirketi kurarak ruhsatı bu
şirkete devretmesi ve TPAO veya TPAO’ya bağlı şirketine hisse devri için
müracaat etmesi zorunludur.
(7) Ruhsat sahibinin sermaye
şirketi olması halinde TPAO veya TPAO’ya bağlı şirketi, bu şirkete ortak
alabileceği gibi yeni bir sermaye şirketi kurup ruhsatı bu şirkete devrederek
hisse devri yapabilir. Süresi içerisinde yapılan müracaatlara ait işlemlerin,
TPAO tarafından tamamlanması gerekir.
(8) Kanun ve 29/6/1956 tarihli ve
6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygun olarak ruhsat sahibi
tarafından yapılan ortaklık müracaatının, TPAO tarafından
sonuçlandırılmamasından TPAO sorumludur.
(9) Ruhsat sahibi ile TPAO veya
TPAO’ya bağlı bir şirket ortaklığı ile kurulan şirket, bu kapsamda daha sonra
yapılan ruhsat müracaatları için ortaklık şartını sağlamış sayılır. Ayrıca
ortaklık için TPAO’ya yeniden müracaat şartı aranmaksızın mevcut şirket ile
ruhsat işlemleri yürütülür.
Ön inceleme
raporu
MADDE 12 – (1) Ön
inceleme raporunda (Ek Form-3), hedef sahayı seçmenin gerekçeleri, nedenleri ve
grubu içinde aranacak maden/madenlerin belirtilmesi, öncelikle bölgesel jeolojik
etütler, bölgesel jeoloji haritaları gibi mevcut bilgi ve belgelerin yer alması
gereklidir. Bu bilgi ve belgeler kullanılarak, jeolojik çıkarsamalar ve
öngörülere dayanılarak hedef madenlere yönelik bilgiler
belirlenir.
(2) Bu kapsamda ön inceleme
raporunda yer alabilecek hususlar şunlardır:
a) Müracaat edilen sahaya ilişkin
maden potansiyeli hakkında bilgi veren, hedef sahanın yeri ve konumunu gösterir
küçük ölçekli (1/100000, 1/25000 gibi) jeoloji haritaları,
b) Öncel çalışmalar sonucu
belirlenen, jeolojik ortama ilişkin, litoloji, litostratigrafi, tektonik,
jeofizik etüt, alterasyon zonu ve varsa maden yüzeylenmesi gibi verileri içeren
jeolojik etüt raporu,
c) Müracaat sahası içinde veya
yakın çevresinde yer alan zuhur ve cevherleşmeler ile varsa eski işletme ya da
terk edilmiş maden sahalarına ait bilgi ve
değerlendirmeler.
(3) Deniz ve göllere yapılan
müracaatlarda ise araması hedeflenen madenin cinsi, yapısı ve arama
gerekçelerini içeren ön inceleme raporu verilir. Bu alanlarda varsa yapılmış
ilgili haritalar verilir.
Maden arama
projesi
MADDE 13 – (1) Maden
arama projesinin aşağıdaki hususları içermesi zorunludur.
a) Maden arama projesinin içeriği:
Maden arama projesinde (Ek Form-4) projenin amacı açık bir şekilde ifade
edilerek müracaat sahibinin beklentisi ortaya konulur. Arama yapılacak sahanın
seçiminden başlayıp, kaynak ve rezervin belirlenmesi, değerlendirilip
sınıflandırılması, raporlama aşamasının sonuna kadar geçen tüm maden arama
süreci (ön arama, genel arama, detay arama) bir termin planı kapsamında
belirtilir. Bu faaliyetlerin gerçekleştirilmesine yönelik yatırım ve mali
yeterlilik bilgileri belgelenir. Maden arama faaliyetleri kapsamında gerekli
görülen çalışmalar; yöntem, içerik ve uygulama biçimi ile açıklanır ve bunlar
sıraya konularak takvime bağlanır. Gerekli ekip/ekipman belirlenerek tüm bu
işlerin maliyeti hesaplanır ve finansman kaynakları gösterilir. Maden arama
projesi, arama faaliyet dönemleri kapsamında yapılan çalışmalardan elde edilecek
verilere göre, gerektiğinde revize edilerek Genel Müdürlüğe
verilir.
b) Maden arama projesi faaliyet
yeterliliği: Maden arama projesinin yeterli sayılabilmesi için, arama dönemleri
ile ilgili bu Yönetmeliğin EK-1’inde yer alan asgari faaliyetleri içermesi
zorunludur.
c) Maden arama projesi yatırım
tutarı yeterliliği: Maden arama projesinin yeterli sayılabilmesi için, EK-2’de
yer alan ön, genel ve detay arama dönemleri için belirlenen asgari yatırım
tutarından az olmaması zorunludur.
ç) Termin planı ve yeterliliği:
Arama dönemleri itibariyle yapılacak faaliyetlerin dönemleri ve süreleri bu plan
kapsamında belirtilmek zorundadır. Maden arama projesi kapsamında dönemler
itibariyle toplam yatırım tutarını oluşturacak harcama kalemlerinin ayrı ayrı
belirlenmesi gerekir.
d) Mali yeterlilik:
1) Gerçek ve tüzel kişiler EK-2’de
belirtilen mali yeterlilik tutarındaki varlıklarına dair gayrimenkulleri ve
menkullerini; banka mevduat bilgisi, hisse senedi, ortaklık payı, sermaye
piyasası araçları, iş makineleri ve taşıt araçları gibi değerleri ile belgelemek
zorundadır.
2) Gerçek ve tüzel kişiler
gayrimenkullerini belediye emlak vergi değerleri, iş makineleri ve taşıt
araçlarının kasko, sigorta veya amortisman değerleri, hisse senedi ve sermaye
piyasası araçları ile özkaynak veya özkaynaktaki ortaklık payını ise yeminli
mali müşavir onayı ile ortaklık payına karşılık gelen değeri belgelemek
durumundadır.
3) Mali yeterliliğe esas teşkil
eden belge, belge tutarının yeni ruhsat müracaatı için yeterli olması durumunda
altı ay süre ile geçerlidir.
4) Kamu kurum ve kuruluşlarının
ruhsat alma işlemlerinde mali yeterlilik aranmaz.
5) Ruhsat talep sahipleri, her bir
ruhsat talebi için ayrı ayrı EK-2’de belirtilen mali yeterliliğini belgelemek
zorundadır. Bir ruhsat için verilen mali yeterlilik belgesinde yer alan
miktarın, bu ruhsat için mali yeterlilikte aranan kısmı dışında kalan miktar
yeterli olduğu takdirde başka bir ruhsat için
kullanılabilir.
6) Her yıl Aralık ayının sonuna
kadar bir sonraki yıl içinde yapılacak müracaatlarla ilgili geçerli olacak mali
yeterlilik tutarları (EK-2), yeniden değerleme oranlarında artırılarak
Bakanlığın internet sitesinde ilan edilir.
(2) Arama dönemleri sonunda zorunlu
toplam yatırım harcamaları oranına tekabül eden tutar hesaplanırken, baz alınan
minimum toplam yatırım tutarına yıllık yeniden değerleme oranına göre hesaplanan
artışlar eklenerek, minimum toplam yatırım tutarı belirlenir. Toplam yatırım
tutarı, arama dönemlerinin herhangi bir aşamasında maden arama projesinde
yapılabilecek revize işlemlerinde minimum toplam yatırım tutarından az
olamaz.
Arama ruhsatı veya sertifikası verilmesi
MADDE 14 – (1) Müracaat
sahibi; ruhsat harcı, ruhsat teminatı ve Ek Form-2’deki diğer belgeler ile ön
inceleme raporu, maden arama projesi ile mali yeterlilik belgelerini müracaat
gününden itibaren iki ay içinde Genel Müdürlüğe vermek zorundadır. Belgelerin
verilmesini müteakip ilk iş günü arama ruhsatı (Ek Form-5) veya arama
sertifikası (Ek Form-6) düzenlenip sicile işlenerek yürürlüğe girer. Aksi
takdirde, bu alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın müracaatlara açık hale
gelir.
(2) Yapılan müracaatın birden fazla
alana hak sağlaması durumunda, müracaat sahibinin talebi halinde her alan için
iki ay içinde ayrı ayrı harç ve teminatın yatırılması ve Ek Form-2’deki diğer
belgeler ile ön inceleme raporu, maden arama projesi ile mali yeterlilik
belgelerinin tamamlanması durumunda ayrı olarak ruhsatlandırılır. Müracaat
sahibinin ruhsatını almak istemediği alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın
bu süre sonunda yeni müracaatlara açık hale gelir.
(3) Müracaat sahibinin Genel
Müdürlükte başka bir işlem için onaylı belgelerinin (imza beyanı/sirküleri,
Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi, oda sicil belgesi) bulunması, müracaat
sahibinin bu hususu dilekçesinde beyan etmesi ve yapılan kontrolde teyit
edilmesi durumunda bu belgelerin örneklerinin verilmesi
yeterlidir.
(4) Harç ve teminatın tam olarak
yatırılmaması veya yatırılmasına karşın, Ek Form-2’deki diğer belgeler ile ön
inceleme raporu ve maden arama projesi ile mali yeterlilik belgelerinin Genel
Müdürlüğe süresi içinde ve eksiksiz olarak verilmemesi durumunda, bu alanlar
müracaatı takip eden günden itibaren ikinci ayın son gününü takip eden ilk iş
günü herhangi bir işleme gerek kalmaksızın yeni müracaatlara açık hale gelir. Bu
durumda talep harcı dışındaki ruhsat harç ve teminatı iade
edilir.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Arama Dönemleri
ve Faaliyetler
Arama
faaliyetleri
MADDE 15 – (1) Arama
faaliyetleri, II (b), III., IV. ve VI. Grup madenler için arama ruhsatı, V. Grup
madenler için arama sertifikası alınarak yapılır.
Arama dönemi ve faaliyet
raporları
MADDE 16 – (1) Arama
faaliyet dönemleri; ön arama, genel arama ve detay arama dönemlerinden
oluşur.
(2) Arama ruhsatı/sertifikası
sahipleri, arama dönemlerine ait faaliyetleri süresi içinde yapmak ve o döneme
ait faaliyet raporlarını Genel Müdürlüğe vermek
zorundadır.
(3) Arama ruhsatının
düzenlenmesinden itibaren bir yıla kadar ön arama dönemidir. Ön arama süresi
sonuna kadar, maden arama projesi ekinde verilen termin planında belirtilen
faaliyetlerin tamamlandığını ve bu faaliyetlere ilişkin yatırım harcamalarını
gösteren Ek Form-7’de yer alan ön arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur.
Aksi takdirde teminat irat kaydedilerek ruhsat iptal edilir. Yükümlülüğünü
yerine getiren ruhsat sahipleri IV. ve VI. Grup madenlerde iki yıl, II (b), III.
ve V. Gruplarda bir yıl olmak üzere genel arama dönemine hak
sağlar.
(4) Genel arama dönemi süresi
sonuna kadar maden arama projesi ekinde verilen termin planında belirtilen
kaynak/rezerv raporuna ait bilgiler ve bu dönemde yapılan arama faaliyetlerine
ilişkin yatırım harcamalarını da gösteren Ek Form-8’de yer alan genel arama
faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Aksi takdirde teminat irat kaydedilerek
ruhsat iptal edilir.
(5) II (b), III. ve V. Gruplardaki
ruhsatlar için işletme ruhsat talebi; genel arama dönemi sonuna kadar rezerv
bilgilerini de içeren arama faaliyet raporu ile birlikte işletme projesi
verilerek yapılır.
(6) Yükümlülüğünü yerine getiren
ruhsat sahipleri IV. ve VI. Grup madenlerde dört yıl detay arama dönemine hak
sağlar. Detay arama döneminde her yıl, görünür maden rezervine ilişkin bilgileri
ve bu dönemde yapılan arama faaliyetlerine ilişkin yatırım harcamalarını
gösteren Ek Form-9’da yer alan detay arama faaliyet raporunun verilmesi
zorunludur. Bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi, detay arama faaliyet
raporlarının her yıl süresinde verilmemesi ve/veya arama ruhsat süresi sonuna
kadar işletme ruhsat talebinde bulunulmaması durumunda teminat irat kaydedilerek
ruhsat iptal edilir.
(7) Arama dönemlerinin süresinden
önce tamamlanması halinde dönem sonu beklenmeden sonraki aşamalara ve/veya
işletme aşamasına geçilebilir. Arama dönemlerinde bir sonraki aşamaya geçilmesi
durumunda önceki aşamalara ait faaliyetlerin yerine getirilmiş olması şartı
aranır. Talebin uygun bulunmaması durumunda mevcut arama dönemi
yükümlülüklerinin yerine getirilmesi şartıyla bir sonraki arama dönemi süresi
başlatılır.
(8) Arama dönemlerinde işletme
projesi verilmesi halinde, proje ekinde verilecek arama faaliyet raporunda
genel/detay arama dönemi ile ilgili faaliyetlerin yerine getirilmiş olması şartı
aranır. Ek-2’de belirtilen harcamalardan, proje verildiği tarihe kadarki dönemle
ilgili harcamayı belgelendirmesi zorunludur.
Ön arama dönemi
MADDE 17 – (1) Buluşa
(keşfe) yönelik arama dönemi olan ön arama döneminde; ön inceleme raporunda
belirtilen ve ruhsatı alınan maden potansiyeline sahip olan alana, maden
yatağının bulunmasına yönelik olarak sistematik arama yöntemleri uygulanır.
Arama yöntemleri; mostra (yüzlek) tanımlama ve örnek alımı, jeolojik harita
alımı ile jeokimya ve jeofizik gibi çalışmaları kapsar. Bu dönemde yarma ve
varsa sondajlardan da örnek alımı yapılarak kaynak/rezerv ve tenör/kalite
tahmini, düşük güvenilirlik düzeyinde gerçekleştirilir.
(2) Ön arama döneminde aranan maden
varlığını ortaya çıkarmaya yönelik olarak ruhsat sahasında, sahada beklenen
maden oluşum modeli ve büyüklüğü dikkate alınarak, uygun ölçekli maden jeolojisi
haritası (1/25000, 1/10000, 1/5000, 1/2000 ölçekli gibi) ve jeolojik kesitleri
yapılır.
(3) Maden arama projesindeki ön
arama dönemi ve bu dönem için verilen faaliyet raporları aşağıdaki hususlardan
yararlanılarak hazırlanır:
a) Uygun ölçekli olarak yapılacak
olan maden jeolojisi haritası kapsamında; ruhsat sahasının litolojik,
litostratigrafik, mineralojik-petrografik, tektonik ve benzeri özelliklerinin
belirlenmesine yönelik saha çalışması yapılarak, yüzey verileri toplanır,
örnekleme ve ölçümler ile bunların sonuçları jeoloji haritası ve kesitler
üzerine işlenir.
b) Ruhsat sahasındaki
mineralizasyon/cevherleşme zonunun yan kayaçla alt-üst, yanal ilişki ve
geçişleri belirlenir, cevherleşmenin olası sınırları tespit edilir, tüm bu
veriler jeoloji haritası ve kesitler üzerine işlenir.
c) Cevherleşme/mineralizasyonun
sistemi (hidrotermal, epitermal, volkano-sedimanter, skarn gibi), tipi (masif,
saçınımlı, damar, ağsal gibi) ve geometrisi (mercek, kütle, damar, tabaka gibi)
hakkında öngörüde bulunulur.
ç) Ön arama faaliyet dönemi içinde
yapılan çalışmalar kapsamında kullanılan her türlü bilgi ve belgeye ön arama
faaliyet raporu içinde kaynak gösterilerek değinilir ve kaynaklar dizininde
belirtilir.
d) Yukarıda belirtilen çalışmalar
ve bunlara ait sonuçlar değerlendirilir, korelasyonları yapılır ve yorumlanır.
Buna göre ruhsat sahasında kabul edilebilir boyutta bir mineral yoğunlaşmasının
varlığı ortaya konularak, sınırlı sayıdaki bu bilgi ve veriler kapsamında düşük
güvenilirlikli kaynak/rezerv, tenör/kalite tahmini
yapılır.
e) Yapılan çalışmaları ifade eden,
bunlara ait tüm bilgi ve belgeler ile değerlendirme, yorum ve sonuçları içeren
ön arama dönemi faaliyet raporu Ek Form-7’ye göre
hazırlanır.
f) Ön arama faaliyetlerine ilişkin
yatırım harcamaları belgelenir ve bir sonraki dönemde yapılması öngörülen
yatırımlar belirtilir.
(4) Ön arama süresi sonuna kadar,
kaynak/rezerv raporunu içeren, maden arama projesinde belirtilen, maden
gruplarına göre yapılması gereken EK-1’de yer alan asgari faaliyetlerin
tamamlandığına dair belgeleri ve bu faaliyetlere ilişkin EK-2’de yer alan
minimum yatırım harcamalarına ait belgeleri içeren ön arama faaliyet raporunun
verilmesi zorunludur. Aksi takdirde teminat irat kaydedilerek ruhsat iptal
edilir.
(5) Ön arama dönemi yeterlilik
şartları şunlardır:
a) Kaynak ve/veya rezerv raporu: Ön
arama dönemi kapsamında yapılan çalışmalar sonucunda ön arama faaliyet raporu,
dayanaklarıyla birlikte tenör/kalite bilgilerini içeren “kaynak veya rezerv”
bilgilerinin verilmesi zorunludur.
b) Ön arama dönemi faaliyetlerinin
yeterliliği: Ön arama faaliyetlerinin yeterli sayılabilmesi için, bu arama
dönemine ait maden arama projesinde yer alan ve EK-1’de belirtilen asgari
faaliyet kalemlerinin gerçekleştirilmesi zorunludur.
c) Ön arama dönemi yatırım
harcamalarının yeterliliği: Ön arama dönemi faaliyetlerinin yürütülmesine
yönelik yapılan toplam yatırım harcamalarının ayrı ayrı mali belgelerle (fatura,
gider pusulası, sigorta ve maaş ödemelerine ilişkin belgeler ve benzeri)
belgelenmesi zorunludur. Ruhsat sahipleri, ön arama faaliyet dönemi için EK-2’de
öngörülen minimum yatırım tutarının en az %40’ını gerçekleştirmek
zorundadır.
(6) Ön arama dönemi sonuna kadar
verilmesi gereken bu belgeler doğrultusunda Genel Müdürlükçe iki ay içerisinde
genel arama dönemine geçilip geçilmeyeceğine dair karar verilir. Bu süreç genel
arama dönemi kapsamında mütalaa edilir. Genel arama dönemine geçen/geçemeyen
sahalar Genel Müdürlük internet sayfasında ilan edilir. Bir üst döneme
geçemeyerek iptal edilen ruhsatlar için tebligat yoluyla bilgilendirme
yapılır.
Genel arama
dönemi
MADDE 18 – (1) Bu dönem,
madenin genel özellikleriyle belirlenmesine yönelik arama dönemidir. Amaç, bir
cevherleşme ya da maden yatağının temel jeolojik özelliklerini belirlemek,
boyut, biçim, yapı, tenör/kalite ve rezervin kabul edilebilir bir güvenilirlik
düzeyinde tahmin edilebilmesini sağlamaktır. Cevherleşme ya da maden yatağının
sınırları ve sözü edilen özellikleri; mostra, yarma ve sondaj gibi
lokasyonlardan örnekleme yapılarak, alınan örneklerin analiz ve test edilmesi
suretiyle elde edilen verilere dayalı olarak tahmin
edilir.
(2) Genel arama dönemine hak
sağlayan ruhsat sahalarında, varlığı belirlenmiş olan cevherleşme/maden
yatağının genel özellikleriyle ortaya konulmasına yönelik olarak;
cevherleşmenin/maden yatağının özellikleri ve büyüklüğü dikkate alınarak, ruhsat
sahasının uygun ölçekli (1/10000, 1/5000, 1/2000 ölçekli gibi) topografik
haritaları hazırlanır ve yeterli detayda maden jeolojisi haritası ve jeolojik
kesitleri yapılır.
(3) Maden arama projesindeki genel
arama dönemi ve bu dönem için verilen faaliyet raporları aşağıdaki hususlardan
yararlanılarak hazırlanır:
a) Ruhsat sahasında gözlenen
litolojik birimler uygun ölçekli (1/10000, 1/5000, 1/2000, 1/1000 ölçekli gibi)
olarak hazırlanan maden jeolojisi haritasında gerekli tüm detaylarıyla yer
alır.
b) Litoloji birimlerine ait
mineralojik-petrografik tanımlamalar kabul görmüş uluslararası standartlar
kullanılarak yapılır. Litostratigrafik konumları, alt-üst ilişkileri, varsa
fosil içerikleri ve yaş tayinleri, stratigrafik ölçüm ve kesitleri ile diğer
özellikleri arazi ve laboratuvar çalışmaları ile ortaya konularak maden
jeolojisi haritası üzerinde gösterilir.
c) Cevherleşme/maden yatağının
jeolojik ortamı, litoloji birimleriyle alt-üst, yanal ilişki ve geçişleri mostra
gözlemleri, yarma, sondaj, kuyu, galeri gibi yöntemlerle yeraltı jeolojisine
yönelik ve yüzeye ait veriler toplanarak belirlenir ve maden jeolojisi
haritasına işlenir.
ç) Yan kayaç ve alterasyon
tiplerinin (silisleşme, kaolenleşme, kloritleşme gibi) mineralizasyon zonu ile
ilişkisi incelenir.
d) Yeraltı jeolojisi verilerinin
elde edilmesine yönelik olarak uygulanacak sondaj, galeri, kuyu ve/veya yarmalar
belirli bir sistematik dahilinde, cevherleşme/maden yatağının, yayılımı,
uzanımı, eğimi-doğrultusu ve benzeri gibi konumu ve boyutları hakkında yeterli
bilgi elde edilebilmesine yönelik olarak planlanır. Sondaj, galeri, kuyu ve/veya
yarma açılımlarında litolojik değişimler, formasyon ya da birim sınırları,
yapısal unsurlar, cevherleşme/maden yatağının konumu belirlenerek çizimlerde
gösterilir.
e) Sondaj, galeri, kuyu ve/veya
yarmalardan yapılacak örneklemeler hem litolojik hem de cevherleşme/maden
yatağının mineralojik tanımlamalarına uygun nitelikte ve yeterli miktarda
yapılır.
f) Cevherleşme/maden yatağı ve
yeraltı jeolojisine ait verilerin elde edilmesine yönelik olarak yapılacak
sondajlar belirli bir sistematik içinde planlanır. Sondaj lokasyonu, seçilen
sondaj yöntemi, önerilen derinlikler, eğimler ve diğer hususlar gerekçeleri ve
detaylarıyla belirtilir.
g) Sondajlardan elde edilen karot
ve kırıntı gibi kayaç ya da minerallerin makroskopik tanımlamaları kuyu başında
yapılır ve ilk değerlendirmelere göre kuyu logları hazırlanır. Sondajlarda
gerekli durumlarda jeofizik ölçümler de yapılır ve buna ait kuyu logu
hazırlanır.
ğ) Sondajlardan alınan numuneler,
uygun görülen aralıklarda ve yeterli sayıda mineralojik-petrografik, jeokimyasal
analizlerinin yapılması için örneklenir. Analiz sonuçları kesinleşen verilere
göre kuyu logları yeniden hazırlanır ve cevherleşme/maden yatağının
kaynak/rezerv bilgilerinin belirlenmesinde kullanılmak üzere hazır hale
getirilir. Ayrıca karotlar usulüne uygun olarak saklanır.
h) Yeraltı verilerinin elde
edilmesine yönelik olarak uygun görülen yerlerden galeri sürülmesi halinde;
galerinin konumunu, jeolojik özelliklerini ve cevherleşme/maden yatağı ile
ilgili tüm verilerini gösteren bir galeri haritası hazırlanır, örnek
lokasyonları ve bunlara ait sonuçlar da galeri haritasında
gösterilir.
ı) Her türlü örneklemenin ne amaçla
yapıldığı, örnekleme planı ve nasıl örnek alındığı açıkça ifade edilir. Her
türlü örneğe ait laboratuvar tanımlamaları, sonuçları ve değerlendirmeleri için
uluslararası sınıflamalar kullanılır, alınan örneklere ait örnek lokasyon
haritaları hazırlanır.
i) Örnek analizleri üniversiteler,
uzman kurum ve kuruluşlar ile ulusal ve uluslararası kabul görmüş güvenilir
laboratuvarlarda yaptırılır.
j) Örnekleme aralığı, şekli (oluk,
yığın gibi) ve yöntemi (kuyu, yarma, sondaj gibi), jeolojik deneştirmeye bağlı
olarak yapılacak süreklilik tahmini için uygun ve yeterli olmak
zorundadır.
k) Esas ve yan cevher
minerallerinin tanımlanması, mineral parajenezi, cevherleşmenin yaşı, dokusu,
yoğunluğu, cevher-gang oranı, cevherli zonun boyutları (derinliği, uzunluğu,
genişliği, kalınlığı), doğrultu ve eğimi, limit tenör, ortalama tenör
belirtilir.
l) Cevherleşme/mineralizasyonun
yeraltı jeolojik modelinin ortaya konulmasına yönelik olarak; yapılan ya da
yapılacak olan her türlü jeolojik etüt ve bunların sonuçlarını desteklemek
amacıyla yanal korelasyonu en duyarlı şekilde ortaya koyacak ve iki/üç boyutlu
model üretebilmesi için gerektiğinde jeofizik yöntemler uygulanır, jeofizik
veriler diğer jeolojik veriler ile karşılaştırılır, değerlendirilir ve
yorumlanır.
m) Kuyu, yarma, sondaj ve
galerilerden örnek alınarak, ayrıntılı jeokimya incelemesi yapılır ve yan ürün
olarak değerlendirilebilecek mineraller de belirlenir.
n) Geniş aralıklı örnekleme
verileri ile jeoloji, jeokimya ve jeofizik verilerinin yorumlanmasına
dayanılarak yatağın devamlılığı, boyut, şekil, yapı, miktar ve tenörü/kalitesi
hakkında ilk bilgilere ulaşılır.
o) Yukarıda belirtilen çalışmalar,
bunlara ait sonuçlar, değerlendirme ve yorumlar kapsamında, belirli miktardaki
yüzey ve yeraltı verisine dayalı ve kabul edilebilir güvenilirlikte bir
kaynak/rezerv tahmini ya da hesabı yapılır. Bu tahminin güvenilirlik düzeyi
detay aramanın gerekliliğine karar vermede de kullanılabilecek seviyede olmak
zorundadır.
ö) Genel arama dönemi içinde
yapılan çalışmalar kapsamında kullanılan her türlü bilgi ve belgeye genel arama
faaliyet raporu içinde kaynak gösterilerek değinilir ve kaynaklar dizininde
belirtilir.
p) Genel arama dönemi
faaliyetlerine ilişkin yatırım harcamaları belgelenir ve bir sonraki dönemde
yapılması öngörülen yatırımlar belirtilir.
r) Yapılan çalışmalara ait tüm
bilgi ve belgeler ile değerlendirme, yorum ve sonuçları içeren bir genel arama
dönemi faaliyet raporu Ek Form-8’e göre hazırlanır ve bu dönem için tanınan IV.
ve VI. Grup madenlerde iki yıl, diğer gruplarda bir yıllık süre sonuna kadar
Genel Müdürlüğe verilmesi zorunludur.
(4) Genel arama süresi sonuna
kadar, kaynak ve/veya görünür rezerv raporunu içeren, maden arama projesinde
belirtilen faaliyetlerin maden gruplarına göre yapılması gereken EK-1’de yer
alan asgari faaliyetlerin tamamlandığına dair belgeleri ve bu faaliyetlere
ilişkin EK-2’de yer alan minimum yatırım harcamaları belgelerini içeren genel
arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Aksi takdirde teminat irat
kaydedilerek ruhsat iptal edilir.
(5) Genel arama dönemi yeterlilik
şartları şunlardır:
a) Kaynak ve/veya görünür rezerv
raporu: Bu çalışmalar sonucunda, cevherleşme/maden yatağı üç boyutta genel
hatları ve özellikleriyle belirlenmek ve kaynak/rezerv kabul edilebilir
güvenilirlikte “muhtemel” kategoride dayanaklarıyla birlikte hesaplanmak
zorundadır. Bu aşamada cevherleşme/maden yatağının kesin verilerle belirlenmiş
olan bölümü için dayanaklarıyla birlikte kaynak/rezerv “görünür” kategoride de
hesaplanabilir. II (b), III. ve V. Grup ruhsatlarda arama süresi sonunda, maden
yatağı üç boyutlu olarak ortaya konulmak ve rezerv yüksek güvenilirlikte
“görünür” kategoride dayanaklarıyla birlikte hesaplanmak
zorundadır.
b) Genel arama dönemi
faaliyetlerinin yeterliliği: Genel arama faaliyetlerinin yeterli sayılabilmesi
için, bu arama dönemi için maden arama projesinde yer alan ve EK-1’de belirtilen
asgari faaliyet kalemlerinin gerçekleştirilmesi zorunludur. Bu aşamada sondaj,
yarma, kuyu, galeri gibi fiziki müdahale çalışmalarının yapılması ve bu
çalışmaların sonucunda elde edilen fiziksel, kimyasal, mineralojik-petrografik
gibi verilerin Genel Müdürlüğe verilmesi zorunludur.
c) Genel arama dönemi yatırım
harcamalarının yeterliliği: Maden arama projesi kapsamında, genel arama
dönemindeki toplam yatırım tutarını oluşturan harcamaların faaliyet kalemlerine
göre ayrı ayrı belgelenmesi (fatura, gider pusulası, sigorta ve maaş ödemelerine
ilişkin belgeler gibi) zorunludur. Ruhsat sahipleri, genel arama faaliyet dönemi
için EK-2’de öngörülen minimum yatırım tutarının en az %40’ını gerçekleştirmek
zorundadır.
(6) Genel arama dönemi sonuna kadar
verilmesi gereken bu belgeler doğrultusunda Genel Müdürlükçe iki ay içerisinde
detay arama dönemine geçilip geçilmeyeceğine karar verilir. Bu süreç detay arama
dönemi kapsamında mütalaa edilir. Detay arama dönemine geçen/geçmeyen sahalar
Genel Müdürlük internet sayfasında ilan edilir. Bir üst döneme geçemeyerek iptal
edilen ruhsatlar için tebligat yoluyla bilgilendirme
yapılır.
(7) Genel arama faaliyet raporu
kabul edilen IV. ve VI. Grup ruhsatlar detay arama dönemine hak
sağlar.
(8) II (b), III. ve V. Grup
ruhsatlarda arama süresi sonunda, maden arama projesinde belirtilen
faaliyetlerin tamamlandığını ve bu faaliyetlere ilişkin yatırım harcamalarını da
gösteren genel arama faaliyet raporunun verilmesi, verilen görünür rezerv
raporu, genel arama dönemi faaliyetleri ve bu faaliyetlere ilişkin yatırım
tutarlarının yeterli olması zorunludur. Aksi takdirde teminat irat kaydedilerek
ruhsat iptal edilir.
(9) II (b), III. ve V. Grup
ruhsatlarda arama faaliyetlerinin tamamlanması sonucunda en geç arama ruhsat
süreleri sonuna kadar maden rezerv bilgilerini de içeren genel arama faaliyet
raporu ile birlikte işletme projesinin verilmesi zorunludur. Genel arama
faaliyet raporu kabul edilmeyen ruhsatların işletme projesi
değerlendirilmez.
Detay arama
dönemi
MADDE 19 – (1) Önceki
arama faaliyet dönemlerinde yapılan çalışmalarla belirlenmiş olan bir maden
yatağını, ayrıntılı olarak ortaya koymaya yönelik arama dönemidir. Miktar,
yoğunluk, şekil, fiziksel özellikler, tenör/kalite ve mineral içeriğinin yüksek
bir güvenilirlik düzeyinde hesap edilmesi amacıyla yapılan çalışmaları kapsar.
Bu dönemde, maden yatağını üç boyutlu olarak ortaya koymak ve yüksek bir
güvenilirlik düzeyinde hesaplama yapabilmek amacıyla yeter sayı ve sıklıkta
mostra, kuyu, yarma, sondaj ve galeri açma çalışmaları yapılması gerekir.
Buralardan yeterli sayı ve sıklıkta örnekleme yapılır. Maden yatağının sınırları
ve sözü edilen özellikleri, örneklerin test ve analiz edilmesi suretiyle elde
edilen verilere dayalı olarak ortaya konulur, rezervi hesaplanır ve maden
yatağının işletilmesine yönelik özellikler de belirlenir.
(2) Detay arama dönemine hak
sağlayan ruhsat sahalarında, varlığı belirlenmiş olan maden yatağının ayrıntılı
özelliklerinin belirlenmesi için; maden yatağının sistemi, tipi, şekli ve modeli
gibi nitelikleri ile boyutları dikkate alınarak, 1/2000 veya daha büyük ölçekli
topografik harita yapılır ve bu harita üzerine ayrıntılı bir maden jeolojisi
işlenerek, jeolojik kesitleri hazırlanır.
(3) Maden arama projesindeki detay
arama dönemi ve bu dönem için verilen faaliyet raporları aşağıdaki hususlardan
yararlanılarak hazırlanır:
a) Litoloji birimleri ile maden
yatağının jeolojik konumları ve ilişkileri dikkate alınarak, maden yatağının
uzanımı, dalımı ve devamlılığı, tavan ve taban kayaçları, ana kaya, yan kaya
tanımlamaları ve bunların cevherleşme ile ilişkileri ortaya
çıkarılır.
b) Yeraltı jeolojisi verilerinin
elde edilmesine ve maden yatağının üç boyutuyla yüksek güvenilirlikte ortaya
konulmasına yönelik yarma, kuyu, sondaj ya da galeri gibi çalışmaların lokasyon
sıklığı ve aralıkları ile yerleri belirlenir.
c) Yan kayaç ve alterasyon
tiplerinin (silisleşme, kaolenleşme, kloritleşme ve diğer) maden yatağı ile
ilişkisi incelenir.
ç) Alterasyon türlerine ve
mineralojisine göre, 1/2000 veya daha büyük ölçekte alterasyon haritaları
hazırlanır.
d) Alınan örneklerin jeokimyasal
analiz sonuçları, jeoistatistik yöntemler kullanılarak değerlendirilir, 1/2000
veya daha büyük ölçekte jeokimya haritaları hazırlanır.
e) Yapılan maden jeolojisi haritası
ve jeolojik kesitler ile diğer destekleyici çalışmalar ve bu çalışmalar sonucu
hazırlanmış haritalar, jeokimya haritaları, kuyu, yarma, sondaj ve galeriler,
log ve açılımlar, jeofizik haritaları birbiriyle
deneştirilir.
f) Maden yatağının jeolojik ortamı,
litoloji birimleriyle alt-üst, yanal ilişki ve geçişleri, sürekliliği,
değişkenliği ve tektonik özellikleri gibi maden yatağına ait jeolojik
karakteristikler kullanılarak; yatay, düşey kesitler ve projeksiyonlarla yeraltı
jeolojisi ve maden yatağı üçüncü boyutuyla modellenir.
g) Maden jeolojisi haritaları ve
kesitler, jeofizik ölçümler, jeokimyasal veriler, mostra incelemeleri ile yarma,
sondaj, kuyu ve galeri gibi yöntemlerle yeraltı jeolojisine yönelik yapılmışsa
jeofizik ölçümler, jeokimyasal veriler de dikkate alınarak yapılan çalışmaların
yapılma nedenleri, yöntemleri, miktarları, ölçekleri, duyarlılıkları ve
sonuçları belirtilir.
ğ) Çalışmalarda kullanılan
topografik haritaların koordinat sistemi ve bunun ulusal şebeke içindeki durumu
açıklanır, haritaların ne şekilde üretildiği, ölçekleri ve ölçeklere göre hata
oranları belirtilir.
h) Sondajlama sistematiği ve
lokasyon haritası, sondaj kod ve koordinat tabloları, derinlik, sondaj yöntemi,
eğim ölçümleri, cevher ve yan kayaçta karot yüzdeleri, karotlardan örnek alma
tekniğine ilişkin bilgiler açıklanır.
ı) Maden yatağında bulunan faydalı
cevher mineralleri, bunların oluşum süreçleri, dokusal özellikler, kapanımlar,
alterasyonlar, tane boylanması, faydalı minerallerin uygun verimle elde
edilebilmesine ve kullanımına yönelik cevher mineralojisi incelemeleri, XRD
(X-ışınları kırınımı), XRF (X-ışınları floresansı), polarizan mikroskop, SEM
(taramalı elektron mikroskopisi), MLA (mineral serbestleşme analizi),
TG-DTA(termal gravimetri-diferansiyel termal analiz) gibi yöntemler kullanılarak
yapılır. Bu incelemelerin sonuçları yorumlanır, zenginleştirmede dikkate
alınması gereken diğer mineralojik ve dokusal özellikler
belirlenir.
i) Örnek analizleri üniversiteler,
uzman kurum ve kuruluşlar ile ulusal ve uluslararası kabul görmüş güvenilir
laboratuvarlarda yaptırılır.
j) Esas ve yan cevher
minerallerinin tanımlanması, mineral parajenezi, cevherleşmenin yaşı, dokusu,
yoğunluğu, cevher-gang oranı, cevherli zonun boyutları (derinliği, uzunluğu,
genişliği, kalınlığı), doğrultu ve eğimi, limit tenör, ortalama tenör
belirtilir.
k) Tüm örneklemeler için, örnek
alma yöntemleri, niçin alındığı, örnek alma tekniği, sayısı, miktarı, yerleri ve
nereden alındığı belirtilir, analiz ve test yöntemleri, sonuçları, analiz
limitleri ve duyarlılıkları maden yatağının üç boyutuyla güvenilir olarak ortaya
konulur.
l) Jeolojik-jeoteknik ve
hidrojeolojik etütler yapılır, fay ve kırık sistemlerinin maden yatağına,
üretime etkileri araştırılır, şev stabilitesi, üretim bloklarının boyutları
hakkında jeolojik-jeoteknik yaklaşımda bulunulur, yer üstü akışkanları, akaçlama
sistemi, kaynaklar, artezyenler, yeraltı suyu statik ve dinamik seviyeleri ve
muhtemel ocak içi su atımı konusundaki öngörüler tespit
edilir.
m) Tesis ve altyapı çalışmaları
için yer seçimi yapılır ve bu alanların jeolojik-jeoteknik özellikleri
belirlenir, dekapaj ve atık sahası olarak kullanılabilecek alanlar saptanır,
bunların kapasiteleri ve muhtemel kullanım süreleri tahmin edilir, duyarlılık ve
sızdırmazlıklarına dair bilgiler üretilir.
n) Rezerv sınıflama sistemi ve
rezerv hesabında kullanılacak yöntem ve yöntemin esasları ile bu yöntemin
seçilme nedenleri açıklanır.
o) Rezerv hesaplamaları için limit
tenörler belirlenir ve gerekçesi açıklanır, eş tenör/kalite haritaları
hazırlanır, rezerv hesabına esas olmak üzere yapılan örnekleme düzeni, yatağın
geometrisi, mineralojik zonlanma ve süreksizlikler ayrıntılı olarak ortaya
konulur.
ö) Rezerv hesabında kullanılan
formülasyon, hesaplamada kullanılan kısıtlar ve kabuller ile jeolojik
korelasyonlar açıkça ifade edilir.
p) Maden yatağının ve jeolojik
ortamının üç boyutuyla modellenmesi yapılır.
r) Detay arama dönemi içinde
yapılan çalışmalar kapsamında kullanılan her türlü bilgi ve belgeye detay arama
faaliyet raporu içinde kaynak gösterilerek değinilir ve kaynaklar dizininde
belirtilir.
s) Detay arama dönemi
faaliyetlerine ilişkin yatırım harcamaları belgelenir.
ş) Yapılan çalışmaları ifade eden,
bunlara ait tüm bilgi ve belgeler ile değerlendirme, yorum ve sonuçları içeren
bir detay arama dönemi faaliyet raporu Ek Form-9’a göre
hazırlanır.
(4) Detay arama faaliyet raporu,
her yıl için tanınan sürenin sonuna kadar Genel Müdürlüğe verilir. Her yıl
verilen faaliyet raporu ile birlikte kaynak/rezerv raporunun verilmesi ve o yıl
yapılan faaliyetlerin bildirilmesi zorunludur. Her yıl için EK-2’de öngörülen
yatırım tutarının en az %20’sinin gerçekleştiğinin belgelenmesi (fatura, gider
pusulası, sigorta ve maaş ödemelerine ilişkin belgeler gibi) zorunludur. Aksi
takdirde teminat irat kaydedilerek ruhsat iptal edilir. Detay arama dönemi
sonuna kadar her yıl dönemi için verilmesi gereken bu belgeler doğrultusunda
Genel Müdürlükçe iki ay içerisinde bir sonraki yıl dönemine geçilip
geçilmeyeceğine karar verilir. Bu süreç bir sonraki yıl dönemi kapsamında
mütalaa edilir. Bir sonraki yıl dönemine geçen/geçmeyen sahalar Genel Müdürlük
internet sayfasında ilan edilir. Bir sonraki yıl dönemine geçemeyerek iptal
edilen ruhsatlar için tebligat yoluyla bilgilendirme
yapılır.
(5) Detay arama süresi sonuna
kadar, görünür rezerv raporunu içeren, maden arama projesinde belirtilen
faaliyetlerin maden gruplarına göre yapılması gereken EK-1’de yer alan asgari
faaliyetlerin tamamlandığına dair belgeleri ve bu faaliyetlere ilişkin EK-2’de
yer alan minimum yatırım harcamalarına ait belgeleri içeren detay arama faaliyet
raporunun verilmesi zorunludur. Aksi takdirde teminat irat kaydedilerek ruhsat
iptal edilir.
(6) Detay arama dönemi yeterlilik
şartları şunlardır:
a) Görünür rezerv raporu: Bu
çalışmalar sonucunda, maden yatağı üç boyutlu olarak ortaya konulmak ve rezerv
yüksek güvenilirlikte “görünür” kategoride dayanaklarıyla birlikte hesaplanmak
zorundadır.
b) Detay arama dönemi
faaliyetlerinin yeterliliği: Detay arama faaliyetlerinin yeterli sayılabilmesi
için, bu arama döneminde, maden arama projesinde yer alan ve EK-1’de belirtilen
faaliyet kalemlerinin gerçekleştirilmesi zorunludur. Bu aşamada yeterli sayıda
sondaj, yarma, kuyu, galeri gibi fiziki müdahale içeren çalışmaların yapılması
ve bu çalışmaların sonucunda elde edilen yeterli düzeyde fiziksel, kimyasal,
mineralojik, petrografik gibi verilerin Genel Müdürlüğe verilmesi
zorunludur.
c) Detay arama dönemi yatırım
harcamalarının yeterliliği: Maden arama projesine göre, detay arama süresi
sonundaki toplam yatırım tutarını oluşturan harcamaların faaliyet kalemlerine
göre ayrı ayrı belgelenmesi (fatura, gider pusulası, sigorta ve maaş ödemelerine
ilişkin belgeler gibi) zorunludur. Ruhsat sahipleri, detay arama faaliyet dönemi
için EK-2’de öngörülen yatırım harcamaları toplamının yıllar itibarıyla
ağırlıklı ortalamasının en az %30’unu gerçekleştirmek zorundadır. Üçüncü yıl
sonunda, %30 ortalama harcamayı belgelemeyen ruhsat sahipleri için Genel
Müdürlük internet sayfasında son yıl yapmak zorunda olduğu yatırım harcama
bedelleri ilan edilir.
(7) Detay arama döneminde önceki
yıllarda yapılan harcama tutarlarının sonraki yıllar için gerekli olan minimum
yatırım harcamaları tutarının yeniden değerleme oranlarına göre hesaplanan
tutarları da dahil olmak üzere oranı karşılaması durumunda yeterli harcama
yapılmış sayılır.
(8) Detay arama faaliyetlerinin
tamamlanması sonucunda en geç detay arama dönemi sonuna kadar maden rezerv
bilgilerini de içeren detay arama faaliyet raporu ile birlikte işletme
projesinin verilmesi zorunludur. Detay arama faaliyet raporu kabul edilmeyen
ruhsatların işletme projesi değerlendirilmez.
Arama faaliyet raporları ile ilgili genel
hükümler
MADDE 20 – (1) Süresi
tamamlanmadan önce verilen arama faaliyet raporlarının kabul edilmemesi
durumunda en geç ilgili süre sonuna kadar çalışmalara devam edilir ve yeni bir
faaliyet raporu verilir.
(2) Arama ruhsatı dönemlerinde
süresinden önce, sonraki arama dönemlerine ait faaliyet raporlarının Genel
Müdürlüğe verilmesi durumunda verilen faaliyet raporlarının yetersiz bulunması
halinde bir önceki dönemin arama faaliyet raporu yerine
geçer.
(3) Arama dönemi içinde işletme
projesi verilmesi durumunda EK-1’de yer alan asgari faaliyetlerin yerine
getirilmesi ve kaynak/rezerv raporu verilmesi şartıyla proje verilen yıla ait
EK-2’de belirtilen minimum yatırım harcamalarının yapılması
zorunludur.
Arama ruhsatı döneminde
üretim
MADDE 21 – (1) Arama
ruhsatı döneminde teknolojik araştırma, geliştirme, pilot çalışmalar ve pazar
araştırmaları yapmak üzere genel/detay arama faaliyet raporu ile birlikte
müracaat eden ruhsat sahibine, görünür rezervi ortaya çıkarılan ve Genel
Müdürlükçe uygun bulunan II (b), III. ve V. Grup madenlerde genel arama
döneminde, IV. ve VI. Grup madenlerde ise genel veya detay arama döneminde
görünür rezervin %10’una kadar Ek Form-23’te yer alan maden üretim izin belgesi
verilebilir. Ancak, yeraltı işletme yöntemi ile kömür üretmek üzere arama dönemi
üretim izin belgesi düzenlenmez. Bu fıkraya aykırı üretim ve satış yapan
ruhsatlara, Kanunun 10 uncu maddesi gereğince gerçek dışı ve yanıltıcı beyan
olarak işlem yapılır.
(2) Arama ruhsatı döneminde
üretimin Genel Müdürlükçe uygun bulunan koordinatlar içinde yapılması
zorunludur. Aksi takdirde ruhsat sahibi uyarılarak belirlenen koordinatlar
dışındaki üretim faaliyetleri gerekli izin alınıncaya kadar durdurularak teminat
irat kaydedilir.
(3) Bu şekilde yapılan üretimlerle
ilgili, Ek Form-14’te verilen işletme faaliyet bilgi formunun, Ek Form-15’te yer
alan satış bilgi formunun ve imalat haritasının, Kanunun 29 uncu maddesi gereği
Nisan ayı sonuna kadar verilmesi zorunludur. Yükümlülüğün yerine getirilmemesi
halinde teminat irat kaydedilir. Yükümlülük yerine getirilinceye kadar üretim
faaliyeti durdurulur.
(4) Arama döneminde üretim
yapılabilmesi için Kanunun 7 nci maddesi gereği izinlerin alınmasına ve çevre
ile uyum teminatının yatırılarak Genel Müdürlüğe verilmesine müteakip arama
dönemi üretim izin belgesi verilir.
(5) Arama dönemi üretim izin
belgesinin düzenlenmesinden sonra arama ruhsat süresince her yıl için Haziran
ayı sonuna kadar çevre ile uyum teminatı yatırılır. Aksi takdirde arama ruhsat
teminatı irat kaydedilir.
BEŞİNCİ
BÖLÜM
İşletme
Ruhsatları ve İşletme İzinleri
I (b) ve II (a) grubu madenlerin işletme
ruhsatı müracaatı
MADDE 22 – (1) I (b) ve
II (a) Grubu madenlere işletme ruhsat müracaatı için talep harcı yatırılıp Ek
Form-1’de örneği verilen dilekçe ile maden ismi belirtilerek işletme ruhsat
müracaatı yapılır. Uygun olan alanlar müracaat tarihi itibarıyla iki ay süre ile
rezerve edilir. Bu sürede müracaat sahibi, işletme ruhsat talep harcını, işletme
ruhsatı harcı ve teminatını, Ek Form-2’de istenen belgeleri, görünür rezerv
bilgilerini, çevre ile uyum planını da içeren Ek Form-10’a uygun olarak
hazırlanmış ve imzalanmış işletme projesini Genel Müdürlüğe vermesi halinde
işletme ruhsat hakkı doğar. Aksi halde bu alanlar iki aylık süre sonunda
müracaatlara açık hale gelir. Bu durumda talep harcı dışındaki ruhsat harç ve
teminatı iade edilir.
I (b) grubu ve II (a) grubu maden işletme
ruhsat taleplerinin değerlendirilmesi
MADDE 23 – (1) I (b)
Grubu ve II (a) Grubu madenlerde işletme ruhsatı verilebilmesi için; görünür,
muhtemel ve mümkün rezerv bilgilerini, çevre ile uyum planını da içeren Ek
Form-10’a uygun olarak hazırlanmış ve imzalanmış işletme projesinin yeterli olup
olmadığının incelenmesine müteakip, projenin teknik eksikliklerinin
tamamlanmasını takiben ruhsatlandırılması ve işletilmesi ile ilgili genel
ilkeler çerçevesinde uygun bulunan alana işletme ruhsatı
düzenlenir.
II (a) grubu ve patlatma yapılarak üretim
yapılan I (b) grubu madenlerin ruhsatlandırılması, izin verilmesi ve işletilmesi
ile ilgili genel ilkeler
MADDE 24 – (1) II (a) ve
patlatma yapılarak üretim yapılan I (b) Grubu madenlerin projesinde talep edilen
izin alanı ve kırma-eleme tesis yerlerinin, Karayolları Genel Müdürlüğü
sorumluluğunda olan yollar ile 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar,
organize hale gelmiş tarım ve hayvancılık bölgeleri, birinci derece arkeolojik
sit alanlarında fiziki olarak ortaya çıkarılmış kültürel varlıkların ön görünüm
alanında yatay olarak en az 300 metre mesafede, ön görünüm alanı dışında ise en
az 150 metre mesafe dahilinde izin verilmez. Ancak Karayolları Genel
Müdürlüğünün sorumluluğunda olan yol kenarlarında, alternatif alan bulunamaması
veya coğrafik ve bölgesel şartlar dikkate alınarak, Karayolları Genel
Müdürlüğünden izin alınması durumunda izin verilebilir. Bu fıkradaki mesafeler,
ihtiyaç halinde faaliyetlerin boyutu, işletme yöntemi, emniyet tedbirleri ile
arazinin topoğrafik ve jeolojik yapısı dikkate alınarak Bakanlıkça
artırılabilir. Mesafeler yatay olarak hesaplanır.
(2) Kamu hizmeti veya umumun
yararına ayrılmış binalardan yatay olarak en az 300 metre mesafe dahilinde izin
düzenlenmez.
(3) Kırma-eleme tesislerinde toz
indirgeme sistemi olacak şekilde ve bunker, kırıcılar, elekler, bantlar ve
malzeme dökülme noktalarının en az ünite bazında kapatılması yönünde işletme
projesi hazırlanması ve işletilmesi esastır.
(4) Ruhsat sahasında galeri atımı
yöntemi ile patlatma yapılamaz.
II (b), III., IV. ve VI. grup işletme
ruhsatı için müracaat
MADDE 25 – (1) Arama
ruhsat süresi sonuna kadar işletme ruhsatı talep edilebilmesi için arama
faaliyetlerine ait arama dönemleri ile ilgili yeterlilik şartlarının yerine
getirilmesi, Kanunun 17 nci maddesine göre hazırlanmış II (b) ve III. Grup
madenler için genel arama faaliyet raporu, IV. ve VI. Grup madenler için ise
detay arama faaliyet raporu ile madencilik faaliyetlerinin yürütülmesi esnasında
ve/veya sonlandırılması aşamasında faaliyet sonrası işletme alanının çevre ile
uyumlu hale getirilmesine ilişkin taahhütleri de içeren Ek Form-10’a uygun
olarak hazırlanmış işletme projesi ve talep harcının eksiksiz ödendiğine dair
belge ile müracaatta bulunulması halinde işletme ruhsatı hakkı doğar. İşletme
projesinin, ruhsat sahibi veya kanuni vekilince de imzalanması
zorunludur.
(2) Bu grup madenlere işletme
ruhsatı verilebilmesi için görünür, muhtemel ve mümkün rezerv bilgilerini, çevre
ile uyum planını da içeren Ek Form-10’a uygun olarak hazırlanmış ve imzalanmış
işletme projesinin yeterli olup olmadığının incelenmesini müteakip, projenin
teknik eksikliklerinin tamamlanmasını takiben ruhsatlandırılması ve işletilmesi
ile ilgili genel ilkeler çerçevesinde uygun bulunan alana işletme ruhsatı
düzenlenir.
II (b), III., IV. ve VI. grup madenlere
işletme ruhsatı düzenlenmesi ve işletilmesi ile ilgili genel
ilkeler
MADDE 26 – (1) Arama
faaliyeti sonrası görünür, muhtemel ve mümkün rezerv sınırlarının ve
büyüklüğünün tespit edilebilmesi için madenin ortalama tenörü, kalitesi veya
madenin cinsine göre cevher damar kalınlıkları, kömür için kalori değeri, mermer
için üretim kapasitesi, su ve gazların konsantrasyonu, debisi, kapasitesi
belirlenir. İşletme projesinin hazırlanmasında kullanılacak verilerin
belirlenebilmesi için gerekli aramaların yapılmış olması ve bu faaliyetlerin
rezerv bilgilerini içeren II (b) ve III. Gruplar için hazırlanmış genel arama
faaliyet raporu, IV. ve VI. Gruplar için ise detay arama faaliyet raporu ile
belgelenmesi zorunludur.
(2) Arama ruhsat döneminde ortaya
çıkarılan rezerve ilişkin dayanakları ile birlikte belge ve bilgilerin verilmesi
zorunludur.
(3) III. Grup madenlerde, Ek
Form-10’a uygun hazırlanmış işletme projesinde, üretilmesi öngörülen madenler
için; tabii denge, kapasite, rezervuar, konsantrasyon, hidrojeolojik ve
jeokimyasal denge, debi gibi koruma ilkeleri esas alınır. Bu Grup madenler;
deniz, göl, kaynak, havza veya beslenme alanının tabii dengesini bozmayacak
şekilde ruhsatlandırılır.
(4) İşletme projelerinde beyan
edilen yıllık üretim miktarı, başa baş noktasını sağlayan miktarın altında
olamaz. Genel Müdürlük; madenin cinsi, rezerv miktarı, tenörü/kalitesi, üretimin
yapıldığı bölge, işletme izin alanı gibi kıstasları dikkate alarak minimum
yıllık üretim miktarlarını belirleyebilir.
(5) Arama ruhsatlı sahalara, geçici
tesis alanı ile arama süresince belirlenen görünür, muhtemel ve mümkün rezerv
alanı üzerinden Ek Form-11′deki işletme ruhsatı, geçici tesis alanı ve görünür
rezerv alanına da Ek Form-12′deki işletme izni verilir. Arama ruhsatının diğer
kısımları taksir edilir.
(6) İşletme izin alanı değişikliği
talepleri, işletme izin alanı belirleme sürecindeki işlemlere
tabidir.
İşletme projesi eki olarak verilecek harita
ve çizimler
MADDE 27 – (1) İşletme
projesinin ekinde aşağıdaki haritalar ve çizimler verilir:
a) Ruhsat alanının ve varsa ocak
yerinin yer bulduru haritası,
b) Ruhsat alanının uygun ölçekli
jeoloji haritası ve jeolojik kesitler,
c) Ocak açılması planlanan alanın
uygun ölçekli (1/10000, 1/5000, 1/1000 gibi) hali hazır topoğrafik harita ve
kesitleri,
ç) Uygun ölçekle çizilmiş ruhsat
sınırı, talep edilen işletme izin sınırları ile sahada açılmış ocak, galeri,
yarma, sondaj, kuyu gibi arama faaliyetlerinin yerini gösterir imalat
haritası,
d) Sahada belirlenmiş görünür
rezerve ve ruhsat süresine bağlı olarak planlanan üretim programlarını gösterir
termin planı,
e) Yeraltı işletmelerinde can ve
mal güvenliği ile ilgili; elektrik projesine ilişkin plan ve projeler, basınçlı
hava şebeke projesi, acil kaçış planı, su tahliyesi, nakliye gibi hususları
içeren uygun ölçekli çizimler ile üretimi gösteren termin planı üzerinde uygun
ölçekli ve havalandırma bilgilerini içeren havalandırma
planı,
f) Mevcut ve yapılması planlanan
bina, tesis, kantar, silo, trafo, yol gibi yapıları gösteren vaziyet
planı,
g) İşletme esnasında ve/veya
sonrası üretim faaliyetinin gerçekleştirildiği alanın çevre ile uyumlu hale
getirileceğine ilişkin çevre ile uyum plan çizimi ve
kesitleri,
(2) Gazlar ile göl, deniz ve kaynak
sularına ait işletmeler için; çöktürme, buharlaştırma, ayırma, arıtma, üretim
havuzları, bina gibi yer üstü veya var ise yeraltı tesislerini gösterir uygun
ölçekli haritalar ile üretim termin planı verilir.
Proje eksikliklerinin
tamamlanması
MADDE 28 – (1)
Projelerdeki eksiklikler, yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır.
Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayan ruhsat sahiplerine ikinci bir
bildirim yapılarak işletme ruhsat teminatları iki katına çıkarılır ve süre üç ay
daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul
edilmez ve I (b) ve II (a) Grubu işletme ruhsat taleplerinde proje ile birlikte
verilen işletme ruhsat teminatı, diğer gruplarda ise mevcut arama ruhsat
teminatı irat kaydedilir.
(2) Uygun bulunan işletme ruhsat
talepleri için, ruhsat harçları ve ruhsat teminatının üç ay içerisinde
tamamlanması hususu talep sahibine tebliğ edilir. Bu sürelerde eksikliklerini
tamamlamayanların mevcut teminatı irat kaydedilerek, işletme ruhsat talepleri
reddedilir. Ruhsat süresi bitmeden yeni bir işletme projesi verilmesi halinde
işletme ruhsat talebi yeniden değerlendirilir. Ancak, ruhsatın süresi bitmiş ise
ruhsat iptal edilir.
İşletme izni verilmesi ve değişiklik
talepleri
MADDE 29 – (1) Kanunun 7
nci maddesi gereğince alınması zorunlu olan izinlerin alınmasını, çevre ile uyum
teminatının yatırılarak Genel Müdürlüğe verilmesini müteakip işletme izni
düzenlenir.
(2) İşletme izninin
düzenlenmesinden sonraki her yıl için Haziran ayı sonuna kadar çevre ile uyum
teminatı yatırılır. Aksi takdirde işletme ruhsat teminatı irat
kaydedilir.
(3) Bir veya birden fazla işletme
izni olan sahalarda, çevre ile uyum teminatı ruhsat bazında
alınır.
(4) İşletme ruhsat alanında yeni
işletme izin alanı değişiklik taleplerinde;
a) Aynı grupta farklı bir maden
için ikinci bir işletme izni talep edilmesi halinde işletme projesi ile birlikte
işletme talep harcı istenir.
b) Aynı maden için işletme izin
alanı değişiklik talebinde, işletme projesi ekinde verilmesi gereken harita ve
çizimler ile talep harcı istenir.
c) Tesis, stok alanı, pasa döküm
alanı, altyapı tesisleri gibi amaçlarla işletme izin alanı değişikliği
taleplerinde işletme projesini etkilemiyor ise revize işletme projesi istenmez.
Ancak söz konusu hususlar için planlar ve talep harcı
istenir.
Madenin işletmeye
alınması
MADDE 30 – (1) İşletme
izninin verildiği tarihten itibaren bir yıllık süre içinde ruhsat sahibi madeni
işletmeye almak zorundadır.
(2) İşletme projesinde beyan
edildiği şekilde üretimin veya üretime yönelik hazırlık çalışmalarının, tesis ve
altyapı tesislerinin yapılması madenin işletmeye alınması
sayılır.
(3) Beklenmeyen haller ve mücbir
sebepler dışında süresi içinde işletmeye alınmayan veya projesinde belirtilen
yıllık üretim miktarının %10’unun altında üretim yapılan ruhsat sahalarından,
çalışılmayan her yıl için, projede belirtilen üretim miktarının %10’u üzerinden
Devlet hakkı alınır. Ancak Devlet hakkı yıllık işletme ruhsat harcından az
olamaz. Kamu kurumlarınca doğrudan işletilen bor tuzu ve Ereğli Kömür
Havzasındaki taşkömürü ruhsatları için bu hüküm
uygulanmaz.
İşletme ruhsatı döneminde arama
faaliyetleri
MADDE 31 – (1) İşletme
ruhsatı alanı içinde aramalara devam edilir. İşletme ruhsatının verildiği
tarihten itibaren mümkün rezerv alanlarının IV. ve VI. Grup ruhsat sahalarında
beş yıl, diğer grup ruhsat sahalarında üç yıl içinde görünür ve muhtemel rezerv
haline getirilmesi zorunludur. Görünür ve muhtemel rezerv haline getirilmeyen
alanlar taksir edilir.
(2) Görünür ve muhtemel rezerv
raporunun, dayanakları ve yeterlilik şartlarına uygun olarak IV. ve VI. Grup
ruhsatlar için detay arama faaliyet raporu, diğer grup ruhsatlar için ise genel
arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur.
(3) V. Grup madenler için verilen
işletme sertifika alanlarında bu madde hükümleri
uygulanmaz.
İşletme
sertifikası
MADDE 32 – (1) V. Grup
madenlerin üretimi işletme sertifikası ile yapılır. Arama sertifikası süresi
sonuna kadar yapılan çalışmaları içeren Ek Form-8’deki genel arama faaliyet
raporu ve talep harcının ödendiğine dair belge ile müracaatta bulunulması
halinde Ek Form-13’teki işletme sertifikası hakkı doğar. Uygun olan müracaatlara
işletme sertifikası verilir. İşletme sertifikası süresi beş
yıldır.
(2) Arama faaliyeti sonrası
görünür, muhtemel ve mümkün rezervin tespit edilebilmesi için madenin
tenörü/kalitesi, madenin cinsine göre cevher damar kalınlıkları ve kapasitesi
belirlenir. İşletme projesinin hazırlanmasında kullanılacak verilerin
belirlenebilmesi için gerekli aramaların yapılmış olması ve bu faaliyetlerin
rezerv bilgilerini içeren genel arama faaliyet raporu ile belgelenmesi
zorunludur.
(3) Genel Müdürlük; madenin cinsi,
rezerv miktarı, tenör/kalite, üretimin yapıldığı bölge, işletme izin alanı gibi
kıstasları dikkate alarak minimum yıllık üretim miktarlarını
belirleyebilir.
(4) Arama sertifikalı sahalara,
geçici tesis alanı ile arama süresince belirlenen görünür, muhtemel ve mümkün
rezerv alanı üzerinden Ek Form-13’teki işletme sertifikası verilir. Arama
sertifikasının diğer kısımları taksir edilir.
(5) Bu grup madenlerin üretimi
arazi yüzeyinden toplanarak yapılır. Bu madenlerin işletilmesi için yarma,
galeri, ocak açmak gibi faaliyette bulunulmasının gerekmesi durumunda, Ek
Form-10’a uygun olarak işletme projesi hazırlanarak Genel Müdürlükten işletme
izni alınması zorunludur.
(6) İşletme izin alanı değişikliği
talepleri işletme izin alanı belirleme sürecindeki işlemlere
tabidir.
Ruhsatların üst üste
verilmesi
MADDE 33 – (1) Aynı grup
ruhsatlar birbiri üzerine verilemez. Ayrı grup ruhsatlar ise üst üste
verilebilir. Aynı veya ayrı grup maden ruhsatlarının işletme izin alanlarının
üst üste talep edilmesi durumunda, Genel Müdürlükçe projeler üzerinde ve/veya
yerinde sahanın jeolojik yapısı, cevherleşmenin özellikleri, maden rezervleri,
yatırım ve tesisler göz önünde bulundurularak inceleme yapılır. İnceleme
sonucunda, kazanılmış haklar korunmak kaydı ile kaynak kaybına neden olmayacak,
maden işletmeciliğini ve işletme güvenliğini tehlikeye düşürmeyecek şekilde,
ayrı ayrı çalışma imkânının tespiti halinde, çalışma esasları Bakanlıkça
belirlenerek, bu alanda ayrı gruplarda işletme izinleri verilebilir. Bu mümkün
değilse öncelik hakkı esas alınarak faaliyete izin verilir.
(2) Ancak, 2000 hektardan daha az
olan IV. ve VI. Grup işletme izin alanları ile 100 hektardan daha az olan II.
Grup işletme izin alanları üzerine I (b) Grubu işletme ruhsatı verilmeyeceği
gibi I (b) Grubu maden işletme izni üzerine de IV. ve VI. Grup veya II. Grup
işletme izni verilmez. Bununla birlikte, farklı gruptaki işletme ruhsatlarının
aynı kişiye ait olması veya talep sahiplerinin aralarında mutabakat
sağladıklarını belgelemeleri halinde üst üste işletme izni
verilir.
ALTINCI
BÖLÜM
İşletme Dönemi
İşlemleri
Projeye uygun faaliyette
bulunulması
MADDE 34 – (1) İşletme
izinlerinin alınmasını takiben üretim faaliyetleri, projesine uygun olarak
yürütülür. Birlikte işletilmesi zorunlu olan madenler bir proje kapsamında
işletilir. Madencilik faaliyetleri sürdürülürken ve/veya tamamlandıktan sonra
çevre ile uyum planı uygulanır.
(2) Açık işletme ya da yeraltı
işletmesine geçişler ile üretim yöntemi ile ilgili değişikliklerin, uygulanmadan
önce Genel Müdürlüğe bildirilmesi zorunludur. Aksi takdirde, sahadaki can ve mal
güvenliği ile ilgili çalışmalar dışındaki üretim ile ilgili faaliyetler,
değişikliklere ilişkin verilmesi gereken revize projenin onaylanmasına kadar
durdurulur.
(3) III. Grup madenlerin
üretilmesinde Genel Müdürlükten izin alınmadan göl ve denizin doğal yüzeyini
değiştirecek şekilde havuz, kanal ve sondaj yapılamaz. İzin alınmadan bu
faaliyetlerde bulunulduğunun tespiti halinde gerekli izinler alınıncaya kadar
teminat irat kaydedilerek faaliyetler durdurulur. Genel Müdürlükçe uygun
görüldüğü şekliyle doğal yüzeyi değiştirilen alanlarda gerekli tedbirlerin
ruhsat sahibince alınması sağlanır.
(4) İşletmelerde hazırlık ya da
üretim çalışmaları sürdürülürken şev açısı, basamak yüksekliği, basamak
genişliği, heyelan, göçük, tahkimat, alt yapı gibi nedenlerle can ve mal
güvenliği açısından tehlikeli bir durum oluştuğunun tespiti halinde, gerekli
önlemlerin alınması ve çalışmaların yapılabilmesi için ruhsat sahibine altı aya
kadar süre verilir. Mücbir sebepler dışında bu süre uzatılmaz. Bu süre sonunda
projeye uygun faaliyette bulunulmaması veya tehlikeli durumun ortadan
kaldırılmaması halinde teminat irat kaydedilerek can ve mal güvenliği ile
faaliyetlerin projeye uygun hale getirilmesi yönündeki hazırlık faaliyetleri
dışındaki işletme faaliyetleri durdurulur.
(5) Yeraltı işletmelerinde üretim
çalışmaları sürdürülürken işletme projesine aykırı olarak; yeraltındaki üretim
faaliyetlerinin sürdürüldüğü alanların yerüstüne veya diğer kotlara iki ayrı
yolla bağlanmadığı, panolarda havalandırmanın birbirinden bağımsız olarak
gerçekleştirilmediği, yanıcı veya patlayıcı gaz geliri olabilecek ocaklarda
yeterli cebri havalandırmanın yapılmadığı, havalandırmanın projeye uygun tesis
edilmediğinin tespit edilmesi halinde can ve mal güvenliği ile faaliyetlerin
projeye uygun hale getirilmesi yönündeki faaliyetler dışındaki üretim
faaliyetleri durdurulur.
(6) Üretim faaliyetleri durdurulan
sahalarda faaliyet durdurma nedenine yönelik gerekli tedbirlerin alındığının
ruhsat sahibince Genel Müdürlüğe bildirilmesini müteakip teknik heyet raporu ile
gerekli tedbirlerin alındığının tespit edilmesi halinde üretime yönelik
faaliyetlere izin verilir.
Çevre ile uyum
teminatı
MADDE 35 – (1) Arama
dönemi üretim izni ve işletme izni düzenlenmiş sahalarda çevre ile uyum
teminatı, özel kanunlarında belirtilen hükümler hariç yıllık işletme ruhsat harç
bedeli kadar her yıl Haziran ayının son günü mesai saati bitimine kadar
yatırılır. Bu teminatın süresi sonuna kadar yatırılmaması ya da eksik
yatırılması halinde ruhsat teminatı irat kaydedilir.
(2) Çevre ile uyum teminatının tam
olarak yatırılmasını müteakip arama dönemi üretim izni veya işletme izni
düzenlenir.
(3) Ruhsat hukukunun sona ermesi
durumunda, faaliyet yapılan alanların çevre ile uyumlu hale getirildiğinin
tespitini müteakip, çevre ile uyum teminatı iade edilir. Ancak, ruhsat sahasında
faaliyet gösterilen alanın taksir edilmesi ve bu alanın çevre ile uyumlu hale
getirildiğinin tespit edilmesi halinde yatırılan toplam çevre ile uyum
teminatının yarısı iade edilir.
(4) Çevre ile uyum teminatı, ruhsat
bazında alınır.
İşletme faaliyeti
belgeleri
MADDE 36 – (1) Her yıl
Nisan ayı sonuna kadar Ek Form-14’te belirtilen işletme faaliyet bilgi formu, Ek
Form-15’te belirtilen satış bilgi formu ile birlikte aşağıdaki belgeler
verilir:
a) Geçmiş yıllara ait üretim, bir
önceki yıl içinde yapılan üretim ile bir sonraki yıl planlanan üretimleri
gösteren imalat haritası ve uygun ölçekli kesitler, yeraltı işletmeleri için
havalandırma bilgilerini içeren havalandırma planı,
b) İşletme sahasında arama yapılmış
ise faaliyetin niteliğine uygun kaynak/rezerv raporunu içeren genel/detay arama
faaliyet raporu,
(2) Projede değişiklik
varsa;
a) İşletme ruhsatı ve işletme
iznindeki koordinatlarına göre uygun ölçekle çizilmiş ocak, yarma, kuyu ve
galeri gibi faaliyetlerin son durumunu gösterir harita ve
çizimler,
b)Yeraltı işletme yöntemi ile
faaliyet gösteren ocaklarda can ve mal güvenliği ile ilgili havalandırma
bilgilerini içeren havalandırma planı, su tahliyesi, nakliye gibi hususların en
son durumunu gösterir uygun ölçekli çizim,
c) Yerüstü bina, tesis, kantar,
silo, trafo, yol vs. gibi son durumu gösterir vaziyet
planı,
ç) Gazlar ile göl, deniz ve kaynak
sularına ait işletmeler için her yıl çöktürme, arıtma, üretim havuzları, bina,
rezervuar besleme alanı ve havzanın tabii dengesini bozmayacak, kapasitesini
aşmayacak işleme tesisleri gibi yerüstü veya var ise yeraltı tesislerinin en son
durumunu gösterir uygun ölçekli haritalar.
(3) Bu madde ile ilgili satış bilgi
formu, faaliyet bilgi formu ve üretim yapılmış ise imalat haritasının Genel
Müdürlüğe verilmemesi halinde teminat irat kaydedilir. Yükümlülük yerine
getirilinceye kadar faaliyet durdurulur. İşletme sahasında arama faaliyeti
yapılmış ise arama dönemi yeterlilik kıstaslarına uygun bilgiler ile bu
maddedeki diğer eksiklikler Kanunun 10 uncu maddesi kapsamındaki hata ve
noksanlıklar kapsamında tamamlatılır.
(4) İşletme faaliyetinde
bulunulmaması halinde, ruhsat sahibi gerekçesini yazılı olarak Genel Müdürlüğe
bildirir. Bu durumda, Kanunun 29 uncu maddesinde belirtilen belgelerden sadece
satış bilgi formunun verilmesi yeterlidir.
(5) Üretim yapılan ruhsat
sahalarında faaliyet bilgi formu ve imalat haritası, üretim yapıldığı dönemde
ruhsat sahası için atanmış olan teknik nezaretçi veya Genel Müdürlüğe verildiği
tarih itibariyle ruhsat sahası için atanmış durumda olan teknik nezaretçi
tarafından imzalanır. Teknik nezaretçi imzası olmadan Genel Müdürlüğe verilen bu
fıkrada sayılan belgeler geçersiz sayılır.
Üretim yapılmayan işletme ruhsat sahaları
ve tesisler
MADDE 37 – (1) Beş yıllık
sürede mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında üç yıldan fazla üretim
yapılmayan ruhsatlar, teminatları irat kaydedilerek iptal edilir. Bu üç yıllık
süre içerisinde yapılan toplam üretimin projede beyan edilen bir yıllık üretim
miktarının %10’undan az olması halinde de bu hüküm
uygulanır.
(2) Birinci fıkra gereğince
değerlendirme yapılırken aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurularak işlem
tesis edilir:
a) İşletme ruhsatlarının yürürlükte
olduğu süre içinde, işletme izinli olarak tespit yapıldığı tarihten geriye doğru
son beş yılda üç yıldan fazla bir süre mücbir sebep veya beklenmeyen hal
olmadığı halde üretim yapılmadığının tespit edilmesi veya bu üç yıllık işletme
izinli olarak geçen süre içerisinde yapılan toplam üretimin projede beyan edilen
bir yıllık üretim miktarının %10’undan az olduğunun belirlenmesi hallerinde,
teminat irat kaydedilerek ruhsat iptal edilir.
b) İşletme ruhsatlarının yürürlükte
olduğu süre içinde, işletme izinli olarak beş yılda üç yıldan fazla bir süre
geçmesine rağmen eğer bu süre içinde Genel Müdürlükçe kabul edilmiş bir geçici
tatil süresi var ise bu süre bu kapsamda yapılan değerlendirmenin dışında
tutularak süreler hesaplanır.
c) Mücbir sebep veya beklenmeyen
hal var ise ruhsat sahasında mücbir sebep veya beklenmeyen halin geçerli olduğu
alan dışında üretim yapılabilecek işletme izinli alan olması durumunda mücbir
sebep veya beklenmeyen hal kapsamında değerlendirilmez.
ç) Beklenmeyen hal kapsamındaki
diğer kurumlardan alınması gereken izinlerin alınamaması durumunda, ruhsat
sahibinin izin alınmamasında bir kusurunun olup olmadığı gerekirse ilgili kamu
kurum ve kuruluşlarından görüş alınarak açıklığa kavuşturulur. Ruhsat sahibinin
izin alınmamasında bir kusuru var ise beklenmeyen hal kapsamında
değerlendirilmez.
d) Ruhsat sahipleri, mücbir sebep
veya beklenmeyen hal olmasına rağmen geçici tatil talep etmemeleri durumunda da
yapılan değerlendirmelerde somut belgelerle mücbir sebep veya beklenmeyen hal
durumunun olduğu süreler üretim yapılmayan sürelerden
düşülür.
e) İşletme ruhsat süresi uzatılsa
dahi beş yıllık sürede mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında üç yıldan
fazla üretim yapılmayan ruhsat, teminatı irat kaydedilerek iptal
edilir.
Entegre tesislere hammadde sağlayan ruhsat
alanlarında üretim yapılmaması
MADDE 38 – (1) Üretilen
madenin kullanıldığı entegre metalurji, seramik, çimento, kireç ve kimya
tesisleri, termik santral ve IV. Grup madenlerin zenginleştirme tesislerini
beslemeye yönelik aynı tesis sahibine ait ruhsatlara Kanunun 24 üncü maddesinin
on ikinci fıkrası hükümleri uygulanmaz. Ancak, üretim yapılamayan her bir ruhsat
için, işletme ruhsat harcından az olmamak üzere projede belirtilen üretim
miktarının %10’u üzerinden Devlet hakkı alınır.
(2) Bu madde ile getirilen
muafiyet; tuğla-kiremit, seramik, çimento tesisleri, kireç, kalsit tesisleri, II
(b) Grubu madenlerden kesme, boyutlandırma, şekillendirme veya işleme yapılan
entegre tesisler, III. Grup madenlerden üretilen ürünlere dayalı entegre
tesisler, alçı, tuz gruplarına ait rafine, cam, fosfat üretim tesisleri, enerji
tesisleri, gazlaştırma yöntemi ile üretim yapılan tesisler, denizlerde yapılan
Kokolit-Sapropel üretimi yapılan tesisler, entegre metalurji ve konsantre, izabe
ve dore-külçe üreten zenginleştirme tesisleri ile VI. Grup madenlerle ilgili
üretim tesislerine uygulanır.
(3) I (a) ve V. Grup madenler ile
mıcır, kaba inşaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü
yapı hammaddesi ve dolgu malzemesi üreten tesisler bu madde ile getirilen
muafiyetten yararlanamaz.
(4) Bu madde ile getirilen
muafiyetten yararlanmak için ruhsat sahibi dilekçe ile Genel Müdürlüğe müracaat
etmek zorundadır. Bu dilekçe ekinde, tesise ait teknik ve hukuki bilgiler ile
talepte bulunulan ruhsatlardan üretilen madenlerin bu tesiste kullanılmasına
ilişkin bilgiler yer alır. Genel Müdürlükçe, nazari ve/veya mahallinde yapılan
inceleme sonucu uygun görülen ruhsatlara, Kanunun 24 üncü maddesinin onikinci
fıkrası hükümleri uygulanmaz. Taleplerin uygun bulunması halinde muafiyet,
müracaat tarihi itibarı ile başlar.
(5) Bu şekilde maden ruhsat
sahibinin yurt içinde kurulu bulunan tesisinde hammadde olarak kullanılan, bir
işleme tabi tutularak zenginleştirilen veya zenginleştirme tesislerini beslemeye
yönelik beş adet ruhsat birinci fıkra kapsamında değerlendirilir. Ruhsat
hukukları yürürlükte olduğu sürece bu kapsamda değerlendirilen ruhsatlar
değiştirilemez. Ancak, bu ruhsatların devir, terk veya iptal edilmesi halinde
başka ruhsatlar ile beş adet ruhsata tamamlanabilir. Bu muafiyetten yararlanan
ruhsatlar, tesise yatay olarak en fazla 250 kilometre mesafede olmak
zorundadır.
(6) Üretilen madenin kullanılacağı
entegre tesisleri beslemeye yönelik aynı tesis sahibine ait ruhsat sahalarında
yapılan üretime hazırlık faaliyetleri çerçevesindeki dekapaj, kuyu açma, galeri
ve desandre sürme gibi faaliyetler, Kanunun 24 üncü maddesinin onikinci fıkrası
kapsamında değerlendirilmez. Bu fıkrada yer alan hükmün uygulanması için projede
belirtilen termin planındaki süreler esas alınır ve bu süreler
aşılamaz.
(7) Bu madde kapsamında muafiyet
kazanan ruhsatlar, geçici tatil talebinde bulunamaz.
(8) I (b), II (a), II (b), III. ve
IV (a) Grubu ruhsatlarda üretilen madenin kullanıldığı tesislerden güncel değeri
üç milyon Türk Lirası ve üzeri fiziki yatırım bedeli, IV (b), IV (c) ve VI. Grup
ruhsatlarda üretilen madenin kullanıldığı tesislerden güncel değeri altı milyon
Türk Lirası ve üzeri fiziki yatırım bedeli olan tesisler, bu madde kapsamındaki
muafiyetten yararlanabilir. Fiziki yatırım bedeline arazi/arsa bedeli dahil
edilmez. Muafiyetten yararlanan tesislerin fiziki yatırım bedeline ilişkin bilgi
ve belgeler, sanayi ve/veya ticaret odalarından alınır. Yatırım bedeli, her yıl
yeniden değerleme oranında artırılır.
İşletme ruhsatı süresi ve
uzatılması
MADDE 39 – (1) I (b),
II., III., IV. ve VI. Grup madenlerin işletme ruhsat süresi görünür ve muhtemel
hale getirilmiş rezerv ve hazırlanmış projesine göre belirlenir. Bu süre 10
yıldan az olamaz.
(2) İşletme ruhsat süresinin
uzatılması için ruhsat süresi bitiminden önce talep harcı ile beraber Ek
Form-10’a uygun görünür ve muhtemel rezerv bilgilerini, çevre ile uyum planını
da içeren yeni bir projeyle uzatma talebinde bulunulması gerekir. Bu talep
yapılırken işletme projesi süreci için zorunlu olan genel ilkelere uyulur.
Ruhsat süresi maden rezervinin yeterli ve rasyonel bir şekilde işletilmesi için
gerekli yatırımların yapılmış ve tesislerin inşa edilmiş olması, projenin uygun
bulunması, geçmiş ruhsat döneminde projeye uygun faaliyette bulunulması
durumları göz önüne alınarak uzatılabilir. Ruhsat süresi, yapılmış olan
faaliyetin çevresel etkileri, çevre ile uyum planına uyulup, uyulmadığı ve
yerleşim birimlerinin konumu, geçmiş ruhsat dönemindeki faaliyetler ve üretim
durumu, geçici tatilde geçirilen süre, sahadaki mevcut tesisler ile yapılması
planlanan ilave tesisler, projesinde öngörülen üretimin özelliği de dikkate
alınarak uzatılabilir. Toplam işletme ruhsat süresi altmış yılı geçemez. Altmış
yıldan sonraki sürenin uzatılmasına Bakanlar Kurulu yetkilidir.
(3) İkinci fıkradaki şartların
sağlanması kaydıyla işletme ruhsatı süresi;
a) Ruhsat sahibinin sahasından
ürettiği madeni kendisine ait tesiste kullanması, talep edilen süre ve üretim
miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması ve son beş yılın
üretim ortalamasının projedeki üretim beyanlarının %40’ının üzerinde olması
halinde on yıl ile otuz yıl arası, üretimin %10-40 arasında olması halinde on
yıl ile yirmi yıl arası, üretimin %10’dan az olması halinde ise on yıl
uzatılabilir.
b) Ruhsat sahibinin sahasından
ürettiği madeni kullandığı tesisinin olmaması, talep edilen süre ve üretim
miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması ve son beş yılın
üretim ortalamasının projedeki üretim beyanlarının %40’ın üzerinde olması
halinde on yıl ile yirmi yıl arası, üretimin %10-40 arasında olması halinde on
yıl, üretimin %10’un altında olması halinde ise beş yıl
uzatılabilir.
c) On yıldan daha az süresi kalmış
ruhsatlara dayalı 38 inci madde kapsamındaki entegre tesis yatırımı projesi
veren ruhsat sahiplerinin uzatma talebinde bulunması halinde, ruhsat süresine
onbeş yıl ilave edilebilir. Tesisin taahhüt edilen sürede tamamlanmaması halinde
ilave edilen süre geri alınır.
(4) İşletme ruhsat süresinin
dolmasına üç yıldan fazla kalan ruhsatların, süre uzatma talepleri kabul
edilmez. Ancak, işletme ruhsatlarının süresinin dolmasına üç yıldan fazla kalan
ruhsatların; ruhsat sahibinin sahasından ürettiği madeni kullandığı tesisinin
olması, talep edilen süre ve üretim miktarına uygun görünür rezervin ruhsat
sahasında mevcut olması, son beş yılın üretim ortalamasının projedeki üretim
beyanlarının %40’ının üzerinde olması ve mevcut projenin üzerinde yıllık
üretimin öngörülmesi halinde ruhsat uzatma talepleri işletme projesinin
verildiği tarih itibariyle kabul edilebilir.
İşletme sertifikası süresinin
uzatılması
MADDE 40 – (1) V. Grup
madenlerin işletme sertifika süresi beş yıldır. İşletme sertifikası süresinin
bitiminden önce talep harcı ve işletme projesi ile süre uzatımı talebinde
bulunulabilir. Yeterli rezervin olması, projenin uygun bulunması ve işletme
sertifikası süresince üretim faaliyetinde bulunulmuş olması durumunda sertifika
süresi uzatılabilir.
(2) İşletme sertifikası döneminde
üretimin arazi yüzeyinden toplanarak yapılması halinde süre uzatımı için işletme
projesi yerine arama faaliyet raporu verilmesi yeterlidir.
(3) İşletme sertifikası süresinin
uzatılması talebi yapılırken, işletme projesi süreci için zorunlu olan genel
ilkelere uyulur.
Mücbir sebep ve beklenmeyen hallerde geçici
tatil
MADDE 41 – (1) Sel
baskını, yangın, deprem, grizu patlaması, çökme, heyelan gibi geçerli sebeplerle
veya tenörde/kalitede, jeolojik şartlarda, ülke ve dünya pazarlarındaki gelişme
ve değişimler, ruhsat sahibi şirketin iflasına karar verilmiş olması,
özelleştirme kapsamında olan kurumlara ait ruhsat olması, ulaşım, ulaştırma
altyapı durumlarında beklenmeyen değişiklikler olması veya yargı kararları
sonucu faaliyetin yapılamaz duruma gelmesi hallerinde, işletme ruhsat
sahalarında faaliyetin geçici tatili için ruhsat sahibince gerekli belgelerle
Genel Müdürlüğe müracaat edilir. Yapılan inceleme sonrası talebin uygun
bulunması durumunda müracaat tarihi, geçici tatilin başlama tarihi olarak kabul
edilerek bir yıla kadar geçici tatil verilebilir.
(2) Geçici tatilin gerekçelerinin
devam etmesi durumunda ruhsat sahibinin talebi ile geçici tatil talebi yeniden
değerlendirilir.
(3) Ruhsat sahibi geçici tatilin
bitiş tarihinden itibaren üç ay içerisinde faaliyete geçmek zorundadır. Üç ay
içinde faaliyete geçilmemesi durumunda ruhsat teminatı irat kaydedilir. Takip
eden altı ay içinde de faaliyete geçilmemesi halinde işletme projesinde beyan
edilen üretim miktarının %10’u üzerinden Devlet hakkı
alınır.
(4) Geçici tatil süresi içinde
Kanunun 29 uncu maddesindeki belgelerin verilmesi zorunlu
değildir.
(5) Geçici tatil talebi ile ilgili
olarak, Genel Müdürlüğe verilen bilgi ve belgelerin eksik olması durumunda,
ruhsat sahibine iki ay süre verilerek eksik bilgi ve belgeler istenir. Verilen
süre içerisinde eksikliklerin tamamlanması durumunda ilk dilekçe tarihi esas
alınarak geçici tatil talebi değerlendirilir.
(6) Kanunun 7 nci maddesi gereğince
alınması zorunlu olan izinlerin alınamaması gerekçe gösterilerek yapılan geçici
tatil taleplerinin, izin alınamamasına ilişkin bilgi ve belgelerin ibraz
edilmesi kaydıyla yapılan geçici tatil talepleri, en fazla üç defa birer yıl
süre ile kabul edilebilir.
(7) II (a) ve V. Grup madenlerin
ülke ve dünya pazarlarındaki gelişme ve değişimler nedeniyle yapılan geçici
tatil talepleri ile işletme izni alınmasını müteakip üretim faaliyetine
geçilmeden yapılan geçici tatil talepleri kabul edilmez.
(8) Mücbir sebep veya beklenmeyen
hal var ise ruhsat sahasında mücbir sebep veya beklenmeyen hali geçerli olan
alan dışında üretim yapılabilecek işletme izinli alan olup olmadığı kontrol
edilerek geçici tatil talebi değerlendirilir.
(9) Beklenmeyen hal kapsamındaki
diğer kamu kurum ve kuruluşlarından alınması gereken izinlerin alınamaması
durumlarında, ruhsat sahibinin izin alınmamasında bir kusurunun olup olmadığına
dair gerekirse ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından görüş alınır. Ruhsat
sahibinin izin alınmamasında bir kusuru var ise geçici tatil talebi
değerlendirilmez.
(10) Ruhsat harç eksiği bulunan
sahaların geçici tatil talepleri kabul edilmez.
Ruhsat sahalarında birleştirme ve/veya
küçültme işlemleri
MADDE 42 – (1) Talep
harcı ile müracaatta bulunulması halinde aynı kenarda en az iki noktası ortak,
aynı grup ve safhadaki ruhsatlar birleştirilebilir. Birleştirme sonucunda ortaya
çıkan alan, Kanunda belirtilen alan sınırlamasını geçemez.
(2) Ancak, aynı kişiye ait mücavir
işletme ruhsat alanlarında görünür maden rezervinin bir bütünlük teşkil etmesi
halinde yeni bir işletme projesi verilerek birleştirme talebinde bulunulabilir.
Uygun bulunan taleplerde alan kısıtlaması aranmaz.
(3) İşletme ruhsatlı sahaların
birleştirme taleplerinde, işletme projesi alınır.
(4) Birleştirme sonunda yeni
ruhsatın süresi, birleştirilenler arasındaki süresi en az kalan ruhsat süresi
kadardır.
(5) Ruhsat sahalarının
birleştirilmesi halinde, ruhsatlardan biri üzerindeki haciz, ipotek, rehin,
ihtiyati tedbir gibi hukuki kısıtlamalar ve maddi yükümlülükler ile Kanun
hükümlerine göre uygulanmış cezalar, düzenlenen yeni ruhsat üzerinde devam
eder.
(6) Birleştirilmiş yeni ruhsatın
teminatı güncel teminat üzerinden alınır. Birleştirilen ruhsatlardan herhangi
birinde ceza nedeniyle teminat artışının olması halinde, bu artış miktarı esas
alınarak teminat belirlenir.
(7) Ruhsat küçültme işlemlerinde
talep harcı ve teminat alınmaz. Küçültme işlemi sonrası güncel teminat üzerinden
fazla teminat ruhsat sahibine iade edilir.
(8) Aynı dönemdeki arama ruhsatları
birleştirilebilir. Ancak farklı veya aynı dönemdeki arama ruhsatları için
birleştirilmiş işletme projesi verilerek işletme ruhsatı talebinde
bulunulabilir.
YEDİNCİ
BÖLÜM
Harita ve
Çizimler
Röper noktaları
MADDE 43 – (1) Ruhsat
sahibi, faaliyet alanını görecek şekilde Genel Müdürlüğün yapacağı denetimlerde
kullanılmak üzere 6 derecelik dilime esas en az iki adet beton sütun ya da
benzeri röper noktası belirler. Bu noktaların kot ve koordinatları gerçek
değerler kullanılarak harita tekniğine uygun hassaslıkta uygun bir ölçüm aleti
ile belirlenerek arazide muhafaza edilir.
İmalat haritaları
MADDE 44 – (1) İmalat
haritaları; yapılan çalışma alanına göre 1/500 veya uygun ölçekte yapılır.
Yeraltı faaliyetleri ile ilgili olarak açılan kuyu, galeri, başyukarı, fere,
ayak gibi çalışma alanları harita üzerinde ölçekli olarak uygun bir çizimle
belirlenir. Faaliyetlerin yerüstü ve yeraltı olarak yapılması durumunda her iki
faaliyet kot ve koordinat değerleri ile birbirine
bağlanır.
(2) İmalat haritası; ölçümü yapan
haritacı, üretim yapıldığı dönemde ruhsat sahası için atanmış olan teknik
nezaretçi veya Genel Müdürlüğe verildiği tarih itibarıyla ruhsat sahası için
atanmış durumda olan teknik nezaretçi ve ruhsat sahibince imzalanır. Ölçümün
yapıldığı tarih üretim haritası üzerine veri olarak
yazılır.
(3) Genel Müdürlüğe verilen imalat
haritalarında; kesitlerin olmaması, şev altı ve şev üstü kotlarının bulunmaması,
ruhsat ve işletme izin sınırlarının ve eski yıllara ait imalatın daha önce en az
bir kez gösterilmemesi, haritada ruhsat sahibi/vekili, haritacı ve teknik
nezaretçinin imzalarının olmaması, ölçüm tarihinin eksik olması durumlarında
Kanunun 10 uncu maddesine göre hata ve noksanlık kabul edilerek işlem tesis
edilir. Üretim beyan edilmesine karşın geçmiş yıllardaki imalat haritalarının
aynısının verilmesi veya imalat haritası özelliği göstermeyen haritanın ya da
başka sahalara ait imalat haritasının verilmesi durumlarında imalat haritası
verilmemiş kabul edilir. Ancak, son durum imalat haritası olarak Genel Müdürlüğe
verilen haritalarda maden mühendisi, haritacı ve ruhsat sahibi/vekili imzasının
olması zorunludur.
(4) Genel Müdürlüğün belirlediği
formata göre imalat haritalarının elektronik ortamda da verilmesi zorunludur.
Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesine göre hata ve noksanlık kabul edilerek
işlem tesis edilir.
Kesitler
MADDE 45 – (1) İmalat
haritalarında, madenin üretim yerinden en az iki adet kesit alınır. Üretim
yapılmayan yıllar için çizim ve harita verilmez.
Sertifika ile yapılan
üretim
MADDE 46 – (1) İşletme
projesi vererek üretim yapan sertifika sahipleri, imalat haritası vermek
zorundadır. Ancak toplama ile yapılan üretimlerde harita
istenmez.
SEKİZİNCİ
BÖLÜM
Maden
Sevkiyatı
Maden sevkiyatı
MADDE 47 – (1) Ruhsat
sahasında açılan ocaktan doğrudan satışlarda, stok alanları, kırma-eleme tesisi
veya zenginleştirme tesislerine kadar yapılan birincil sevkiyatlarda Genel
Müdürlükten alınan sevk fişlerinin kullanılması zorunludur. Ayrıca doğrudan
satışlarda, sevkiyat güzergahı üzerinde kantar olması halinde sevk fişine kantar
fişinin eklenmesi gerekir. Stok alanından dışarıya satışlarda veya yukarıda
belirtilen tesislerde işleme tabi tutulduktan sonra yapılan ikincil
sevkiyatlarda ise 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiş sevk
irsaliyesinin kullanılması gerekli ve yeterlidir.
(2) Sevk fişi Genel Müdürlük
tarafından bastırılır. Genel Müdürlüğün her yıl belirlediği bedel karşılığında
zimmetli olarak ruhsat sahibine verilir. Sevk fişi koçanlarının numarası özel
bir deftere kayıt edilerek takip edilir.
(3) Sevk fişleri, Vergi Usul
Kanununun 240 ıncı maddesinde yer alan taşıma irsaliyesindeki bilgileri taşır ve
mezkûr Kanunun 230 uncu maddesinde yer alan sevk irsaliyesi niteliğinde olup
sevk irsaliyesi yerine geçer. Genel Müdürlük, mahalli mülki idare amirlikleri
veya il özel idareleri tarafından görev verilen yetkili kişiler, ruhsat
sahasında açılan ocaktan doğrudan satışlarda, stok alanları, kırma eleme tesisi
veya zenginleştirme tesislerine kadar yapılan birincil sevkiyatlarda maden
sevkiyatının Genel Müdürlüğe ait sevk fişi ile yapılıp yapılmadığını takip ve
denetleyerek Kanunun ilgili hükümlerine göre işlem yapar.
Arama döneminde sevk fişi
talebi
MADDE 48 – (1) Ruhsat
sahibi, arama ruhsatı süresi içinde teknolojik araştırma, geliştirme, pilot
çalışmalar ve pazar araştırmaları yapmak üzere görünür hale getirdiği rezervin
%10′una kadar yapabileceği üretim için sevk fişi talebinde
bulunabilir.
(2) Ruhsat sahibinin sevk fişi
talebinin karşılanabilmesi için öncelikle, yıllık ruhsat harçlarını tam olarak
yatırmış, sahasında gerekli aramaları yapmış olması, bu aramalar sonucu, II (b),
III. ve V. Grup ruhsatlarda genel arama döneminde, IV. ve VI. Grup ruhsatlarda
ise genel/detay arama döneminde hazırlanan görünür rezerv bilgilerini de içeren
rapor ile birlikte çalışma alan koordinatlarını, üretim yöntemini, planladığı
patlatma tekniğini, çalışacağı alanın vasfını bildirerek müracaat etmesi
şarttır.
Arama ruhsatı döneminde sevk fişi talebinin
değerlendirilmesi
MADDE 49 – (1) Ruhsat
sahibinin verdiği bilgi ve belgeler Genel Müdürlük tarafından incelenir. Sevk
fişi için verilmiş belgelerin incelenmesi sonucunda, yapılmış arama
çalışmalarının rezervi görünür hale getirmek için yeterli olmadığı belirlenen
ve/veya Kanunun 7 nci maddesi gereğince alınması zorunlu olan izinleri alınmayan
taleplere sevk fişi verilmez.
(2) Mahallinde tetkik sonrası
ruhsat sahibine Genel Müdürlükçe en fazla beş cilt sevk fişi verilebilir. Uygun
bulunmayan talepler için sevk fişi verilmez.
(3) Arama döneminde amacı dışında
ve belirlenen miktardan fazla üretim yapılamaz. Amacı dışında üretimin yapılması
halinde faaliyet durdurulur ve verilen sevk fişleri geri
alınır.
(4) Bu madde kapsamında yapılan
üretimlere ait faaliyet bilgi formu, satış bilgi formu ve imalat haritasının
süresi içinde verilmemesi halinde faaliyet durdurularak, teminat irat
kaydedilir.
Maden sevkiyatı
MADDE 50 – (1) Ruhsat
sahasından üretilen tüvenan madenin, karayoluna çıkmadan ruhsat sahası içinde ya
da mücavirindeki stok alanına veya tesise sevkiyatında, ocak-tesis mesafesi,
nakil güzergahının durumu dikkate alınarak;
a) Sevkiyatın, ocaktan taşıma
araçları ve takiben konveyör ile yapılması halinde, her vardiya sonunda,
otomatik kantar/ölçme sistemi ile ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fişi
kesilmesi yeterlidir.
b) Sevkiyatın, ocaktan doğrudan
konveyör sistemi ile yapılması halinde, her vardiya sonunda otomatik kantar
sistemi ile ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fişi kesilmesi
yeterlidir.
c) Sevkiyatın, ocaktan taşıma
araçları ile yapılması durumunda, ağırlık/hacim belirlenerek yirmi dört saat
zarfında ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fişi kesilmesi
yeterlidir.
(2) Otomatik kantar sistemlerinin
kullanıldığı işletmelerde, Genel Müdürlük tarafından talep edildiğinde, ölçüm
kontrol belgesinin ibraz edilmesi zorunludur.
(3) Boru hattı ile sevk edilen
madenlerin, yirmi dört saat zarfında, boru hattında bulunan ölçüm cihazında
ölçülen miktarı için bir adet sevk fişi kesilmesi
yeterlidir.
(4) Altın, gümüş, platin gibi
kıymetli metallerin elde edilmesi için zenginleştirilecek tüvenan cevherlerin,
entegre ve zenginleştirme tesislerine sevkiyatında yukarıdaki esaslar uygulanır.
Bu tesislerden elde edilen ürünlerin sevkiyatında da Genel Müdürlükten alınan
sevk fişi kullanılır.
(5) Farklı taşıma durumlarında sevk
fişlerinin kullanılması ile ilgili usul ve esaslar Genel Müdürlükçe
belirlenir.
Sevk fişi olmadan
sevkiyat
MADDE 51 – (1) Madenin
nakliyesi esnasında sevk fişi olmaksızın maden sevk edildiğinin mülki idare
amirlikleri veya il özel idareleri tarafından bir tutanak ile tespit edilmesi
halinde, sevk edilen madene el konulur. Bu tutanakta üretimin yapıldığı yer,
taşımada kullanılan araç plakası, aracı kullanan kişi, sevk edilen madenin cinsi
ve tartılması mümkün ise miktarı veya tartılması mümkün değilse yaklaşık miktarı
gibi bilgiler yer alır. Söz konusu madeni üreten veya sevkiyatını sağlayan özel
veya tüzel kişiye, el konulan madenin ocak başı satış bedelinin beş katı
tutarında idari para cezası verilir. El konulan madenler, mülki idare
amirliklerince satılarak bedeli il özel idaresi hesabına aktarılır. Bu fıkradaki
fiili işleyen ruhsat sahibi ise madene el konulmaz, ruhsat sahibine
verilir.
(2) Sevk fişi üzerinde yer alan
bilgilerden madenin miktarı, sevkiyat tarihi, ruhsat numarası, madenin cinsi,
güzergah ve araç plakasının eksik doldurulduğunun tespit edilmesi halinde
geçersiz sayılarak sevk fişsiz sevkiyat olarak
değerlendirilir.
Üretim ve sevkiyatın
bildirilmemesi
MADDE 52 – (1) Genel
Müdürlükçe yapılan denetim, inceleme ve ölçümler sonucunda, yaptığı üretim ve
sevkiyatı bildirmediği veya eksik bildirdiği tespit edilen ruhsat sahiplerine,
ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bildirilmeyen miktar için hesaplanacak
Devlet hakkının on katı tutarında, idari para cezası verilir. Ayrıca, bu fiil
haksız yere hak iktisabı kapsamında yapılmış fiil sayılarak Kanunun 10 uncu
maddesi kapsamında işlem tesis edilir. Ancak, bu kapsamda uygulanan idari para
cezasına esas Devlet hakkı miktarının yıllık ruhsat harcından az olması halinde,
üretilen miktar üzerinden hesaplanan Devlet hakkı tutarı esas
alınır.
Ruhsat olmadan
üretim
MADDE 53 – (1) Ruhsatı
olmadan veya başkasına ait ruhsat alanı içerisinde üretim yapıldığının Genel
Müdürlükçe, il özel idaresince veya mülki amirlerin yetkilendirdiği kişiler
tarafından tespit edilmesi halinde, durum bir tutanak ile tespit edilir. Bu
tutanakta üretimin yapıldığı yer, üretimi yapanın adı ve adresi, maden cinsi ve
miktarı gibi bilgiler yer alır. Üretilen madene mülki idare amirliğince el
konulur. Bu kişilere, bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan ve/veya el
konulma imkanı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin üç
katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare
amirliklerince satılarak bedeli il özel idaresi hesabına
aktarılır.
(2) Ruhsat alanında ruhsat grubu
dışında üretim yapıldığının Genel Müdürlük, il özel idaresi veya mülki idare
amirliklerince tespiti halinde faaliyetler durdurularak üretilen madene mülkî
idare amirliklerince el konulur. Bu fiili işleyenlere, bu fıkra kapsamında
üretilmiş olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm
madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası
uygulanır. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli il
özel idaresi hesabına aktarılır.
(3) Farklı gruplarda üst üste
verilen ruhsatlardan, grubu dışında ve/veya faaliyette bulunulan ruhsata konu
olmayan maden üretimi yapıldığının tespiti halinde de ikinci fıkrada yer alan
hükme göre işlem tesis edilir.
(4) Aynı ve/veya farklı gruplarda
üretimin zaruri neticesi sonucunda üretilen madenler için sevkiyatın yapılmaması
durumunda ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri uygulanmaz.
(5) Ruhsatlı ancak arama dönemi
üretim izni veya işletme izni olmadan ruhsatın ait olduğu grupta maden üretimi
yapıldığının tespit edilmesi durumunda, gerekli izinler alınıncaya kadar ruhsat
sahasındaki üretim faaliyetleri durdurularak teminat irat kaydedilir. Bu
kapsamda üretilen madeninin beyan süresi geçmiş ise ödenmesi gereken Devlet
hakkına ilave olarak bildirilmeyen miktar için hesaplanacak Devlet hakkının on
katı tutarında idari para cezası verilir. Ayrıca bu fiil haksız yere hak
iktisabı kapsamında yapılmış fiil sayılarak Kanunun 10 uncu maddesinin haksız
yere hak iktisabı kapsamında işlem tesis edilir. Beyan etme süresinin bulunması
halinde ise faaliyet durdurularak teminat irat kaydedilir.
(6) Arama dönemi üretim izni veya
işletme izni dışında üretim faaliyetinde bulunulması durumunda, izin dışındaki
faaliyetler durdurularak, teminat irat kaydedilir.
(7) Kanunun 12 nci maddesine göre
ruhsatı olmadan faaliyette bulunulduğu tespit edilen alanı kapsayacak şekilde
yapılan tespit ve denetimlerden sonra alınan ruhsatlarda da idari para cezası üç
kat olarak uygulanır.
(8) Arama ruhsat dönemi
faaliyetleri ve/veya işletmeye yönelik hazırlık çalışmaları esnasında
faaliyetlerin zorunlu neticesi olarak çıkarılan madenlere, bu madenlerin
sevkiyatının yapılmaması ve Genel Müdürlüğe madenin cinsinin ve miktarının
bildirilmesi kaydıyla Kanunun 12 nci maddesi kapsamında bir yaptırım uygulanmaz.
Ancak, bu bildirimin Genel Müdürlüğe beyan etme süresi içerisinde yapılmaması
durumunda Kanunun 12 nci maddesi kapsamında işlem yapılır. Bu kapsamda üretilmiş
olan madenlerin sevkiyatı ancak Genel Müdürlükten izin alınması halinde
yapılabilir.
Ticari amaç taşımayan
üretim
MADDE 54 – (1) Belediye
sınırları dışındaki köylerde yaşayan köylüler, kendi köy sınırları içinde ev,
avlu, tarla sınırları, yol ve köyün ortak olarak kullandığı ibadethane, yol,
okul, mezarlık, çeşme ve köy odası yapılması gibi ticari amaç taşımayan işlerde
kullanılmak üzere gerekli yapı hammaddesini temin etmek için muhtarlıktan izin
alabilirler. İzin verilecek alanların ilgili köy sınırları dahilinde olması
zorunludur. Özel mülkiyete tabi alanlarda mülk sahibinin izni olmadan bu üretim
yapılamaz.
(2) Talep sahipleri taleplerini köy
muhtarlığına bir dilekçe ile iletir. İhtiyar heyetinin yazılı teklifi, köy
muhtarının onayı ile izin verilir. Köy muhtarı, verilen izni on beş gün içinde
ilgili mülki idare amirliğine bildirmek zorundadır. Bu şekilde verilen izinle
üretilerek sevk edilen yapı hammaddeleri için harç ve Devlet hakkı alınmaz. İzne
tabi alanlarda gerekli izinler alındıktan sonra üretim yapılır. Üretilmesine
izin verilen yapı hammaddeleri, üreten ve izin alan kişinin dışında bir başkası
tarafından kullanılamaz ya da bir menfaat karşılığı takas edilemez, ticari amaç
ile satılamaz. Aksi takdirde üretilen madene mülki idare amirliklerince el
konulur. Bu kişilere, bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan ve el
konulma imkanı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin üç
katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare
amirliklerince satılarak bedeli özel idareye aktarılır.
(3) Bu amaçla yapılacak üretimin
ruhsatlı alanlarda, maden işletmeciliğine engel olmayacak, çevre ve insan
sağlığına zarar vermeyecek şekilde faaliyet alanının dışında yapılması
zorunludur.
(4) Köylüler tarafından herhangi
bir izin belgesi alınmadan üretim yapıldığının ve hammaddenin köylülerin ortak
ihtiyacı için kullanıldığının tespit edilmesi halinde faaliyetler durdurulur. Bu
alanda üretilen hammadde için faaliyeti gerçekleştirene ocak başı satış bedeli
kadar idari para cezası uygulanır.
(5) Madencilik faaliyetine yönelik
olmayan yol, demiryolu, hava limanı, liman, tünel, toplu konut yapılacak
alanlar, kanal, baraj, gölet gibi yapıların gerçekleştirilmesi ile yapı ve
inşaat alanı için kazı faaliyetlerinin yapılması esnasında zorunlu olarak
çıkarılan hafriyat malzemesi, mülk sahibi veya mülk sahibinden izin alınarak
faaliyet sahibi tarafından 18/3/2004 tarihli ve 25406 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği
kapsamında değerlendirilebilir.
(6) Yol, demiryolu, hava limanı,
liman, tünel, toplu konut yapılacak alanlar, kanal, baraj ve göllerin su
rezervuar alanı gibi alanlarda, bu yapı ve inşaat çalışmaları sonucunda zorunlu
olarak çıkarılan hafriyat malzemesinin, ticarete konu edilmemesi kaydıyla
çıkarılması durumunda ruhsat veya hammadde üretim izni alınması zorunlu
değildir. Çıkarılan malzeme, projesi kapsamında değerlendirilebilir. Ancak, söz
konusu yapı ve inşaat çalışmalarından arta kalan hafriyat malzemesinin ticarete
konu edilmesinin gerekmesi halinde bu malzeme il özel idaresine
devredilir.
Usulsüz sevkiyat
MADDE 55 – (1)
Madenlerin, Genel Müdürlükten alınacak sevk fişi ile sevk edilmesi zorunludur.
Yapılan sevkiyatın, Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiş sevk irsaliyesi ile
yapılmış ve Devlet hakkının ödenmiş olması durumunda, ruhsat sahibi yazılı
olarak uyarılır. Aynı işlemin tekrarında teminat irat
kaydedilir.
(2) Sevkiyatın, sevk irsaliyesi ile
yapılması ve Devlet hakkının ödenmemiş olması durumunda Devlet hakkı gecikme
cezası ile birlikte tahsil edilmesi ve Genel Müdürlükten alınan sevk fişlerinin
kullanılması yönünde ruhsat sahibi yazılı olarak uyarılır. Aynı işlemin
tekrarında teminat irat kaydedilir.
(3) Genel Müdürlükten alınmış sevk
fişinin, üretim hakkı olan aynı ruhsat sahibine ait başka bir ruhsat sahasında
kullanılması ve yapılmış sevkiyatın karşılığı Devlet hakkı ödenmiş olması
durumunda, ruhsat sahibi yazılı olarak uyarılır. Aynı işlemin tekrarında teminat
irat kaydedilir.
(4) Genel Müdürlükten alınmış sevk
fişinin, kendisine ait olup üretim hakkı olmayan bir ruhsat sahasında
kullanılmasının tespiti halinde üretilen madene mülki idare amirliklerince el
konulur. Bu kişilere bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan veya el
konulma imkanı ortadan kalkmış olan madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı
tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare
amirliklerince satılarak bedeli özel idareye aktarılır.
(5) Genel Müdürlükten alınmış sevk
fişinin, ait olduğu ruhsat dışında başka kişiye ait bir ruhsat alanında
kullanılması durumunda, sevk fişini kullanan ve kullandıran ruhsat sahipleri
yazılı olarak uyarılır. Aynı işlemin tekrarında teminatları irat
kaydedilir.
Sevk fişlerinin iade
edilmesi
MADDE 56 – (1) Ruhsatın
iptali, terk edilmesi veya sevk fişlerinin amacına uygun kullanılmaması
durumunda sevk fişleri Genel Müdürlüğe iade edilir. Sevk fişleri, tebligat
tarihinden itibaren iki ay içinde iade edilmediği takdirde mevcut teminat irat
kaydedilir.
Sevk fişlerinin
muhafazası
MADDE 57 – (1) Genel
Müdürlükten alınan sevk fişlerinin inceleme ve denetimler esnasında istenilmesi
halinde ruhsat sahibince ibraz edilmesi zorunludur. Kullanılmış sevk fişlerinin
kullanılan tarihten itibaren beş yıl süre ile muhafazası gerekir. Sevk
fişlerinin herhangi bir nedenle kaybedilmesi halinde, kaybedilme tarihinden
itibaren ruhsat sahibinin bu durumu en geç bir ay içinde ilanla veya resmî
makamlardan alınmış bir yazı ile belgelemesi ve Genel Müdürlüğe bildirmesi
zorunludur. Aksi takdirde bu durum beyanlardaki hata ve noksanlık olarak kabul
edilerek işlem yapılır.
DOKUZUNCU
BÖLÜM
Kamu Kurum ve
Kuruluşlarının Hammadde
İhtiyaçlarının
Karşılanması
Bakanlığa müracaat
edilmesi
MADDE 58 – (1) Yol,
köprü, baraj, gölet, liman gibi projelerin inşasında kullanılacak yapı ve inşaat
hammaddelerinin üretimi için izin almak üzere kamu kurum ve kuruluşlarınca Ek
Form-16’daki örneğe uygun olarak yapı hammadde talep formu hazırlanır. Bir talep
yazısına eklenen bu form örneği ile Genel Müdürlüğe müracaat
edilir.
(2) Bu müracaatlarda harç
alınmaz.
Talebin
değerlendirilmesi
MADDE 59 – (1) Müracaat
edilen alanda Kanun kapsamında verilmiş ruhsat hakları incelenir. Hammadde
üretim izni talep edilen alanda, ruhsatlı alanlar var ise yapılacak hammadde
üretiminin madencilik faaliyetlerine engel olup olmayacağı ve kaynak kaybına yol
açıp açmayacağı göz önünde bulundurularak mahallinde tetkik yapılır. Heyetin
saha mahallinde yapacağı tetkik tarihi, talep sahibi kamu kurum ve kuruluşuna ve
talep alanında ruhsat var ise ruhsat sahibine bildirilerek tetkik tarihinde saha
mahallinde bulunulması istenir. İlgililerin, heyetin mahallinde yapacağı tetkike
katılmamaları durumunda tetkik re’sen yapılabilir.
(2) Kamu kurum ve kuruluşlarının
altı aydan az süreli ve toplam bin tondan az olan miktarlardaki hammadde
talepleri, talep edilen alanda yürüyen ruhsat hakları yok ise mahallinde tetkik
yapılmadan da karşılanabilir. Bu kapsam dahilinde yürütülen faaliyetler için
teknik nezaretçi atanması zorunluluğu yoktur. İş Kanunu hükümlerinin yerine
getirilmesinden izin sahibi kamu kurum ve kuruluşu
sorumludur.
Hammadde üretimi için talep edilen alanın
tetkiki
MADDE 60 – (1) Hammadde
üretim izni talep edilen ruhsatlı alanlarda inceleme yapılır. Bu incelemede,
madencilik faaliyetlerine engel olup olmayacağı ve verilen işletme projesinin
uygun olup olmadığı değerlendirilir.
(2) Ruhsatsız alanlarda gerek
görülmesi halinde mahallinde inceleme yapılır.
(3) Heyet gerek gördüğü takdirde
saha mahallinden analiz yaptırılmak üzere numune alabilir. Alınan numunelerin
analiz bedelleri, projeyi veren kamu kurum veya kuruluşunca
karşılanır.
Hammadde üretim izin belgesinin verilmesi
ve uzatılması
MADDE 61 – (1) Genel
Müdürlükte yapılan değerlendirmeler sonucunda, hammadde üretimi için en fazla
proje süresi sonuna kadar Ek Form-17’deki hammadde üretim izin belgesi talep
eden kamu kurum ve kuruluşuna verilir.
(2) Hammadde üretim izni verilen
alanın seçilmesi, küçültülmesi, büyütülmesi, yerinin değiştirilmesi, üretim
faaliyetinin durdurulması, üretim izninin uzatılmasına Bakanlık yetkilidir.
Kanuna göre verilmiş ruhsat alanlarında kaynak kaybına yol açacak ve işletme
faaliyetlerine engel olacak şekilde kamu kurum ve kuruluşuna hammadde üretim
izni verilmez.
(3) Hammadde üretim izin belgesinin
uzatılması zorunluluğunun doğması halinde Ek Form-16’daki yapı hammaddesi talep
formu ile üretim izin belgesi süresi bitmeden önce Genel Müdürlüğe müracaat
edilmesi zorunludur.
Üretim izni verilen alandan başka bir kamu
kurum ve kuruluşunun üretim yapması
MADDE 62 – (1) Hammadde
üretim izni verilen alanda başka bir kamu kurum ve kuruluşunun üretim yapmak
istemesi durumunda, Ek Form-16’daki yapı hammaddesi talep formu ile Genel
Müdürlüğe müracaat edilir. Bu projenin uygun bulunması ve üretim izni verilmiş
kamu kurum ve kuruluşunun muvafakatinin alınması kaydıyla bu alandan üretim
yapılabilir.
İzinler
MADDE 63 – (1) Hammadde
üretim izni verilen alana ilişkin olarak Kanunun 7 nci maddesi gereğince
alınması gerekli izinler, kamu kurum ve kuruluşunca ilgili kanun hükümlerine
göre yetkili mercilere müracaat edilerek alınır.
Sevk fişi
kullanılması
MADDE 64 – (1) Yürütülen
proje için üretilen hammaddenin, Genel Müdürlükten bedeli karşılığında alınan
sevk fişleri ile sevk edilmesi zorunludur.
(2) Ocak-kullanım yeri mesafesi,
nakil güzergahının durumu dikkate alınarak hammadde üretim izni verilen alandan
üretilen yapı ve inşaat hammaddesi için yirmi dört saatte, vardiya durumuna göre
her vardiya sonunda bir adet sevk fişi kesilmesi
yeterlidir.
(3) Mahallinde tetkik heyetleri,
tetkik esnasında sevk fişi koçanlarını inceler ve sonucunu hazırlanan raporda
belirtir.
Kamu kuruluşunun vereceği
belgeler
MADDE 65 – (1) Kamu kurum
ve kuruluşları bir yıldan fazla süreli projeler için verilen hammadde üretim
izin belgesine dayanılarak üretim faaliyetlerinde bulunulan her yıl için bir
sonraki yılın Nisan ayı sonuna kadar yapılan faaliyet ve üretim miktarını bir
rapor halinde Genel Müdürlüğe bildirir.
(2) Bir yıldan az süreli projelerde
üretilen hammadde miktarı faaliyet bitiminde Genel Müdürlüğe
bildirilir.
Hammadde üretim izin belgesi verilen
alanların denetlenmesi
MADDE 66 – (1) Hammadde
üretim izin belgesi verilen alanlarda yürütülen faaliyetler; herhangi bir
şikayet, talep veya Genel Müdürlüğün uygun gördüğü hallerde mahallinde
denetlenebilir. Kanun ve bu Yönetmeliğe uygun yürütülmeyen veya çevre ve insan
sağlığına zarar veren faaliyetler gerekli önlemler alınıncaya kadar durdurulur.
Ayrıca, hammadde izin belgesi verilen kamu kurum ve kuruluşu da, izin sahasında
adına faaliyet gösteren üçüncü kişilerin faaliyetlerini denetlemek ve aykırı
faaliyetleri Genel Müdürlüğe bildirmekle sorumludur.
Faaliyetlerle ilgili hak ve
sorumluluklar
MADDE 67 – (1) Üretim
izin belgesi verilen alanda ruhsat olması durumunda ruhsat sahibi, ruhsat sahası
içinde kamu kurum ve kuruluşundan, hammadde üretim izin belgesi verilen alanla
ilgili olarak herhangi bir hak talep edemez. Hammadde üretim izin belgesi
verilen alanda yapılan üretim faaliyeti ruhsat sahibi tarafından engellenemez ve
faaliyete müdahale edilemez. Üretim izni verilen kamu kurum ve kuruluşu, ruhsat
sahibinin faaliyetlerini olumsuz yönde etkileyecek, kaynak kaybına neden
olabilecek faaliyetlerde bulunamaz.
Hammadde üretiminin amaç dışı
kullanılması
MADDE 68 – (1) Hammadde
üretim izni verilen kamu kurum ve kuruluşu izin verilen alanla ilgili her türlü
faaliyetine ilişkin olarak Kanun hükümleri kapsamında Bakanlığa karşı
sorumludur.
(2) Verilen izin çerçevesinde kamu
kurum ve kuruluşunca üretilen hammadde, proje amacı dışında kullanılamaz,
satılamaz, ticarete konu edilemez. İlgili kamu kurum ve kuruluşunun üçüncü
kişiler ile yapacağı sözleşmelerde ve proje maliyetlerinde bu hususların göz
önüne alınması zorunludur.
(3) Hammadde üretim izin alanından
üretilen hammaddenin projede belirtilen amaç dışında kullanıldığının tespit
edilmesi halinde, faaliyeti gerçekleştirene amaç dışı kullanılan hammaddenin
ocak başı satış bedelinin üç katı tutarında idari para cezası verilir. Yapılan
üretimin projede belirtilen amaç dışında kullanımının ikinci kez tespiti halinde
hammaddenin ocak başı satış bedelinin üç katı tutarında idari para cezası
uygulanarak izin iptal edilir. İptal edilen izin sahasında stokta hammadde
olduğunun tespit edilmesi durumunda, stoktaki hammadde, üretim izin sahibi kamu
kuruluşu tarafından proje kapsamında değerlendirilir.
(4) Hammadde üretim izni olmadan
üretim yapıldığının ve hammaddenin kamuya ait projelerde kullanıldığının tespit
edilmesi halinde faaliyetler durdurulur. Bu alanda üretilen hammadde için
faaliyeti gerçekleştirene ocak başı satış bedeli kadar idari para cezası
uygulanır.
Hammadde üretimi sırasında zaruri olarak
üretilen madenler
MADDE 69 – (1) Kamu kurum
ve kuruluşuna hammadde üretim izni verilen alanda, izin verilen yapı ve inşaat
hammaddesi dışında başka maden üretilemez ve başka madenlere yönelik hak
talebinde bulunulamaz. Ancak, verilen hammadde iznine dayalı olarak
gerçekleştirilen üretim faaliyetinin zaruri neticesinde maden üretilmesi söz
konusu olduğu takdirde durum Genel Müdürlüğe bildirilir. İzin verilen alandaki
hammadde üretimi esnasında zaruri olarak başka maden üretildiği takdirde bu
alanda ruhsat yoksa yapılmış üretim valilik tarafından ihale edilerek satılır.
Satıştan sağlanan gelir özel idareye aktarılır. Ruhsat var ise üretilen maden
bir tutanakla bedelsiz olarak ruhsat sahibine verilir.
Üretim izin süresinin sona
ermesi
MADDE 70 – (1) Yapı ve
inşaat hammadde üretim izni verilen kamu kurum ve kuruluşu, faaliyetin sona
ermesi veya iznin iptal edilmesi halinde üretim yapılan alanı, çevre ile uyumlu
hale getirerek ve emniyet tedbirlerini alarak, diğer mevzuat gereği alınan
izinler ve verilen taahhütler çerçevesinde terk etmek zorundadır. Bu hususlar
yerine getirilinceye kadar ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına karşı cezai ve
hukuki sorumlulukları devam eder.
ONUNCU
BÖLÜM
İrtifak, İntifa
Hakkı ve Kamulaştırma
İrtifak, intifa
hakkı
MADDE 71 – (1) Maden
arama ve işletme dönemleri içerisinde faaliyet sahası özel mülkiyete konu
gayrimenkul üzerinde kullanma amacına münhasır olmak üzere belli süreler için
maden ruhsat sahibi, Bakanlığa müracaat ile irtifak ve/veya intifa hakkı tesisi
isteyebilir.
(2) İrtifak ve/veya intifa hakkının
bedeli, 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa uygun olarak
seçilecek bilirkişiler tarafından tespit edilir.
(3) Ruhsat sahibi irtifak ve/veya
intifa hakkı verilen alanı amacı dışında kullanamaz. Bu alanı süresi sonunda
çevre ile uyumlu olacak şekilde terk etmek zorundadır. Aksi takdirde ruhsat
sahibi irtifak ve/veya intifa hakkı kapsamında sahadaki zararları tazmin etmekle
yükümlüdür.
Kamulaştırma talebinde istenilen
belgeler
MADDE 72 – (1) İşletme
ruhsatı safhasında işletme faaliyetleri için gerekli olan özel mülkiyete konu
taşınmaz, taraflarca anlaşma sağlanamaması ve işletme ruhsatı sahibinin talebi
üzerine Bakanlıkça kamu yararı bulunduğuna karar verilmesi halinde
kamulaştırılır.
(2) Kamulaştırma talebi, ruhsat
sahibince aşağıdaki belgelerle Genel Müdürlüğe yapılır:
a) Kamulaştırma talebi ile ilgili
dilekçe,
b) Tüzel kişilerde kamulaştırma ile
ilgili karar,
c) Kamulaştırılması düşünülen
alanın imar ve kullanım durumu, süresi, rezerv durumu, kamulaştırma sonrası
ruhsat alanındaki faaliyetlerin ekonomiye katkısı ile ilgili karşılaştırmalı
bilgileri içeren proje,
ç) Kamulaştırılması talep edilen
alan ve bu alan üzerindeki taşınmazların miktar ve nitelikleri, bu alanın 6
derecelik dilime esas koordinatları, sahiplerinin isim ve adresleri, arazilerin
tapu ve çap suretlerini gösterir tapu sicilinden onaylı
listesi,
d) Taşınmaz üzerinde kamulaştırma
sonrası yapılması düşünülen üretim tesisleri ve işletmenin durumunu gibi
faaliyetleri gösterir vaziyet planı,
e) Üretimden sonra arazinin
restorasyonu hakkındaki bilgileri ve haritası,
f) Ruhsat sahibince
kamulaştırılması istenilen arazi sahiplerine anlaşmak üzere noter aracılığı ile
yapılmış 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre
gönderilen ihbarname,
g) Kamulaştırılması talep edilen
arazinin çevresindeki yerleşim alanları ve arazi
konumları.
Kamulaştırma taleplerinin arazi
tetkiki
MADDE 73 – (1)
Kamulaştırılması talep edilen alan, Genel Müdürlükçe oluşturulacak heyet
tarafından tetkik edilir. Kamulaştırma işlemleri Kamulaştırma Kanunu hükümlerine
göre yapılır. Bu husustaki masraflar ve kamulaştırma bedeli işletme ruhsatı
sahibi tarafından ödenir.
(2) Kamulaştırmaya,
kamulaştırılması istenilen alandaki madenin işletme projesi ve rezerv durumu, bu
alandaki madenin üretilip üretilmemesi durumunda bölgeye ve ülke ekonomisine
fayda ve zararları, kamulaştırılması talep edilen alan dışında ruhsat sahası
içinde başka alanlardaki rezerv durumuna göre üretim olanakları, bölgedeki
alternatif üretim alanları, mülk sahibinin kayıpları, mülk sahibinin
kamulaştırma sonrası sürdüreceği ekonomik faaliyet ve kamulaştırmadan nasıl
etkileneceği ile ilgili hususlar, kamulaştırılması talep edilen alanın çevre ile
ilişkileri gibi teknik ve sosyal içerikli tüm etkenler değerlendirilerek karar
verilir.
(3) Kamulaştırılan taşınmaz, tapuya
Hazine adına tescil edilip ruhsat hukuku devam ettiği sürece madencilik
faaliyetlerinde kullanılmak üzere ruhsat sahibi adına tahsis
edilir.
(4) Kamulaştırılan alanın
kamulaştırma amacı dışında kullanıldığının tespit edilmesi haksız surette hak
iktisabı sayılır. Bu alanda kamulaştırma amacı dışındaki faaliyet
durdurulur.
(5) Kamulaştırma bedelinin
kesinleşmesi tarihinden itibaren beş yıl içinde ruhsat sahibince, kamulaştırılan
alanın kamulaştırma amacına uygun olarak hiçbir faaliyet veya tesisat
yapılmayarak taşınmaz mal olduğu gibi bırakılırsa, mal sahibi veya mirasçıları
kamulaştırma bedelini aldıkları günden itibaren işleyecek kanuni faiziyle
birlikte iade ederek, taşınmaz malını geri alabilir.
(6) Taşınmazın, kamulaştırma amacı
ile ilgili kullanımına lüzum kalmadığının Bakanlıkça tespiti veya ruhsat
sahibinin beyanı halinde, Kamulaştırma Kanununda öngörülen usul ve esaslara göre
belirlenecek rayiç bedeli hazineye ödenmek kaydıyla kamulaştırılan yerin eski
sahibine iade edileceği hususu, ruhsat sahibi ve taşınmazın eski sahibine tebliğ
edilir. Eski sahibinin taşınmazı altı ay içerisinde almak istememesi durumunda
taşınmaz Hazineye kalır.
(7) I.Grup madenler ve mıcır ile
kaba inşaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı
hammaddesi için kamulaştırma hükümleri uygulanmaz.
ONBİRİNCİ
BÖLÜM
Faaliyetlerin
İncelenmesi ve Denetlenmesi
İnceleme ve
denetim
MADDE 74 – (1) Kanun
gereğince ruhsat veya sertifika sahibince düzenlenmiş mali ve teknik belgelerin,
ruhsat veya sertifika alanındaki madencilik faaliyetlerinin, ihbar ve
şikayetlerin inceleme ve denetimi Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen
personelce yerinde yapılır.
(2) Genel Müdürlük, diğer kamu
kurum ve kuruluşları ile üniversitelerden inceleme ve denetimin gerektirdiği
mesleki tecrübeye sahip olan personelleri de
görevlendirebilir.
(3) Yapılacak inceleme ve
denetimlerde oluşturulacak heyet; maden mühendisi, jeoloji mühendisi ile
yapılacak inceleme ve denetimlerin özelliğine göre jeofizik mühendisi, haritacı,
mali uzman, hukukçu veya diğer meslek mensuplarından en az üç kişiden
oluşur.
(4) İnceleme ve denetimlerde ruhsat
sahibi Genel Müdürlüğe verdiği teknik ve mali belgelerin hazırlanmasına esas
olan bütün belgelerin asıllarını, yapılmış hesapları talep halinde heyet
üyelerine göstermek zorundadır.
(5) Madencilik faaliyetleri ile
ilgili olarak yapılan ihbar ve şikâyetlerin değerlendirilebilmesi için, dilekçe
ekinde şikayetçinin T.C. Kimlik Numarası beyanının yer alması
gerekir.
İnceleme ve denetimin
yapılması
MADDE 75 – (1) İnceleme
ve denetim sırasında teknik ve mali belgeler ile bu belgelerin hazırlanmasına
esas teşkil eden işletme projesinin uygulanması ile ilgili hususlar, üretim
yöntemi, üretim miktarı, üretilen madenin kullanım alanı, sevk fişleri,
faturalar, satış belgeleri gibi Kanun ve mevzuat gereği diğer belgeler
incelenir. Her türlü denetimde çevre ile uyum planına uygun çalışılıp,
çalışılmadığı kontrol edilir.
(2) İnceleme ve denetim sonunda
düzenlenen ve mevcut durumu belirten tutanak iki nüsha hazırlanarak heyet
üyeleri, ruhsat sahibi veya vekili veya sahanın teknik nezaretçisi tarafından
imzalanır. Ruhsat sahibi, vekili veya teknik nezaretçi, tutanakta katılmadığı
hususlara şerh düşebilir. Ancak imzadan imtina edilmesi halinde bu durum
tutanakta belirtilir. Tutanağın bir nüshası ilgiliye verilir. Bu tutanakta
belirtilen hususlar ruhsat sahibine tebliğ edilmiş
sayılır.
(3) Ruhsat sahasında yapılan
tetkiklere ait detay bilgileri içeren rapor hazırlanır. Ruhsat sahibinin talep
etmesi durumunda bir örneği verilir.
Görevlendirme giderlerinin
karşılanması
MADDE 76 – (1) Madencilik
ile ilgili her türlü görevlendirmelerde, görevlendirme giderleri Kanunun 35 inci
maddesi hükümleri çerçevesinde Bakanlık bütçesinden
ödenir.
(2) Sevk fişi, patlayıcı madde
izni, irtifak ve intifa hakkı, kamulaştırma, mera tahsis değişikliği, ikinci
maden, buluculuk hakkı, işletme izin sınırlarında yapılacak değişiklik,
birleştirme gibi taleplerle ilgili tetkik giderleri ruhsat sahibince
karşılanır.
Zenginleştirilen tüvenan cevherin
denetimi
MADDE 77 – (1) Altın,
gümüş, platin gibi kıymetli metal içeren tüvenan cevherlerin, entegre ve
zenginleştirme tesislerine giren miktarı ile tesisten çıkan konsantre
miktarının, projesine veya teknolojik olarak kabul edilen sınırlar içinde olması
zorunludur.
(2) Yapılan inceleme ve denetim
sonucunda, ruhsat sahibinin Devlet hakkını eksik ödediği tespit edilirse,
ödenmesi gereken Devlet hakkına ilave olarak bildirilmeyen miktar için
hesaplanan Devlet hakkının on katı tutarında idari para cezası
verilir.
ONİKİNCİ
BÖLÜM
Buluculuk
Hakkı
Buluculuk hakkı
MADDE 78 – (1) Ruhsat
sahibi, arama veya işletme ruhsatı süresince hazırlanan koordinatları içeren
teknik raporlar ile birlikte görünür rezerv olarak bildirdiği ve Genel Müdürlük
tarafından yapılan tetkiklerde varlığı tespit edilen madenlerin bulucusu
sayılır. Bu hakkın talep edilmesi durumunda ruhsat sahibine Ek Form-18’deki
buluculuk belgesi verilir. I., II. ve V. Grup madenlere buluculuk belgesi
verilmez.
(2) Ruhsatın devredilmesi durumunda
buluculuk hakkı sahibi bu hakkını ruhsat ile birlikte devredebilir. Bildirilen
görünür rezervin bitmesi halinde buluculuk hakkı sona
erer.
Buluculuk hakkının
hesabı
MADDE 79 – (1) Buluculuk
hakkı, yıllık ocak başı satış tutarının %1’idir.
(2) Buluculuğa konu madenin
bulucusu dışında bir başkası tarafından işletilmesi halinde, bu alandan bir
yılda üretilen maden için tahakkuk eden buluculuk hakkı her yıl Haziran ayı
sonuna kadar bu alanda üretim yapan kişiler tarafından hak sahibinin hesabına
yatırılır.
(3) Ruhsatın iptal edilmesi
durumunda, ihaleden ruhsatı alan kişinin üretim yaptığı madenin buluculuk
hakkını süresi içinde buluculuk belgesi sahibine ödemesi
zorunludur.
ONÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Devir, İntikal
ve Terk İşleri
Devir
MADDE 80 – (1) Maden
ruhsatları ve sertifikaları talep halinde, hukuki bir sakınca bulunmadığı
takdirde, Kanunun 6 ncı maddesindeki maden haklarını kullanma ile ilgili
şartları taşıyan gerçek veya tüzel kişilere Genel Müdürlükçe devredilebilir.
Buluculuk hakkı sahibi, bu hakkını ruhsat ile birlikte
devredebilir.
(2) Devir işlemleri yapılacak
ruhsatların yıllık harçları ile Devlet hakkının eksiksiz ödenmiş olması, çevre
ile uyum teminatının yatırılmış olması, devredildiği tarihe kadar geçen süre
için satış bilgi formu, işletme faaliyeti bilgi formunun ve teknik nezaretçi
ücretinin tam olarak ödendiğine dair belgelerin verilmesi
zorunludur.
(3) Ruhsatı veya sertifikayı
devralacak kişinin; devralacağı ruhsata ait Kanundan doğan bütün hak ve
vecibelerini, ruhsata uygulanmış yaptırımlar ile yükümlülükleri kabul ettiğini;
ruhsat sahibinin de ruhsatını bütün hak ve vecibeleri ile devretmek isteğini
belirten Ek Form-19’daki örnek dilekçe ile Genel Müdürlüğe müracaat etmeleri
gerekir.
(4) Devralan kişinin, ruhsat ile
ilgili uygulanmış teminat iratları esas alınarak hesaplanacak güncel teminat
üzerinden ruhsat teminatını ve ruhsatın yıllık harcı kadar devir harcını
yatırması zorunludur. Devir sonrası devredenin teminatı iade
edilir.
(5) 10/6/1983 tarihli ve 2840
sayılı Bor Tuzları, Trona ve Asfaltit Madenleri ile Nükleer Enerji
Hammaddelerinin İşletilmesini, Linyit ve Demir Sahalarının Bazılarının İadesini
Düzenleyen Kanunda sayılan bor tuzu madeni sahalarında, grubundaki diğer
madenler için işletme izni verilmiş olması ve aynı alanda bor tuzu
bulunmadığının veya rezervinin tükendiğinin tespiti halinde ruhsat, kamu kurum
ve kuruluşlarına devredilebilir. Ancak daha sonra bu alanlarda bulunacak bor
tuzu rezervleri ile ilgili hakların kullanımı ilgili kamu kuruluşuna
aittir.
(6) Bu Yönetmeliğin yürürlük
tarihinden itibaren, arama ruhsat devir işlemlerinde EK-2’de yer alan mali
yeterlilik şartları aranır.
İntikal
MADDE 81 – (1) Maden
ruhsat ve sertifikaları, buluculuk hakkı ve bunlarla ilgili hak ve
yükümlülükler, miras yolu ile bir bütün olarak intikal eder. Bu haklar
mirasçıların rızası olsa da bölünemez.
(2) Mirasçıların altı ay içinde,
intikal eden haklarını bir bütün olarak kullanması ve bu hakkı aralarından maden
hakkı alabilecek birine ya da maden hakkı alabilecek özel ya da tüzel kişiye
devretmek üzere Genel Müdürlüğe müracaat etmeleri zorunludur. Aksi takdirde
ruhsat iptal edilir.
(3) Mirasçıların anlaşamamaları
halinde içlerinden birinin mahkemeye müracaat etmesi ve ruhsat ile ilgili
konunun yargıya intikal ettiğini gösterir bir belge ve veraset ilamı ile
birlikte Genel Müdürlüğe müracaat etmesi durumunda mahkeme sonucu
beklenir.
(4) Dava sonuçlanıncaya kadar,
mahkeme, Kanuna göre durumu uygun olan birini mümessil olarak tayin eder.
Ruhsatlarla ilgili hukuki sorumluluklar mirasçılara; cezai sorumluluklar mahkeme
tarafından tayin edilen mümessile aittir. Mirasçıların mümessile, vekil tayin
edilmiş ise vekile rücu hakları saklıdır.
(5) Davanın verilen altı aylık
yasal süreden sonra kesinleşmesi halinde, mahkemenin ruhsat hakkını verdiği
kişinin mahkeme kararı ile birlikte iki ay içinde intikal için gerekli
belgelerle Genel Müdürlüğe müracaat etmesi zorunludur. Aksi halde ruhsat iptal
edilerek mirasçının Kanun ile ilgili hakları sona erer.
(6) Ölüm tarihinden itibaren altı
ay içerisinde Genel Müdürlüğe intikal işlemleri için müracaat edilmediği
takdirde, ruhsat iptal edilir. İntikal talebinin ruhsat süresi içinde yapılması
zorunludur. Ancak ölüm tarihinin ruhsat süresinin son iki ayı içinde olması
durumunda, Kanun ile ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmesi için ruhsat
süresi sonundan itibaren iki ay ek süre verilir.
(7) Ruhsat sahibinin vefatı ile
intikal işlemi tamamlanıncaya kadar geçen sürede ruhsat hukukundan mirasçılar
sorumludur.
(8) Devir ve intikal belgeleri ile
gerekli harç ve teminat makbuzlarının Genel Müdürlüğe verilmesini takiben
intikal işlemleri yürütülür.
İcra yoluyla
devir
MADDE 82 – (1) Devir,
icra ile satış veya mahkeme kararına dayalı yapılıyor ise, ruhsatı devralması
gereken kişi veya şirket, devri gerektiren belgelerin aslı veya noter onaylı
örneği, harç ve teminatların yatırıldığını gösteren belgeler ile Genel Müdürlüğe
müracaat eder.
(2) Bu durumda da ruhsatı
devralacak kişinin Kanunun 6 ncı maddesindeki maden haklarını kullanabilecek
şartları taşıması gerekir.
Ruhsatın hükümden düşmesi ve alınacak
tedbirler
MADDE 83 – (1) Arama
ruhsat süresi içinde sahanın terk edilmesi halinde, sahada faaliyette
bulunulmamış ise ruhsat sahibi sahada alınacak bir önlem olmadığını Genel
Müdürlüğe bildirmek zorundadır. Genel Müdürlük bu dilekçeye dayalı olarak terk
talebini değerlendirir.
(2) Üretime yönelik faaliyette
bulunulmuş arama ruhsatı veya işletme ruhsatı sahibi;
a) Sahanın teknik nezaretçisi
tarafından hazırlanmış, işletme projesi ile birlikte verilen çevre ile uyum
projesinin uygulanıp uygulanmadığını ve ruhsat alanında can ve mal güvenliği ile
ilgili alınan önlemleri, çalışılan her bölge için alınan emniyet tedbirlerini
içeren rapor,
b) Sahanın son durumunu gösterir
imalat haritası ve maden jeoloji haritası ile Genel Müdürlüğe terk talebinde
bulunabilir. Genel Müdürlük bu rapora dayalı olarak terk talebini
değerlendirir.
(3) İşletme ruhsatı alındıktan
sonra, gerekli izinler alınamadığından işletme izni düzenlenmeyen ve herhangi
bir faaliyette bulunulmayan işletme ruhsatlarının terk taleplerinde, terk raporu
dışında son durum imalat haritası ve maden jeoloji haritası verilmesi zorunlu
değildir.
(4) Terk talepli veya herhangi bir
sebeple iptal edilen veya süresi biten ruhsat alanları işlemler tamamlanmadan
Genel Müdürlükçe mahallinde tetkik edilebilir.
(5) Yapılan tetkikte, can ve mal
güvenliği ile ilgili tedbirlerin alınıp, alınmadığı ve çevre ile uyum planının
uygulanıp, uygulanmadığı kontrol edilir. Bu tedbirler yerine getirilmemiş ise
ruhsat sahibine alınması gerekli önlemler bildirilerek altı aylık bir süre
verilir. Mücbir sebepler dışında bu süre içerisinde yukarıdaki tedbirleri
almayan ruhsat sahibine üç aylık ek süre verilir. Verilen bu sürede çevre ile
uyum planı çerçevesinde gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmaması
durumunda tedbir alınana kadar sorumluluk ruhsat sahibinin olması şartıyla, bu
durum valiliğe bildirilir. Çevre ile uyum çalışması için gerekli tedbirler,
çevre ile uyum planına uygun olarak orman arazilerinde ilgili orman idaresi,
diğer alanlarda il özel idareleri tarafından yerine getirilir. Orman idaresi
veya il özel idaresi tarafından çevre ile uyum planına uygun olarak yapılan
masrafların 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü
Hakkında Kanunun 37 nci maddesine göre bir ay içerisinde ödenmesi gerektiği,
ödeme yapılmadığı takdirde teminatların paraya çevrileceği hususu tebliğ edilir.
Verilen süre içerisinde ödenmemesi halinde yapılan masraflar ruhsat ve çevre ile
uyum teminatından karşılanır. Teminatların yeterli olmaması durumunda çevre ile
uyum planı çerçevesinde eksik kalan masraflar 6183 sayılı Kanuna göre ruhsat
sahiplerinden tahsil edilir. İlgili idare tarafından çevre ile uyum planı
dışında başkaca bir proje veya uygulama yapılması halinde buna ilişkin
masraflar, ilgili idare tarafından karşılanır ve ruhsat sahibinden herhangi bir
bedel talep edilmez.
(6) Herhangi bir nedenle hükümden
düşmüş ruhsatın sahibi de, gerekli emniyet tedbirlerini almak zorundadır.
Gerekli emniyet tedbirlerinin alınmaması durumunda, can ve mal emniyeti ile
ilgili kazalardan dolayı ruhsat sahibinin sorumluluğu devam
eder.
(7) Terk işlemleri ile ilgili
olarak ruhsat sahibinin yasal sorumluluğunu yerine getirmemesi, ruhsatın iptali
veya ihale edilmesi ile ilgili işlemleri geciktirmez.
(8) Madencilik faaliyetinin
yapıldığı ruhsat sahasının tamamında veya bir kısmında faaliyeti biten ve çevre
ile uyumlu hale getirilmesi gereken alana ruhsat sahası dışından malzeme
getirilmesinin talep edilmesi halinde Genel Müdürlükçe talebin uygun bulunmasını
müteakip Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliğine
göre gerekli izinler alınır. Hazinenin özel mülkiyetinde, Devletin hüküm ve
tasarrufunda bulunan yerlerde Maliye Bakanlığından, ormanlık alanlarda 31/8/1956
tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 16 ncı maddesi çerçevesinde orman
idaresinden, diğer yerlerde ise mülk sahibinden izin alınır. Mülk sahibi izin
vermediği takdirde alan mülk sahibine iade edilir. Maliye Bakanlığı, orman
idaresi veya mülk sahibi faaliyetlerini, Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı
Atıklarının Kontrolü Yönetmeliğine göre yürütür. Bu durumdaki ruhsat
sahiplerinin çevre ile uyum teminatı iade edilir. Bu fıkra kapsamında terk
edilerek iadesi yapılan ruhsat sahibinin sorumluluğu ortadan kalkar ve
sorumluluk mülk sahibine veya ilgili idareye geçer.
(9) Madencilik faaliyeti sonrasında
çalışılmayan, terk edilen veya maden rezervi biten ruhsat alanlarının madencilik
faaliyeti dışında değerlendirilmesine ilişkin talepler Genel Müdürlükçe
değerlendirilir. Talebin uygun bulunması halinde işlemler, bu alanın kullanım
amacı ile ilgili mevzuat çerçevesinde ilgili bakanlık ve kurumlardan izin
alınarak talep sahibince yürütülür.
(10) Projeye konu olan maden
rezervi bitmeden terk edilen, herhangi bir nedenle hükümden düşen ruhsatların,
çevre ile uyum teminatı iade edilmez. Önceden faaliyet yapılan alanın, yeni
çalışılan alandan bağımsız olarak çevre ile uyumlu hale getirildiğinin Genel
Müdürlükçe tespit edilmesi halinde çevre ile uyum teminatının yarısı iade
edilir.
Devlete intikal
MADDE 84 – (1) Arama ve
işletme ruhsatlarının iptal edilmesi veya terk edilmesi hallerinde ruhsat
sahibine hiç bir ödeme yapılmaksızın kuyular, galeriler ve bunların korunması
için yapılmış olan tesisler Devlete intikal eder.
ONDÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Satış Bilgi
Formu ve Devlet Hakkı Ödemeleri
Satış bilgi formunun
verilmesi
MADDE 85 – (1) Ruhsat
sahibi, her yıl Nisan ayı sonuna kadar bir önceki yıl gerçekleştirdiği işletme
faaliyetleri ile ilgili olarak her işletme izni için ayrı ayrı Ek Form-15’teki
örnek satış bilgi formunu doldurarak Genel Müdürlüğe vermek
zorundadır.
(2) Satış bilgi formunun zamanında
verilmemesi durumunda Kanunun 29 uncu maddesi hükümleri
uygulanır.
Devlet hakkına ilişkin genel
hükümler
MADDE 86 – (1) Devlet
hakkı, ocaktan çıkarılan madenin ocak başındaki fiyatından
alınır.
(2) Üretilen madenin hammadde
olarak kullanılması veya satılması halinde, aynı pazar ortamında madenin
işletmelerdeki tüvenan olarak ocak başı satışında uygulanan fiyat, ocak başı
satış fiyatıdır. Bu fiyat emsallerinden az olamaz. Emsal fiyatının tespitinde bu
maddenin üçüncü fıkrası esas alınır.
(3) Tüvenan madenin, herhangi bir
zenginleştirme işlemine tabi tutulduktan veya bir prosesten geçirildikten sonra
satış fiyatının oluştuğu durumlarda, ocak başı satış fiyatı, madenin ocakta
üretiminden ilk satışının yapıldığı aşamaya kadar oluşan nakliye, zenginleştirme
ve varsa farklı prosese ait kullanılan tesis ve ekipmanın amortismanı dahil
giderler çıkarılarak oluşan fiyattır. Bu fiyat, işletme yöntemi, tenör/kalite,
üretilen bölge, aynı pazar ortamı ve diğer özellikler göz önünde
bulundurulduğunda benzer işletmelerdeki emsal fiyatlardan az olamaz. Benzer
ürünün piyasada satış fiyatının oluşmaması durumunda, gerektiğinde piyasada
fiyatı oluşan aynı veya benzer proses maliyeti olan tesisler emsal alınarak
madenlerin ocak başı satış fiyatı belirlenir.
(4) Üretilen madenin ruhsat
sahibine ait tesiste kullanılıyor olması halinde, aynı madenin piyasadaki ocak
başı satış fiyatı emsallerinden az olamaz. Emsal fiyatının tespitinde bu
maddenin üçüncü fıkrası esas alınır.
(5) Aynı tesiste birden çok aşamada
piyasa satış fiyatı oluşan ürünleri üreten tesislerde ocak başı satış fiyatı,
tesisteki üretim sürecinde piyasa satış fiyatı olan ilk ürünün fiyatından
madenin ocakta üretiminden ilk satışının yapıldığı aşamaya kadar oluşan nakliye,
zenginleştirme ve varsa farklı prosese ait kullanılan tesis ve ekipmanın
amortismanı dahil giderler çıkarılarak hesaplanır.
(6) Devlet hakkı hesabında madenin
tüvenan olarak satış fiyatının olması, emsal fiyatının tespitinde üçüncü fıkra
hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez. Üçüncü fıkra uygulanarak tespit
edilen tüvenan madenin ocak başı satış fiyatı, emsal fiyatından az
olamaz.
(7) Devlet
hakkı;
a) I. Grup ve II. Grup (a) bendi
madenler ile mıcır, kaba inşaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda
kullanılan her türlü yapı hammaddelerinde ocak başı satış fiyatı
boyutlandırılmış ve/veya yıkanmış olarak satılan fiyatı olup, bu madenlerden
%4,
b) II. Grup (b) bendi madenlerde %
2, ancak bu madenlerin yurt içindeki kendi tesisinde işlenerek uç ürün haline
getirilmesi durumunda %1,
c) III. Grup ve V. Grup madenlerde
%4,
ç) IV. Grup madenlerde %2, ancak
altın, gümüş ve platin madenlerinde %4,
d) VI. Grup madenlerden
%4,
oranında
alınır.
(8) Devlet hakkı işletme ruhsat
harç miktarından az olamaz.
(9) Hazinenin özel mülkiyetinde
veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerde yapılan madencilik
faaliyetlerinden Devlet hakkı %30 fazlasıyla alınır. Bu hüküm gereğince Devlet
hakkı, işletme ruhsat harcı kadar Devlet hakkı yatıranlarda da %30 fazlası ile
alınır. Bu yerlerin Devlet ormanlarına rastlaması ve Çevre ve Orman Bakanlığınca
verilen iznin beş hektarı geçmemesi halinde, bu alana ait fazla alınan Devlet
hakkı ile ağaçlandırma bedeli, Orman Genel Müdürlüğünün ilgili hesabına
yatırılır. Bir ruhsat sahasında defaten verilen iznin beş hektarı geçmesi
halinde, beş hektarı aşan kısımdan fon bedelleri hariç orman mevzuatı
hükümlerine göre diğer bedeller alınır. Beş hektarı aşan kısımdan %30 fazla
Devlet hakkı alınmaz.
(10) IV. Grup (c) bendi
madenlerin yurt içinde ve kendi entegre tesisinde kullanılarak metal hale
getirilmesi veya yeraltı işletme yöntemi ile üretim yapılması halinde ödenmesi
gereken Devlet hakkının %50’si alınmaz. Ancak, Devlet hakkı miktarı işletme
ruhsat harcından az olamaz.
(11) Devlet hakkı oranlarında,
madenin cinsi, üretildiği bölge gibi kıstaslar gözetilerek Bakanlar Kurulunca en
fazla %25 oranında indirim yapılabilir. Ancak Devlet hakkı işletme ruhsatları
için belirlenen işletme ruhsat harç miktarından az olamaz.
(12) Kamu kurum ve kuruluşlarınca
yol, köprü, baraj, gölet, liman gibi projelerin inşasında kullanılacak yapı ve
inşaat hammaddelerinin üretiminden Devlet hakkı alınmaz.
(13) Ereğli Kömür Havzasındaki
kömürlerin Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğünce üretilmesi sonucu özel
idare payı dışında Devlet hakkı ödenmez. Ancak, Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel
Müdürlüğü ile yapılan anlaşma sonucu üçüncü kişilerce üretilen kömür madeninden
Devlet hakkı alınır.
(14) Yeraltı ve açık işletme
yöntemi ile aynı anda çalışılan ocaklarda, ruhsat sahipleri Devlet hakkı
ödemelerinde Kanunla belirlenen %50 indirim hakkından sadece yeraltı işletme
yöntemi ile faaliyet gösterilen ocakta üretilen madenin ocak başı satış fiyatı
için yararlanabilir.
(15) Altın, gümüş ve platin
madenleri Kanunun 14 üncü maddesi ile getirilen herhangi bir özel indirimden
istifade edemez. Ayrıca diğer madenlerden, Devlet hakkına esas olacak ödemelerde
birden fazla teşvik/indirim uygulanma durumu söz konusu olursa, ruhsat sahipleri
Kanunun 14 üncü maddesindeki özel indirimlerden yararlanması halinde, Kanunun 9
uncu maddesinde belirtilen teşviklerden yararlanamaz.
(16) Ocak başında satışı yapılan
maden ile üretim sahası dışındaki tesislere sevk edilen madenlerde sevkiyat
tarihi itibarıyla Devlet hakkı tahakkuk eder. Üretim sahasında stokta bekletilen
madenden Devlet hakkı alınmaz. Ancak, stoktan satış yapıldığı zaman Devlet hakkı
alınır.
(17) Arama ruhsat döneminde,
verilen üretim izni oranında üretilerek satışı gerçekleştirilen madenler için
ödenmesi gereken Devlet hakkı miktarı işletme ruhsat harcından az
olamaz.
(18) Ruhsat sahibi tarafından
işletme projesindeki üretim miktarının değiştirilmesi talebi halinde yeni bir
işletme projesi verilmesi zorunludur. Projenin incelenmesi ve uygun bulunması
halinde yeni üretim miktarı esas alınarak Devlet hakkı
alınır.
(19) Birden fazla işletme iznine
sahip ruhsatlarda bu madenin kompleks cevher olması halinde projede beyan edilen
tüvenan kompleks üretim miktarı üzerinden Devlet hakkı alınır. Birden fazla
işletme iznine sahip kompleks olmayan madenlerde ise işletme iznine konu olan
her maden için ayrı ayrı Devlet hakkı alınır.
(20) Sahada yapılan üretim
faaliyetleri sonucunda pasa olarak atılan ve/veya stoklanan madenlerin ileriki
yıllarda satış imkânının olması ve/veya tekrar işlenerek satılması durumunda,
satış tutarı üzerinden Devlet hakkı alınır. Bu malzemelerin kamu kurum ve
kuruluşlarınca bedelsiz olarak kullanılması durumunda ise Devlet hakkı
alınmaz.
(21) Ruhsat sahiplerinin Devlet
hakkını ödeyerek kendilerine ait zenginleştirme tesislerine sevk ettikleri
madenlerden konsantre/izabe sonucu atılan pasa/bakiye/atıkların tekrar
değerlendirilmesi durumunda ödenmesi gereken Devlet hakkının %50’si
alınmaz.
(22) Ruhsat sahibi tarafından beyan
edilen ocak başı satış tutarının aynı pazar ortamındaki emsallerinden az olması
durumunda süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkı, tahakkuk ettirilmesi
gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiği tarihe kadar geçen süre için 6183
sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz
uygulanır.
(23) Bakanlık, Devlet hakkının,
Kanun hükümlerine uygun ve doğru bir şekilde hesap ve beyan edilmesine ilişkin
tüm hususları, ruhsat sahasının büyüklüğü, maden grubu veya türü, işletme cirosu
veya işletmenin kamuya ait olup olmaması hususlarını dikkate alarak, 1/6/1989
tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali
Müşavirlik Kanunu hükümleri çerçevesinde yeminli mali müşavirlerin tasdikine
tabi tutabilir. Yeminli mali müşavirler yaptıkları tasdikin doğru olmaması
halinde, tasdikin kapsamı ile sınırlı olmak üzere, kaybına uğratılan Devlet
hakkından ve kesilecek cezalardan ruhsat sahibi ile birlikte müştereken ve
müteselsilen sorumlu olurlar.
(24) Ruhsat alanında madencilik
faaliyeti gösterilen alanın orman, hazine ve/veya özel mülkiyete tabi alan
olması halinde yapılan üretim miktarından dolayı oluşan Devlet hakları, alanın
niteliği esas alınarak yüzey alanına göre orantı yapılmak suretiyle
hesaplanır.
(25) Birden fazla madenin hammadde
olarak kullanıldığı tesislerde bu madde hükümlerinin uygulanmasında kullanılan
her maden için ayrı ayrı Devlet hakkı alınır.
(26) Bir prosese tabi tutulduktan
sonra bu madde hükümlerinin uygulanmasında ocak başı satış fiyatının tespitinde
baz alınacak ürünün satış fiyatının oluştuğu ara veya uç ürün göz önünde
bulundurularak ocak başı satış fiyatı hesaplanır.
(27) Bakır, çinko, kurşun, krom,
demir, nikel, manganez, civa, antimuan, boksit, kalay gibi madenlerin konsantre
standartları olan ürünlerin ocakbaşı satış fiyatı belirlenirken; ilgili
borsalar, ihracatçı birlikleri veya uluslararası piyasalarda oluşan fiyat baz
alınır. Ancak, bu madenlerin metal üretimine yönelik entegre tesislerde
kullanılması durumunda metal üretiminden önceki son ürünün fiyatı baz
alınır.
(28) Altın, gümüş ve platin gibi
madenlerin ocak başı satış fiyatının tespitinde, tesis başı dore-külçe, granül
gibi ürünler baz alınır.
(29) Tuz gruplarında ocak başı
satış fiyatının tespitinde, ürünün piyasa fiyatının oluştuğu birincil veya
rafine birincil ürün baz alınır.
(30) Kömürlerde, kömürün kalorifik
değeri, kükürt oranı, uçucu maddeler, nem oranı, işletme yöntemi, üretilen bölge
gibi unsurlar dikkate alınarak, hiçbir işleme tabi tutulmadan satış fiyatı,
belirlenen kömürün fiyatı emsal fiyatından az olmamak şartıyla piyasadaki satış
fiyatıdır. Bir tesiste işleme tabi tutulanlarda ise bu suretle oluşan ve üçüncü
fıkra hükümlerine göre belirlenen fiyat, ocak başı satış fiyatıdır. Enerji
hammaddesi olarak kullanılan turba, kömür, asfaltit, bitümlü şist gibi
madenlerde emsallerinden az olmamak şartıyla tüvenan olarak piyasada oluşan
fiyat dikkate alınarak ocak başı satış fiyatı belirlenir.
(31) Çimento, kireç, seramik,
tuğla-kiremit, cam, kalsit üretiminde sanayi hammaddesi olarak kullanılan
madenler için bu madenlerin işlenerek kırılmış, öğütülmüş veya boyutlandırılmış
hali ile oluşan piyasa satış fiyatı dikkate alınarak bu işlemler için yapılan
maliyetler çıkarılır ve ocak başı satış fiyatı belirlenir. Bu ürünlerde tesiste
kullanılan ürünün ara bir ürüne tekabül ederek piyasa satış fiyatı
belirlenememesi durumunda, ilgili ara ürünün piyasa satış fiyatı belli olan uç
ürün için benzer tesislerdeki maliyetleri de düşürülerek ocak başı satış fiyatı
belirlenir.
(32) Yıl içinde ürün fiyatlarında
oluşan piyasadaki dalgalanmalarda, Devlet hakkına esas oranlar tespit edilirken
ürünün fatura karşılığında satıldığı tarihteki aylar içindeki ağırlıklı ortalama
fiyat esas alınır.
(33) Aynı tesisten tüvenan madene
dayalı olarak aynı işlem sonucunda birden fazla ürün üretilmesi durumunda,
üretilen ürünlerin tamamı dikkate alınarak Devlet hakkına esas toplam satış
geliri hesaplanır.
(34) Bu madde kapsamında yapılacak
hesaplamalarda, madenler ile ilgili hangi ürünlerin baz alınacağına ilişkin
esaslar Genel Müdürlük tarafından belirlenir.
(35) Ödenecek miktar bakımından
doğru beyanların hesaplanmasında veya emsal uygulamalarında oluşan eksiklikler,
Kanunun 10 uncu maddesi kapsamı dışındadır.
Üretilen hammaddenin kendi tesisinde
kullanılması
MADDE 87 – (1) Ürettiği
tüvenan madeni yarı mamul veya mamul hale getirmek üzere işlemek amacı ile yurt
içinde kendine ait tesisinde işleyip ek katma değer sağlayanlardan, bu
tesislerde üretimde değerlendirilen maden miktarı için Devlet hakkının %50’si
alınmaz.
(2) I. Grup madenler ve mıcır ile
kaba inşaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı
hammaddesi yukarıda belirtilen teşvikten yararlandırılmaz.
Devlet hakkının tahsili ve dağıtılması
MADDE 88 – (1) Ruhsat
sahibi tarafından yatırılan Devlet hakkının %25’i il özel idare payı olarak
ruhsatın bulunduğu ilin özel idaresine, %25’i ruhsatın bulunduğu en yakın köyden
başlamak kaydıyla köylerin yer aldığı bölge ile sınırlı olarak altyapı
yatırımlarında kullanılmak üzere faaliyet alanındaki payı oranında, doğrudan
ilgili ilçe veya ilçelerin Köylere Hizmet Götürme Birlikleri hesabına, %50’si de
Hazine hesabına yatırılır. Ruhsatın birden fazla il veya ilçe sınırları
dâhilinde kalması durumunda fiili üretim yapılan alan dikkate alınır.
(2) Tahakkuk eden ve süresinde
ödenmeyen Devlet hakkının, 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil
edilmek üzere, aktarılacağı il özel idareleri ve Köylere Hizmet Götürme
Birliğinin payı belirtilmek suretiyle ilgili tahsil dairelerine bilgi verilir ve
bu Devlet hakkı 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre gecikme zammı oranı
uygulanarak tahsil edilir.
(3) Süresinde tahakkuk ettirilmeyen
Devlet hakkına, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk
ettirildiği tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine
göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanır.
Buluculuk hakkı
ödenmesi
MADDE 89 – (1) Buluculuk
hakkı olan ruhsatlarda yıllık ocak başı satış tutarının %1’i buluculuk hakkı
olarak ruhsat sahibi tarafından Haziran ayı sonuna kadar ilgili kişi hesabına
yatırılır.
(2) Buluculuk hakkı, ilgili kişi,
kurum ve kuruluşlarca takip edilir.
Belediye payı
ödenmesi
MADDE 90 – (1) Madenin
tüvenan olarak üretildiği alanın belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde
olması durumunda, üretilen madenin ocak başı satış tutarının %0,2’si belediye
payı olarak ruhsat sahibi tarafından Haziran ayı sonuna kadar ilgili belediyeye
ödenir.
(2) Belediye payı, ilgili belediye
tarafından takip edilir.
(3) Bor tuzları için ruhsat
sahasından çıkartılan tüvenan madenlerin toplam üretim maliyetinin %80’i işletme
brüt kârı olarak kabul edilir. Bor tuzları için ödenecek belediye payı bu değer
üzerinden %2 olarak hesaplanır.
ONBEŞİNCİ
BÖLÜM
Beyan, Teminat
İratları ve Harçlar
Beyan usulü
MADDE 91 – (1) Ruhsat
sahibi veya vekilinin Kanun hükümlerine göre verdiği belgeler ve yazılı
beyanları aksi tespit edilmediği sürece doğru kabul edilir. Genel Müdürlük
gerektiğinde verilen belgeleri veya beyanları yerinde tetkik ve kontrol
edebilir.
(2) Belge ve beyanlardaki hata ve
noksanlıklar, Genel Müdürlük tarafından yapılacak tebligat tarihinden itibaren
ruhsat sahibince iki ay içerisinde düzeltilir. Bu sürede gerekli düzeltmenin
yapılmaması halinde teminat irat kaydedilir.
(3) Sahada faaliyetlerin projesine
uygun sürdürülmemesi, faaliyetlerin verilen faaliyet raporları ile uyum içinde
olmaması, imalat haritalarının gerçeği yansıtmaması, denetimlere teknik
nezaretçi ya da ruhsat sahibi veya vekilinin iştirak etmemesi, denetime mesnet
teşkil eden belgelerin verilmemesi, istenilen analiz ücretinin ödenmemesi,
teknik nezaretçi ücretinin ödendiğine dair belgelerin her yıl Nisan ayı sonuna
kadar Genel Müdürlüğe verilmemesi, mühendisler tarafından hazırlanan her türlü
proje, arama faaliyet raporu, faaliyet bilgi formları için geçerli olduğu yıla
ait kayıtlı oldukları oda sicil belgesinin Genel Müdürlüğe verilmemesi hata ve
noksanlık olarak kabul edilir. Bu hata ve noksanlıkların, Genel Müdürlük
tarafından ruhsat sahibine bildirilerek iki ay içerisinde düzeltilmesi istenir.
Bu sürede gerekli düzeltmenin yapılmaması halinde teminat irat
kaydedilir.
(4) Kanuna
göre;
a) Ruhsatın ait olduğu grup
dışında, üretim hakkı olmayan diğer grup madenin üretilmesi ve/veya sevk
edilmesi,
b) Arama ruhsat döneminde izinsiz
üretim veya verilen üretim izninden fazla üretim ve satış
yapılması,
c) Ruhsat sahibinin kamulaştırılan
alanı kamulaştırma amacı dışında kullanması,
ç) Galeri atımı yöntemi ile
patlatma yapılması,
d) Genel Müdürlükçe faaliyeti
durdurulan sahalarda üretim faaliyetinde bulunulması,
e) Ruhsat sahasında yapılan
üretimlerin beyan edilmemesi,
haksız yere hak iktisabı sayılır.
Haksız yere hak iktisabına imkan veren bu hususlarla ilgili yapılmış beyanlar da
gerçek dışı ve yanıltıcı beyan olarak kabul edilir.
(5) Galeri atımı yöntemi ile
patlatma yapıldığı tespit edilen hammadde üretim izin alanlarında faaliyeti
gerçekleştirene işletme ruhsat teminatı kadar idari para cezası
verilir.
(6) Gerçek dışı veya yanıltıcı
beyanda bulunmak suretiyle Kanun hükümlerinin uygulanmasını engelleyen ve haksız
surette hak iktisabına sebep olan teknik elemanlar uyarılır. Gerçek dışı veya
yanıltıcı beyanların üç yıl içinde tekrarı halinde teknik elemanların, Kanun
gereğince yapacakları beyanlar bir yıl süreyle geçersiz sayılır. Fiilin her
tekrarında hak mahrumiyeti uygulamasına devam edilir. Uygulanan uyarı ve hak
mahrumiyeti, teknik elemanın bağlı bulunduğu mesleki teşekküle
bildirilir.
(7) Teknik nezaretçinin atandığı
ruhsat sahasındaki faaliyetleri düzenli bir şekilde denetleyerek tespit ve
önerilerini teknik nezaretçi defterine kaydetmesi zorunludur. Aksi takdirde
teknik nezaretçi uyarılır. İkinci kez aynı ruhsat ile ilgili olarak bu
yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda teknik nezaretçi hakkında altıncı
fıkra hükümleri uygulanır. Teknik nezaretçi defterini, teknik nezaretçi ile
ruhsat sahibi/vekili birlikte imzalar.
(8) Teknik Nezaretçi Defterinin
ibraz edilmemesi veya EK-4’te belirtilen şekilde düzenli tutulmaması halinde,
ruhsat sahibine on yıl süreli işletme ruhsatları için belirlenen yıllık işletme
ruhsat harcı tutarında idari para cezası uygulanır.
(9) Ruhsat sahiplerinin gerçek dışı
veya yanıltıcı beyanda bulunulan ruhsatlarının teminatları irat kaydedilerek iki
katına çıkarılır. Bu alandaki faaliyetler durdurulur. Bu fiilin ikinci kez
ihlali halinde bir önceki ceza katlanarak uygulanır. Üç yıl içinde bu ihlalin üç
kez yapılması durumunda teminat irat kaydedilerek ruhsat iptal
edilir.
(10) Gerçek dışı ve yanıltıcı
beyanlarla iktisap edilen haklar geri alınır.
Pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların
muhafazası ve değerlendirilmesi
MADDE 92 – (1) Madencilik
ve müteakip safhalarındaki faaliyetler sırasında; cevher, metal veya ekonomik
değer ihtiva eden, günün şartlarında teknik veya ekonomik değerlendirmesi mümkün
olmayan pasa, atık/artık, zenginleştirme bakiye yığını ve cüruflar, çevre
kirliliği açısından mahzur teşkil etmiyorsa geçirildikleri son işlemden
çıktıkları şekliyle ayrı ayrı muhafaza edilir. Bu pasa, bakiye, atık/artık ve
cürufların miktarları, fizikî özellikleri, usulüne göre alınmış numunelerin
analiz raporları ve döküm alanları, faaliyet raporları, plân ve haritalarda
gösterilir. Bu hususa aykırı hareket edenlerin teminatları irat
kaydedilir.
(2) Yürürlükteki ruhsat
alanlarında, birinci fıkraya göre bekletilen cevher, metal veya ekonomik değer
ihtiva eden, günün şartlarında teknik veya ekonomik değerlendirilmesi mümkün
olmayan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların ruhsat sahibince
değerlendirilememesi ve ruhsat sahibinin muvafakatinin olması ve ruhsat sahibi
dışında başka şahıs/şirketlerce değerlendirme taleplerinin olması halinde, bu
stoklar valilik tarafından ihale edilerek satılır. Satıştan sağlanan gelir il
özel idaresine aktarılır.
(3) Arama veya işletme ruhsatının
herhangi bir sebeple sona ermesi halinde, sahadan üretilmiş madenlerin, pasa,
bakiye, atık/artık ve cürufların, ruhsat sahibince nakledilmesi için mücbir
sebepler dışında altı aylık süre verilir. Bu süre içerisinde nakledilmeyen ve
ekonomik değeri olan madenler valilik tarafından ihale edilerek satılır.
Satıştan sağlanan gelir özel idareye aktarılır. Ekonomik değeri olmayan maddeler
için Kanunun 32 nci maddesi hükümleri uygulanır.
(4) Günün şartlarında teknik veya
ekonomik değerlendirilmesi mümkün olmayan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların
ruhsat sahibince değerlendirilememesi veya bunların ruhsat sahibince
değerlendirilmesine yönelik projesinin olmaması ve ruhsat sahibi dışında kamu
kurum ve kuruluşunca bir proje kapsamında değerlendirilmesinin istenilmesi
durumunda, Ek Form-16’daki yapı hammaddesi talep formu ile Genel Müdürlüğe
müracaat edilir. Bu projenin uygun bulunması kaydıyla bu alandaki pasa, bakiye,
atık/artık ve cürufların değerlendirilmesi için izin verilebilir. Bu izin
çerçevesinde yapılacak sevkiyatlar için Genel Müdürlükten sevk fişi
alınır.
Teminat iratları ile ilgili genel
hükümler
MADDE 93 – (1)
Teminatlarla ilgili genel hükümler şunlardır:
a) İrat kaydedilen teminatların her
defasında güncel değer üzerinden yatırılması zorunludur.
b) Süresi içinde yatırılmayan
teminatlar her defasında ikiye katlanır.
c) Belge eksiklikleri nedeni ile
teminatın irat kaydedilmesi durumunda; verilen süreler içinde teminat ve
belgelerin tamamlanması zorunludur.
ç) Yeni bir teminat iradının
yapılması durumda teminat, önceki teminat cezaları dikkate alınmaksızın güncel
değer üzerinden tamamlattırılır.
d) Ruhsat sahibinin, Kanunun
teminat iradı gerektiren hükümlerinden birden fazlasını aynı zamanda ihlal
ettiğinin tespit edilmesi durumunda uygulanacak teminat cezalarının en fazla
olanı uygulanır.
e) İrat kaydedilen teminatın üç ay
içinde yatırılması gerekir. Verilen üç ay içinde teminat yatırılmaz ise
yatırılması gereken teminat iki katına çıkarılarak tebligatla üç aylık ikinci
bir ek süre verilir. Verilen bu süre içinde de teminat yatırılmaz ise faaliyet
durdurulur. Ruhsat sahibine tebligat yapılarak altı aylık ek süre verilir. Bu
süre içinde teminat dört kat olarak tamamlanmaz ise ruhsat iptal edilir.
f) Her yıl Nisan ayı sonuna
kadar verilmesi gereken 29 uncu maddede sayılan belgelerin verilmemesi veya geç
verilmesi durumunda 29 uncu maddeden doğan teminat irat işlemi her yıl için ayrı
ayrı yapılır.
(2) Küçültme ve ruhsat süresinin
sonunda kalan teminat ruhsat sahibine iade edilir.
(3) Ruhsat sahibince Genel
Müdürlüğe verilen banka teminat mektubu, nakit teminat ile nakit teminat ise
banka teminat mektubu ile güncel değer üzerinden
değiştirilebilir.
Harç ve teminat
miktarları
MADDE 94 – (1) Teminat
miktarları, her yıl harç bedellerinin açıklanmasını takiben Genel Müdürlük
tarafından ilan edilir. Ruhsat teminatı, ruhsat aşamasına ve süresine bağlı
olarak hektar başına yıllık ruhsat harcının %1’idir. Teminat miktarı 10000
TL’den az olamaz. Bu miktar her yıl yeniden değerleme oranı nispetinde
artırılır.
(2) Ruhsat teminatları, saymanlık
emanet hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediği bankada açılacak teminat
hesabına yatırılır. Kanuna göre irat kaydedilen teminatlar genel bütçeye gelir
kaydedilir.
(3) I (a) Grubu madenlerin
teminatları ile bu gruba ait irat kaydedilen teminatlar, il özel idaresi
hesabına yatırılır.
(4) İdari para cezalarına, 30/3/2005 tarihli
ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanır. Süresinde ödenmeyen Devlet
hakları ile ruhsat harçları 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil
edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir.
ONALTINCI
BÖLÜM
Sicil
Kayıtları
Arama sicil
kayıtları
MADDE 95 – (1) Arama
ruhsatları ve sertifikaları numaraları ile sicile işlenir. Bu sicil
kayıtlarına:
a) Erişim
numarası,
b) Ruhsat
numarası,
c) Ruhsat sahibinin adı, soyadı ve
T.C. kimlik numarası,
ç) Tüzel kişiler için vergi
numarası,
d) Ruhsatın
grubu,
e) Ruhsatın yürürlük
tarihi,
f) Buluculuk
hakları,
g) Devir ve intikal
bilgileri,
ğ) Haciz, rehin, ihtiyati tedbir ve
ipotek bilgileri,
h) Ruhsatla ilgili uygulanmış hak
düşürücü madde cezaları,
ı) Ruhsatın kanunen sona erme
durumları ve sebepleri,
işlenir.
(2) Ruhsatın aslı sicilde
saklanır.
İşletme sicil
kayıtları
MADDE 96 – (1) İşletme
ruhsatları ile sertifikaları ve izinleri, işletme siciline
işlenir.
(2) İşletme ruhsatları sicil
kayıtlarına:
a) Erişim
numarası,
b) Ruhsat
numarası,
c) Ruhsat sahibinin adı, soyadı ve
T.C. kimlik numarası beyanı,
ç) Tüzel kişiler için vergi
numarası,
d) Ruhsatın grubu ve işletme
izni,
e) Ruhsatın yürürlük
tarihi,
f) Buluculuk
hakları,
g) Ruhsatın sınır noktalarının
koordinat değerleri,
ğ) Devir ve intikal
bilgileri,
h) Haciz, rehin, ihtiyati tedbir ve
ipotek bilgileri,
ı) Ruhsatla ilgili uygulanmış hak
düşürücü madde cezaları,
i) Ruhsat birleştirme veya sınır
değiştirme işlemleri,
j) Ruhsatın kanunen sona ermesi
durumları ve sebepleri,
k) Rödövans
sözleşmesi,
işlenir.
(3) Ruhsatın aslı sicilde
saklanır.
(4) Ruhsatların sicil kayıtları
teknik alt yapının hazırlanmasından sonra elektronik ortamda
tutulur.
Sicilin
incelenmesi
MADDE 97 – (1) Maden
sicilini; ruhsat sahibi, ruhsat sahibinin vekili ve devir talebi söz konusu
olduğunda devralacak kişi ilgili memurun nezaretinde
görebilir.
Rehin ile ilgili sicil
kaydı
MADDE 98 – (1) Üretilerek
stoklanmış cevherler, Kanunun 39 uncu maddesindeki şartlara uygun olarak rehin
edilmeleri halinde rehin tarihi, süresi ve durumu maden siciline kaydedilir. Bu
cevherler rehin süresi içerisinde rehin alan şahısların yazılı müracaatı
olmadıkça satılamaz. Genel Müdürlük rehin işlemlerini ilgili vilayetlere
bildirerek takibini ister.
Sicil kayıtlarının yazılmasında hata
yapılması
MADDE 99 – (1) Sicil
kayıtlarında silinti, kazıntı, çizinti yapılmaz. Ancak sicil kaydında bir
yanlışlık yapıldığı takdirde sicil sorumlusu, Genel Müdürün ya da
görevlendirdiği yetkili ile birlikte yapılan yanlışlığı üzeri okunabilecek
şekilde çizerek, gerekli düzeltmeleri yapar. Yapılan düzeltme değişiklik defteri
adı altında bir deftere tarih ve sıra numarasına göre işlenir. Bu kayıt sicil
sorumlusu ve Genel Müdür ya da yetkilendirdiği personel tarafından
imzalanır.
Rödövans
işlemleri
MADDE 100 – (1) Maden
işletme ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmı veya tamamı için
üçüncü kişilerle yapmış oldukları rödövans sözleşmeleri ve bu sözleşmelerde
yapılan değişiklikler, tarafların talebi halinde devir ve intikal işlemlerinde
bilgilendirme amacıyla maden siciline şerh edilir. Tarafların birlikte rödövans
sözleşmesinin iptalini talep etmeleri halinde de bu kayıtlar terkin edilir.
Genel Müdürlük hiçbir şekilde rödövans sözleşmelerine taraf
değildir.
(2) Maden ruhsat sahiplerinin,
ruhsat sahalarının bir kısmında veya tamamında üçüncü kişilerle yapmış oldukları
rödövans sözleşmelerinde, bu alanlarda yapılacak madencilik faaliyetlerinden
doğacak İş Kanunu, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili idari, mali ve hukuki
sorumluluklar rödövansçıya aittir. Ancak bu durum ruhsat sahibinin Kanundan
doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
Buluculuk hakkının kayıtlarının
tutulması
MADDE 101 – (1) Buluculuk
hakları ile ilgili kayıtlarda, buluculuk hakkına sahip gerçek veya tüzel kişi
adı, pafta ve koordinatları, buluculuk tarihi, bulucusu olunan maden, görünür
rezervi, buluculuk talep edildiği andaki erişim ve ruhsat numarası yer alır.
Buluculuk hakkı bilgileri bilgisayar kayıtlarına işlenir.
(2) Ruhsat devirlerinde, devredilen
alanda buluculuk hakkı olup olmadığı devralan kişiye bildirilir. Arama
ruhsatları verilirken, sahalar üzerinde buluculuk hakkı olması durumunda bu
durum ruhsatlara işlenir.
ONYEDİNCİ
BÖLÜM
Maden Tetkik ve
Arama Genel Müdürlüğünün Arama Faaliyetleri
Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğünün
arama faaliyetleri
MADDE 102 – (1) Maden
Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü yürüttüğü projeye bağlı olarak arama yapacağı
alanlardaki ruhsat bilgilerini Genel Müdürlükten talep edebilir. Genel Müdürlük
bu alanlardaki ruhsat bilgilerini Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğüne
iletir.
(2) Maden Tetkik ve Arama Genel
Müdürlüğü arama yapacağı alan içinde boş olan bölgelerin ruhsatını almak için bu
Yönetmelikte belirtildiği şekilde arama ruhsatı müracaatında bulunur. Kanun
hükümlerine göre arama ruhsatı alarak bulduğu madenler için buluculuk hakkı
talep edebilir.
(3) Maden Tetkik ve Arama Genel
Müdürlüğü arama yapacağı alanlarda faaliyette bulunan ruhsat sahiplerine
yapacağı çalışmanın genel bilgilerini verir. İşletme izin sınırları dışındaki
ruhsat alanlarında arama faaliyetlerinde bulunmak için ruhsat sahibinin izni
gerekmez. İşletme izin sınırları içerisindeki arama faaliyetleri ruhsat
sahibinden izin alınarak yapılır. Yazılı olarak alınan bu iznin bir sureti Genel
Müdürlüğe verilir.
(4) Maden Tetkik ve Arama Genel
Müdürlüğü arama ruhsatı aldığı sahalarda bulduğu madenler için buluculuk belgesi
alır. Arama ruhsatı süresi sonunda Genel Müdürlüğe iade edilen bu ruhsatlar
Kanunun 30 uncu maddesi hükümlerine göre ihale edilir.
(5) Maden Tetkik ve Arama Genel
Müdürlüğü, ruhsatlı alanlarda yaptığı çalışmalar sonucu elde ettiği bilgi ve
belgeleri, bir rapor halinde Genel Müdürlüğe ve talebi halinde ruhsat sahibine
verebilir.
(6) Havza ve kuşak madenciliğini
geliştirmek ve jeolojik yapıyı aydınlatmak için herhangi bir sebeple hükümden
düşmüş, terk edilmiş veya taksir edilmiş alanlarda, bir proje çerçevesinde Maden
Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğünün talep etmesi ve Bakanlık tarafından gerekli
görüldüğü takdirde adı geçen Genel Müdürlük adına ruhsat verilir.
İşletilebilecek maden varlığının belirlenmesi halinde, 30 uncu madde hükümlerine
göre Genel Müdürlük tarafından ihale edilir. Ayrıca, herhangi bir nedenle ruhsat
müracaatlarına kapalı hale getirilmiş alanlarda, Bakanlık tarafından gerekli
görüldüğü takdirde adı geçen Genel Müdürlük adına ruhsat verilir. Bu alanlarda
işletilebilecek maden varlığının belirlenmesi halinde, bu alanlar Bakanlar
Kurulu kararı ile 30 uncu madde hükümlerine göre Genel Müdürlük tarafından ihale
edilir.
(7) Maden Tetkik ve Arama Genel
Müdürlüğünün arama ruhsatları teminattan muaftır.
Ruhsat sahibinin davalara
katılımı
MADDE 103 – (1) Bakanlık
tarafından verilmiş ruhsatların iptali, ruhsat alanı içindeki madencilikle
ilgili faaliyetlerin durdurulması ya da kısıtlanması, ruhsat alanının
küçültülmesi gibi ruhsat alanındaki madencilik faaliyetlerini olumsuz yönde
etkileyecek üçüncü kişilerce Bakanlığa karşı açılan davaları, Genel Müdürlük
ilgili ruhsat sahiplerine bildirir. Ruhsat sahipleri Bakanlık yanında davaya
katılabilir. Bu durum davanın açıldığı mahkemeye yazılı olarak
bildirilir.
ONSEKİZİNCİ
BÖLÜM
Mühendislik
Hizmetleri ve Mühendis Yetkileri
Genel mühendislik
hizmetleri
MADDE 104 – (1) Madencilik
faaliyetleri ile ilgili Genel Müdürlüğe verilen proje, rapor, harita ve diğer
belgelerin içeriğindeki mesleği ile maden mühendisleri 105 inci, jeoloji
mühendisleri 106 ncı, jeofizik mühendisleri 107 nci, harita ve kadastro
mühendisleri 108 inci, kimya mühendisleri veya kimyagerler 109 uncu ve çevre
mühendisleri ise 110 uncu maddede yer alan konular ile ilgili hizmetleri yerine
getirmek ile görevli ve belgeleri imzalamakla yetkilidir.
Maden mühendislerinin hizmet ve
yetkileri
MADDE 105 – (1) Aşağıdaki
madencilik hizmetleri maden mühendisleri ile ilgili hususları
kapsar:
a) Maden mühendisliği kapsamında
değerlendirilen etüt, araştırma-geliştirme, değerlendirme gibi
hizmetler,
b) Maden işletme faaliyetinin
yapılabilirliğine yönelik fizibilite projesi ve raporu
hazırlanması,
c) İşletme ruhsat taleplerine esas,
ruhsat alanında belirlenmiş bir maden rezervinin ekonomik olarak işletilmesine
yönelik teknik ve mali konuları içeren işletme projesi
hazırlanması,
ç) Maden işletmeciliği yapılacak
alanlarda uygun üretim yöntemlerinin belirlenmesi,
d) İşletme ruhsatlı sahalarda
termin planında beyan edilen yıllık üretim ve yıl içerisinde gerçekleştirilen
işletme faaliyetine ait bilgi formlarının hazırlanması,
e) İşletme ruhsatlarının süresinin
uzatılması için ruhsat alanında belirlenmiş bir maden rezervinin ekonomik olarak
işletilmesine yönelik teknik ve mali konuları içeren işletme projesi
hazırlanması,
f) Ekonomik ömrünü doldurmuş ve
rezervi bitmiş veya mevcut şartlarda çalışma imkanı bulunmayan işletme ruhsatlı
sahaların son durumlarının tespit edilmesi ve buna ilişkin terk raporunun
hazırlanması,
g) Arama maksatlı sondaj kuyusu
inşa ve tatbik projesi, ayrıca kuyu, galeri gibi fiziki müdahale gerektiren
faaliyetlere ilişkin inşa ve tatbik projelerin
hazırlanması,
ğ) Maden ruhsat sahalarında
patlayıcı madde kullanım, patlatma dizaynının belirlenmesi ve kapasite raporu
hazırlanması,
h) Üretim yapılan ruhsat
sahalarındaki imalat haritaları hesaplamalarının yapılması ve arza uygunluğunun
kontrolü,
ı) Maden işletmelerinde teknik
nezaret hizmetleri,
i) Maden işletmelerinde daimi
nezaret hizmetleri,
j) Maden işletmelerinde teknik
eleman hizmetleri.
Jeoloji mühendislerinin hizmet ve
yetkileri
MADDE 106 – (1) Aşağıdaki
madencilik hizmetleri jeoloji mühendisleri ile ilgili hususları
kapsar:
a) Jeolojik prospeksiyon, genel
jeoloji ve detay jeolojisi, mineraloji-petrografi, sedimantoloji-stratigrafi,
tektonik, jeokimya, paleontoloji, amaca yönelik olarak jeolojik modelleme,
değişik ölçeklerde jeolojik harita üretimi, jeolojik kesit hazırlanması, maden
jeolojisi, endüstriyel hammaddeler, jeotermal kaynak jeolojisi, doğal mineralli
su ve gazlar ile ilgili etüt, analiz ve değerlendirme raporu hazırlanması,
radyoaktif mineraller, kıymetli ve yarı kıymetli taşlar, kömür jeolojisi,
asfaltit ve bitümlü şeyl, hidrojeoloji, sondaj uygulamalarında jeoloji
mühendisliği hizmetleri,
b) Genel ve özel amaçlarla bir
alanın jeolojik modelinin oluşturulması ve yorumlanmasına yönelik arazi etüdü,
değişik amaçlı örnek alımları; mineralojik, petrografik, paleontolojik inceleme
ve yorumlama, değişik ölçeklerde jeolojik kesit hazırlanması ve jeoloji haritası
üretimi,
c) Genel veya özel amaçlarla
fiziksel jeoloji, tektonik, petrografi, sedimantoloji ve stratigrafi,
mineraloji, paleontoloji, mühendislik jeolojisi, hidrojeoloji ve jeokimyasal
etütler, örnek alımı, jeolojik harita üretimi ve raporlarının
hazırlanması,
ç) Madenlerin aranması,
rezervlerinin belirlenmesi ile işletilmesine yönelik sahaların jeolojik ve
jeokimyasal etütleri, yarma, galeri, kuyu, sondaj veya benzeri çalışma
alanlarının tespiti ve açılması, bu alanlardan analiz/test örnekleri alınarak
sonuçlarının yorumlanması ile jeolojik ve jeokimyasal incelemelerin yapılması,
kalite/tenör ve rezerv dağılımlarının tespit edilmesi ve jeolojik modellemeler
ile maden arama ve rezerv raporlarının hazırlanması,
d) Madenlerin aranması, rezerv
kategorilerinin belirlenmesi ile işletilmesine yönelik jeolojik etüt ve sondaj,
jeolojik ve mühendislik jeolojisi modellemesi ile kuyu logunun ve raporlarının
hazırlanması,
e) Çevre jeolojisi ve ÇED
kapsamındaki jeolojik, mühendislik jeolojisi ve hidrojeolojik etüt ve modelleme
ile jeoloji mühendisliği hizmet alanlarına ait raporların
hazırlanması,
f) Değişik amaçlı düşey, yatay veya
değişik açı yönlendirmeli galeri, kuyu, yarma ve sondaj yerlerinin tespit
edilmesi, karottan amaca uygun olarak örnek alınması, bunların litolojik
tanımlanması, jeolojik harita üretimi ve jeolojik modelleme, jeolojik kesit,
jeolojik stamp ve loglarının hazırlanması, yerinde deneylerin
gerçekleştirilmesi,
g) Maden arama faaliyetlerine
ilişkin ön inceleme raporları ve maden arama projelerinin
hazırlanması,
ğ) Maden arama dönemlerine yönelik
dayanaklarına göre maden arama faaliyet raporlarının
hazırlanması,
h) İşletme ruhsat dönemlerinde
rezerv geliştirme çalışmalarının yapılması ve
raporlandırılması,
ı) Maden ruhsatları için terk
raporuna ilişkin maden jeoloji haritası ve raporunun
hazırlanması,
i) Maden işletmelerinde jeoteknik
etütlerin yapılması ve raporlandırılması,
j) Maden arama ve işletme
döneminde, dayanakları ile ilgili belgeleri kullanarak kaynak/rezerv raporunun
hazırlanması,
k) Maden işletmelerinde teknik
eleman hizmetleri.
Jeofizik mühendislerinin hizmet ve
yetkileri
MADDE 107 – (1) Aşağıdaki
madencilik hizmetleri jeofizik mühendisleri ile ilgili hususları
kapsar:
a) Maden rezervlerinin
belirlenmesine yönelik jeofizik etüt, jeofizik modelleme, sondaj yerinin
belirlenmesi çalışmalarında jeofizik raporlarının hazırlanması, jeofizik kuyu
logu alımı, değerlendirilmesi ve buna ilişkin hizmetler,
b) Madenlerin aranması, yayılım
alanlarının ve rezervlerinin belirlenmesi ve işletilmesi sırasındaki jeofizik
etüt, jeofizik modelleme, sondaj yerinin belirlenmesi çalışmalarında jeofizik
raporlarının hazırlanması, jeofizik kuyu logu alımı, değerlendirilmesi, jeofizik
raporlarının hazırlanması,
c) Madenlerin rezervlerinin
belirlenmesi ve işletilmesi sırasındaki jeofizik etüt ve sondaj, jeofizik
haritalama ve üç boyutlu jeofizik modelleme ile jeofizik kuyu logu alımı,
değerlendirilmesi ve raporlarının hazırlanması,
ç) Radyoaktif minerallerin; arama
alanlarının ve rezervlerinin belirlenmesi ve işletilmesi kapsamındaki jeofizik
etüt, jeofizik modelleme, sondaj yerinin belirlenmesi çalışmalarında jeofizik
raporlarının hazırlanması, jeofizik kuyu logu alımı, değerlendirilmesi ve
faaliyet raporlarının hazırlanması,
d) Değişik amaçlı jeofizik etütler
için gereken jeofizik amaçlı harita üretimi, jeofizik yöntemle zeminin fiziksel
özellikleri, zemin yapı etkileşimine esas parametreler ile zemin dinamiği
parametrelerinin belirlenmesi, jeofizik kesit
çıkartılması,
e) ÇED, çevre jeofiziği ve ÇED
kapsamındaki jeofizik, sismolojik ve hidrojeofizik etüt ve modelleme ile
jeofizik mühendisliği hizmet alanlarına ait raporların
hazırlanması,
f) Maden arama ve işletme
dönemlerinde bu madde kapsamındaki yapılan çalışmalar ve bunlarla ilgili
jeofizik belgelerinin hazırlanması,
g) Maden işletmelerinde teknik
eleman hizmetleri.
Harita ve kadastro mühendislerinin hizmet
ve yetkileri
MADDE 108 – (1) Aşağıdaki
madencilik hizmetleri harita ve kadastro mühendisleri ile ilgili hususları
kapsar:
a) Maden işletmelerinde herhangi
bir yöntem veya ölçekteki çizgisel veya sayısal harita
yapımı,
b) Madencilik faaliyetlerinde ve
Kanunun uygulanmasında ihtiyaç duyulan kırsal veya kentsel arazi veya arsa
düzenlemeleri,
c) Madencilik faaliyetleri ile
ilgili etüt ve işletme haritalarının yapımı,
ç) Maden üretimi ile ilgili yer
kontrol noktalarının tesisi, ölçüsü ve hesabı,
d) Tescile konu olan harita ve
planların yapımı,
e) Madencilik faaliyeti yapılan
alanların yer ve konum belirlemeleri,
f) Yeraltı ve yer üstü maden
işletmelerinde üretimlere ait ölçümlerin yapılarak haritalandırılması ve teknik
altyapı tesis ölçmeleri,
g) Madencilik ile ilgili
mühendislik projelerinin araziye uygulaması işleri,
ğ) Maden arama dönemlerinde ve
işletme taleplerinde uygun ölçekli topoğrafik haritaların
hazırlanması,
h) Yer altı ve yerüstü maden
işletmelerine ait topoğrafik haritaların aplikasyonunun
yapılması.
Kimya mühendislerinin veya kimyagerlerin
hizmet ve yetkileri
MADDE 109 – (1) Aşağıdaki
madencilik hizmetleri kimya mühendisleri veya kimyagerler ile ilgili hususları
kapsar:
a) Madenlerle ilgili kendi meslek alanlarında ölçüm, analiz,
test, denetim/kontrollük/ kontrolörlük, kalite kontrol
hizmetleri,
b) Maden analizlerinin teknik
değerlendirme raporu hazırlama hizmetleri,
c) Laboratuvar kurma, denetleme ve
kalibrasyon hizmetleri,
ç) Kimyasal proseslerin yer aldığı
işletmeler ile maden işletmelerinde kapasite raporunun
hazırlaması,
d) Akreditasyon ve kalite yönetim
sistemlerinin kurulması hizmetleri,
e) Madencilikle ilgili her türlü
kimyasal madde ve malzeme karışımlarının mevzuata göre sınıflandırılması,
etiketlenmesi, depolanması, taşınması, geri kazanılması ve bertaraf edilmesi,
güvenlik bilgi formlarının ve diğer yasal bildirim formlarının
hazırlanması,
f) Madencilikle ilgili parlayıcı,
patlayıcı ve yanıcı kimyasal maddeler ile her türlü tehlikeli kimyasal maddenin
emniyetli olarak depolanması, taşınması ve gözetim hizmetleri ile bu kimyasal
maddelerin üretimi ile ilgili kapasite raporu
hazırlanması,
g) Maden artık ve atıklarının kimya
mühendisliği faaliyetleri kapsamında tekrar değerlendirilmesi/arıtımı/nihai
bertarafı hizmetleri,
ğ) Maden işletmeleri ile ilgili ÇED
çalışmaları kapsamında kimya mühendisliği hizmet alanındaki
faaliyetler,
h) Madencilikle ilgili alınan
numunelerin örnekleme, modelleme, deney, ölçüm hizmetleri.
Çevre mühendislerinin hizmet ve
yetkileri
MADDE 110 – (1) Aşağıdaki
madencilik hizmetleri çevre mühendisleri ile ilgili hususları
kapsar:
a) Kanun kapsamında çevre ile uyum
planlarının hazırlanması,
b) Madencilikle ilgili çevre
yönetim sistemleri ve planları kapsamındaki çevre mühendisliği hizmetlerinin
ilgili meslek disiplinleri ile birlikte yürütülmesi,
c) ÇED çalışmalarının ilgili meslek
disiplinleri ile birlikte planlanması, koordinasyonu, ÇED raporlarının
hazırlanması, uygulanması ve izlenmesi,
ç) İçme ve kullanma suyu, evsel ve
endüstriyel atık sular ile yağmur suları kapsamında, yapıların parsel içi
tesisat projeleri hariç, çevre mühendisliği hizmetleri,
d) Madencilikle ilgili artık ve
atıkların işletme aşamasında ve sonrasında çevre ile uyum planı çerçevesinde
değerlendirilmesi,
e) Madencilikle ilgili zararlı ve
tehlikeli atıkların çevresel açıdan değerlendirilmesi,
f) Madencilikle ilgili hava ve
gürültü kirliliği kontrolü,
g) Madencilikle ilgili toprak ve
yeraltı su kaynaklarının kirliliği kapsamındaki çevre mühendisliği hizmetlerinin
ilgili meslek disiplinleri ile birlikte yürütülmesi,
ğ) Çevre ile uyum planı kapsamında
etüt, fizibilite, proje geliştirme faaliyetleri,
h) Madencilik faaliyetleri
sonucunda oluşan kirlilikle ilgili numune alma, deney, ölçüm, analiz ve
modelleme.
İKİNCİ
KISIM
Diğer Kamu
Kurum ve Kuruluşlarından Alınması Gereken İzinler,
Kısıtlamalar ve
Kurul İşlemleri
BİRİNCİ
BÖLÜM
Genel
Hükümler
Genel ilkeler
MADDE 111 – (1)
Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşları, maden ruhsat sahiplerinin izin
taleplerini; Kanun, bu Yönetmelik ve ilgili kanunların hükümlere göre
sonuçlandırır.
(2) Madencilik faaliyeti yapılan
alanların, izne tabi alan olmaları halinde, ilgili olduğu kanun hükümlerine göre
gerekli izinlerin alınması zorunludur. Ancak, Genel Müdürlükçe işletme ruhsatı
verildikten sonra, işletme ruhsat alanının diğer kanunlara göre izne tabi alan
haline gelmesi durumunda ilgili kanunların öngördüğü yükümlülüklerin yerine
getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak faaliyetler sürdürülür. Diğer
kanunlara göre izne tabi alanlar, Genel Müdürlüğün görüşü alınarak
belirlenir.
(3) Tarım toprağı, sit alanı, milli
parklar, tabiat parkları, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanları, orman sayılan
alanlar, mera alanları ve sulak alanlar gibi izne tabi alanlarda izin alınmadan
veya ÇED, gayrisıhhi müessese izinlerinin sınıfı dışındaki izinlerle faaliyette
bulunulduğunun tespiti halinde faaliyetler durdurulur. ÇED, gayrisıhhi müessese
izni ve mülkiyete ait izin alınmadan faaliyette bulunulduğunun tespiti halinde
üretim faaliyeti durdurulur ve teminat irat kaydedilir.
(4) Maden arama faaliyetleri,
Kanunda sayılanlar dışında herhangi bir izne tâbi değildir. İşletme faaliyetleri
ise, Kanun ve bu Yönetmeliğe göre yürütülür.
(5) Bakanlıklar ile kamu kurum ve
kuruluşlarının madencilik faaliyetlerini etkileyen izne tabi alanlara ilişkin
düzenlemelerinde, Bakanlığın görüşü alınır.
İzinler için
müracaat
MADDE 112 – (1) İzin almak
için ruhsat sahipleri tarafından gerekli belgelerle ilgili kamu kurum ve
kuruluşuna müracaat edilir. ÇED işlemleri Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından,
diğer izinlere ilişkin işlemler de ilgili Bakanlıklar ve diğer kamu kurum ve
kuruluşlarınca ÇED sürecinde en geç üç ay içinde bitirilir. Bakanlık ve diğer
bakanlıkların mevzuatının gerektirdiği maddî yükümlülükler ruhsat sahibi
tarafından karşılanır.
Maden arama
faaliyetleri
MADDE 113 – (1)
Prospeksiyon, jeoloji haritası yapımı, numune alma, jeofizik araştırma gibi kazı
işlemi gerektirmeyen maden arama faaliyetleri için Kanun ve bu Yönetmelikte
belirtilmiş izinlerin alınması zorunludur.
(2) Sondaj, yarma, galeri gibi kazı
işlemi gerektiren maden arama faaliyetleri için işyeri açma ve çalışma ruhsatı
dışındaki gerekli izinler ile ayrıca 17/7/2008 tarihli ve 26939 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamına giren
arama faaliyetleri için karar alınması gerekir.
(3) Maden arama faaliyetleri için
işyeri açma ve çalışma ruhsatı istenmez.
(4) Arama ruhsatı düzenlendikten
sonra, ruhsat alanının Genel Müdürlük kayıtlarına işlenmiş ve Kanunun 7 nci
maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen izne tabi alan haline gelmesi durumunda,
bu alanlarda ilgili kurumdan izin alınarak arama faaliyetleri sürdürülür. İzin
alınmadan arama faaliyetinde bulunulduğunun tespit edilmesi halinde, faaliyetler
durdurulur.
(5) Analiz, test ve teknolojik
araştırma amaçlı numune alma işlemleri, arama faaliyetleri
kapsamındadır.
Yeraltı madencilik
faaliyetleri
MADDE 114 – (1) Madencilik
faaliyetinin yeraltı işletme yöntemi ile yapılması halinde; yeraltı madencilik
faaliyetlerine bağlı yerüstü tesisleri ile galeri ağzı, kuyu, nefeslik gibi
yeraltı yapılarının isabet ettiği alan için gerekli izinlerin alınması
zorunludur. Uygulanan yöntem, teknoloji ve derinliğe bağlı olarak projesi Genel
Müdürlükçe uygun bulunan yeraltı madencilik faaliyetlerinin tekabül ettiği yüzey
alanı için herhangi bir izin alınmaz. Projesinde belirtilen şartlara
uyulmadığının ve yüzeyde tasman oluşumunun tespit edilmesi halinde, Kanunun 29
uncu maddesi kapsamında işlem tesis edilerek, tasman oluşum alanındaki üretim
faaliyetleri durdurulur. Ancak özel mülkiyete tabi alanlarda mülk sahibinin izni
olmadan, özel mülke zarar verildiğinin tespiti halinde ise Kanunun 7 nci
maddesinin son fıkrası gereğince işlem yapılır.
Özel alanlardaki
değişiklikler
MADDE 115 – (1) İlgili
kurumlar tarafından özel alan olarak Genel Müdürlüğe bildirilen alanlarda
değişiklik yapılması halinde bu değişiklik ilgili kurum tarafından Genel
Müdürlüğe bildirilmek zorundadır. Aksi takdirde doğabilecek hukuki sorumluluk
ilgili kuruma aittir.
Kazanılmış haklar
MADDE 116 – (1) Madencilik
faaliyetleri ile bu faaliyetlere bağlı tesisler için verilmiş olan izinler,
müktesep hak olarak ruhsat hukuku devam ettiği sürece geçerlidir. Alınan
izinler, ruhsatın temdit edilmesi halinde uzatılır. İşletme ruhsatı sınırları
dahilinde işletme izni genişletilen diğer alanlar için de diğer kamu kurum ve
kuruluşları tarafından izin verilir.
(2) Madencilik faaliyetlerinin
yapılması ve ruhsatlandırma işlemlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yeni
verilecek ruhsat alanlarına maden işletme yöntemi, faaliyetin yapıldığı bölge,
madenin cinsi, yapılacak yatırımın çevresel etkileri, şehirleşme gibi hususlar
dikkate alınarak, temdit talepleri dahil ruhsat verilen alanlarda Bakanlık
tarafından kısıtlama getirilirken kazanılmış haklar
korunur.
(3) İşletme ruhsat sahalarında,
madencilik faaliyeti yapılan alanların, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci
fıkrasında belirtilen alanlarla çakışması durumunda, işletme ruhsatının yürürlük
tarihi ile izne tabi bu alanların Genel Müdürlüğe bildirildiği tarih esas
alınarak değerlendirme yapılır.
(4) İşletme ruhsatı yürürlük
tarihinin, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen izne tabi
alanın Genel Müdürlüğe bildirildiği tarihten önce olması durumunda, ilgili
kanunların öngördüğü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış
haklar korunarak faaliyetler sürdürülür. Aksi halde üretim faaliyetleri
durdurulur.
(5) İşletme ruhsatı yürürlük
tarihinin, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen izne tabi
alanın Genel Müdürlüğe bildirildiği tarihten sonra olması durumunda, ilgili
kurumdan izin alınması zorunludur. İlgili kurumdan izin alınmadan üretim
yapılması halinde, faaliyet durdurulur.
(6) İçme ve kullanma suyu
havzalarında yapılan madencilik faaliyetlerine ilişkin işlem tesis edilirken
Kanunun 7 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereğince kazanılmış haklar
korunur.
Alınması zorunlu
izinler
MADDE 117 – (1) Ruhsat
sahibince, işletme ruhsatı yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde Kanunun 7
nci maddesine göre alınması gerekli olan ÇED kararı, mülkiyet izni, işyeri açma
ve çalışma ruhsatı ile Genel Müdürlüğün kayıtlarına işlenmiş alanlar ile ilgili
izinlerin alınarak Genel Müdürlüğe verilmesini müteakip işletme izni düzenlenir.
Süresi içinde yükümlülükleri yerine getirilmeyen ruhsatların teminatı irat
kaydedilerek ruhsat iptal edilir.
(2) Ereğli Kömür Havzasındaki
Taşkömürü ve Bor Tuzları, Trona ve Asfaltit Madenleri ile Nükleer Enerji
Hammaddelerinin İşletilmesini, Linyit ve Demir Sahalarının Bazılarının İadesini
Düzenleyen Kanunda sayılan bor tuzu, toryum ve uranyum madenleri için bu maddede
yer alan izin alınması ve faaliyete başlanması ile ilgili süreler uygulanmaz ve
faaliyette bulunulmayan süreler için fazladan Devlet hakkı alınmaz. Ancak,
Ereğli Kömür Havzasındaki Taşkömürü sahalarına grubundaki diğer madenler için
işletme izni verilmiş olması ve bu madene yönelik faaliyet gösterilirken Kanunun
7 nci maddesine aykırı faaliyet yapılması halinde aykırı faaliyetin yapıldığı
alandaki faaliyetler durdurulur.
Faaliyetlerin
denetimi
MADDE 118 – (1) Genel
Müdürlükçe yapılan incelemelerde, faaliyet alanında ÇED ile ilgili karar, işyeri
açma ve çalışma ruhsatı, mülkiyet izni olmadan veya Kanunun 7 nci maddesinin on
üçüncü fıkrasına aykırı faaliyette bulunulduğunun tespiti halinde ruhsat
teminatı irat kaydedilerek bu alandaki faaliyeti durdurulur. Bu ihlallerin üç
yıl içinde üç kez yapıldığının tespiti halinde ise teminat irat kaydedilerek
ruhsat iptal edilir.
(2) Kanunun 7 nci maddesi ve diğer
kamu kurum ve kuruluşların mevzuatı gereğince izin verilmiş alanlardaki
madencilik faaliyetlerini diğer kamu kurum ve kuruluşları kendi mevzuatı
kapsamında denetleyebilir. Yapılan denetimlerde maden ruhsat alanlarında ilgili
kanun esaslarına uygun çalışılmadığının tespiti halinde, diğer kamu kurum ve
kuruluşu tarafından yapılacak işlemler Genel Müdürlüğe bildirilir. Çevre ve
insan sağlığına zarar verdiği tespit edilen madencilik faaliyetleri, önlemler
alınıncaya kadar bu alandaki madencilik faaliyetleri Genel Müdürlük tarafından
durdurulur.
(3) Birinci fıkrada yer alan
hususlar dışında Kanunun 7 nci maddesine aykırı faaliyette bulunulduğunun Genel
Müdürlükçe tespit edilmesi halinde teminat iradı yapılmadan ruhsat sahasındaki
faaliyetler, bu aykırılık giderilinceye kadar durdurulur.
I. ve II (a) grubu madenler ile ilgili
düzenlemeler
MADDE 119 – (1) Madencilik
faaliyetlerinin yapılması ve ruhsatlandırma işlemlerinin yürütülmesi ile ilgili
olarak yeni verilecek ruhsat alanlarına maden işletme yöntemi, faaliyetin
yapıldığı bölge, madenin cinsi, yapılacak yatırımın çevresel etkileri,
şehirleşme gibi hususlar dikkate alınarak, temdit talepleri dahil ruhsat verilen
alanlarda kazanılmış haklar korunmak kaydıyla, ilgili kurumların görüşleri
alınarak Bakanlık tarafından kısıtlama getirilebilir. İlk müracaat veya ihale
yolu ile yapılacak ruhsatlandırmalarda müracaatın yapılacağı alanlar diğer
kanunlar ile getirilen kısıtlamalar göz önüne alınarak Bakanlıkça ruhsat
müracaatına kapatılabilir. Kısıtlama gerekçesi ortadan kalkan alanlar ihale
yoluyla aramalara açılır.
(2) Bir alanın, I. ve II (a) Grubu
madenlerle ilgili olarak il genelinde madencilik faaliyetleri için müracaatlara
kapalı alan haline getirilebilmesi için;
a) Valilik tarafından il bazında
çalışma yapılması için Genel Müdürlüğe talepte bulunulması (EK-3) veya Genel
Müdürlükçe işlemlerin başlatılmasına karar verilmesi.
b) Talep yazısında, mevcut yerleşim
alanları, yerleşime uygun olan/olmayan alanlar, uydu kent alanları, park, bahçe,
rekreasyon alanları, turizm, korunması gereken kültür ve tabiat varlıkları,
milli parklar ve su havzası gibi alanlar, mevcut ağaçlandırma alanları, katı
atık depolama alanları, otoyollar, karayolu, I (b), II (a) Grubu madenler ile
ilgili kısa, orta ve uzun vadeli ihtiyacı gösteren arz/talep öngörüsünü belirten
rapor, özel ve kamuya ait her türlü tesis, organize sanayi bölgesi alanları,
diğer hususları içeren bilimsel ve teknik çalışma ile müracaatta bulunulur. Bu
maddede belirtilen kurumlardan kurulacak komisyonda yer alacak yetkililerin
isimleri ile komisyonun sekretaryası ve koordinasyondan yetkili bir isim ve
kurum da bildirilir. Bu alanlar ile ilgili verilecek bilgilere ilişkin
koordinatlar, 1/25000 ölçekli harita üzerinde 6 derecelik dilime esas olarak
verilir.
c) Genel Müdürlükçe gerek görüldüğü
takdirde talepteki eksiklikler valilikten istenilir.
ç) Bilgilerin tamamlanmasını
müteakip Genel Müdürlük tarafından belirlenen yetkililer ile valilikçe
belirlenen isimler ve gerektiğinde üniversiteler, araştırma kuruluşları, diğer
kamu kurum ve kuruluşlarından görevlendirme ile oluşan bir komisyon kurulur.
Görevlendirilen komisyonun başkanlığını Genel Müdürlük tarafından
görevlendirilen yetkili, mahallindeki yapılacak sekretarya ve koordinasyonu ise
valiliğin görevlendirdiği yetkili kurum yapar. Komisyon nazari ve mahallindeki
çalışmalarını en geç altı ay içinde tamamlar. Zaruri durumlar nedeniyle bu süre
içinde çalışmaların tamamlanmaması halinde üç ay daha ek süre
verilir.
d) Komisyonda; il özel idaresi, il
çevre ve orman, il kültür ve turizm, il tarım, sanayi ve ticaret il müdürlüğü,
Orman Genel Müdürlüğü, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Karayolları Genel
Müdürlüğü yetkilileri ile valiliğin bildirdiği diğer yetkililer yer
alır.
e) Komisyon dayanak ve içeriği ile
birlikte il raporunu hazırlayarak Genel Müdürlüğe sunar. Genel Müdürlükçe rapor
ile ilgili tespit edilen eksiklikler komisyona
tamamlattırılır.
f) İlk müracaatlarda I. ve II (a)
Grubu madenlere kapalı hale getirilen alanları içeren il raporu Bakan Oluruna
sunulur. Bakanlıkça onaylanan alanlar kapalı alan haline
getirilir.
g) Kısıtlama gerekçesi ortadan
kalkan alanlar ihale yoluyla aramalara açılır.
ğ) İl raporunda yapılacak revize
işlemlerinde de aynı süreçte işlem tesis edilir.
İKİNCİ
BÖLÜM
Arazi
İzinleri
Devlet ormanları ve muhafaza ormanlarında
madencilik faaliyetleri
MADDE 120 – (1) Devlet
ormanları içinde maden aranması ve işletilmesi ile madencilik faaliyeti için
zorunlu; tesis, yol, enerji, su, haberleşme ve alt yapı tesislerine, fon
bedelleri hariç, bedeli alınarak Çevre ve Orman Bakanlığınca izin verilir.
Ancak, temditler dahil ruhsat süresince müktesep haklar korunmak kaydı ile
Devlet ormanları sınırları içindeki tohum meşcereleri, gen koruma alanları,
muhafaza ormanları, orman içi dinlenme yerleri, endemik ve korunması gereken
nadir ekosistemlerin bulunduğu alanlarda maden aranması ve işletilmesi, Çevre ve
Orman Bakanlığının muvafakatine bağlıdır.
(2) Arama dönemi üretim izni veya
işletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, ruhsat sahibince taahhüt edilen
hususlara uyulmadığı veya gerekli izinler alınmadan faaliyette bulunulduğunun
Çevre ve Orman Bakanlığınca tespit edilmesi halinde, faaliyetin durdurulması
için Genel Müdürlüğe bilgi verilir. Genel Müdürlükçe faaliyet durdurulur. Genel
Müdürlükçe verilen durdurma kararı, yükümlülükler yerine getirilmedikçe
kaldırılmaz.
(3) Maden ruhsat sahalarına isabet
eden özel ağaçlandırma taleplerinde Bakanlığın görüşü
alınır.
Mera alanlarında madencilik
faaliyetleri
MADDE 121 – (1) Maden
arama ruhsat sahibi, mera, yaylak ve kışlakların bulunduğu alanlarda; sondaj,
yarma, galeri gibi fiziki müdahale gerektiren maden arama faaliyetleri
yapılmadan önce gerekli belgelerle il tarım müdürlüğüne bir dilekçe ile
başvurur. Başvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde il tarım müdürlüğü
tarafından yapılan değerlendirme sonucu uyulması gereken esaslar belirlenerek
mera tahsis amacı değiştirilmeden izin verilir. Bu faaliyetler sonrası maden
arama ruhsat sahibi, faaliyette bulunduğu bölgeleri düzenleyerek en geç altı ay
içinde çevre ile uyumlu hale getirir. Maden arama ruhsat sahibi faaliyetlerini,
verdiği bilgi doğrultusunda yapmak zorundadır.
(2) Arama faaliyetleri sonunda
rezervi belirlenen madenlerin üretim ve üretime yönelik tüm faaliyetlerin
yapılacağı alanların tahsis amacı; Bakanlığın, il tarım müdürlüğüne yapacağı
bildirime müteakip, il mera komisyonunun ve Defterdarlığın/Vergi Dairesi
Başkanlığının uygun görüşü üzerine, valilikçe değiştirilebilir ve söz konusu
yerlerin hazine veya ait olduğu vakıf adına tescili
yapılır.
(3) Arama ruhsatı döneminde
belirlenen rezervin 1/10’una kadar üretim yapılabilmesi için de mera tahsis
amacının değiştirilmesi gerekir.
(4) İşletme ruhsatı döneminde
yapılacak arama faaliyetleri ile ilgili olarak arama ruhsatı dönemindeki
işlemler yapılır.
(5) Mera tahsis değişikliği yapılan
alanlarda, Kanunun 7 nci maddesinin onüçüncü fıkrasında belirtilen hükümlere ve
bu Yönetmelikte belirtilen alanlarla ilgili kısıtlamalara uyulması kaydıyla,
madencilik faaliyetleri için her türlü üretim ve geçici tesis yapılmasına izin
verilir.
(6) İşletme ruhsatının, yürürlük
tarihinden sonra mera alanı içine alınması halinde, ÇED kararı dahil gerekli
izinlerin alınarak işletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, mevcut izinler
çerçevesinde işletme faaliyetleri sürdürülür.
(7) Mera alanlarında mera tahsis
değişikliği yapılmasını müteakip, Genel Müdürlükçe arama dönemi üretim izni veya
işletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, faaliyetlerin mera tahsis
değişikliği yapılan alan dahilinde yürütülmesi zorunludur.
(8) Arama dönemi üretim izni veya
işletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, ruhsat sahibince mera tahsis
değişikliği yapılmadan faaliyette bulunulduğunun tespit edilmesi halinde, ilgili
kurum tarafından faaliyetin durdurulması için Genel Müdürlüğe bilgi verilir.
Genel Müdürlükçe müktesep haklar korunarak faaliyet durdurulur. Genel Müdürlükçe
verilen durdurma kararı yükümlülükler yerine getirilmedikçe
kaldırılmaz.
(9) Arama dönemi üretim izni veya
işletme izni talep edildiğinde tapu kayıtlarında mera tescili yapılmamış
alanlarda, mevcut tapu kayıtlarına göre işlem yapılır.
Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin
hüküm ve tasarrufundaki yerlerde madencilik
faaliyetleri
MADDE 122 – (1) Hazinenin
özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufundaki yerlerde yapılan
madencilik faaliyetleri için kira ve ecrimisil alınmaz. Bu alanlar madencilik
faaliyetleri yapıldığı sürece madencilik faaliyetleri için ayrılmış
sayılır.
(2) Madencilik faaliyeti gösterilen
alanın, Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki
yer olması halinde, arazi mülkiyeti kapsamında izin
istenmez.
(3) Hazinenin özel mülkiyetinde
veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmazların madencilik
faaliyetleri dışında kiraya verilmesi ya da satışı için; I (a) Grubu ruhsat
alanlarına yönelik taleplerde il özel idarelerinin, diğer grup maden ruhsat
alanlarına yönelik taleplerde ise Genel Müdürlüğün görüşü
alınır.
Kamu hizmeti veya umumun yararına ayrılmış
yerler ile özel şahıs arazilerinde madencilik
faaliyetleri
MADDE 123 – (1) Kamu
hizmeti veya umumun yararına ayrılmış ibadethane, okul, hastane, kütüphane,
karayolu, demiryolu gibi yer ve tesislere 60 metre mesafe dahilinde madencilik
faaliyetleri için Genel Müdürlükten izin alınması zorunludur. Binalara 60 metre,
özel mülkiyete konu araziler ile bu arazilere 20 metre mesafe dahilinde
faaliyette bulunmak için mülk sahibinin yazılı muvafakatinin alınması
zorunludur. Yatay olarak alınan bu mesafeler gerek duyulması halinde Genel
Müdürlük tarafından madencilik faaliyetlerinin boyutu, işletme yöntemi, emniyet
tedbirleri ve arazinin topografik ve jeolojik yapısı dikkate alınarak her
faaliyet için ayrı olarak da belirlenebilir. Bu alanlarda II (a) ve patlatma
yapılarak üretim yapılan I (b) Grubu madenler ile ilgili bu Yönetmelik ile
getirilen kısıtlamalar uygulanır.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Duyarlı
Yörelerde Madencilik Faaliyetleri
İmarlı veya imarı bulunmayan alanlarda
madencilik faaliyetleri
MADDE 124 – (1) İmar
alanları içinde kalan madencilik faaliyetleri, ilgili yerel merciden izin
alınarak yapılır. Ruhsat alındıktan sonra imar alanları içine alınan maden
sahalarına bu hüküm uygulanmaz. Bu yönde değerlendirme yapılırken imar planının
kesinleşme tarihi ve maden ruhsatının hak sağlandığı ilk müracaat tarihi göz
önünde bulundurulur. İmar planlarında orman arazisi olarak görülen ve orman
idaresinden izin alınarak madencilik faaliyet sürdürülen alanlar için imar planı
istenmez.
(2) İmar planı bulunmayan alanlarda
yapılan veya yapılacak olan madencilik faaliyetleri ile bu faaliyetlere bağlı
geçici tesisler ve bunların müştemilatı için imar planı yapılmaz. İşletme
ruhsatları ve ruhsat sahası mücavirindeki geçici tesisler, çevre düzeni ve imar
planları notuna işlenir. İmarsız alanlarda yürütülen madencilik faaliyetleri
için gerekli olan geçici tesisler ve bunların müştemilatı, inşaat ve yapı
kullanma iznine tabi değildir. Ancak, yapıların fen ve sağlık kurallarına uygun
olması ve ilgili il özel idaresine bildirilmesi
zorunludur.
(3) İmarsız alanlarda yürütülen
madencilik faaliyetleri için gerekli olan geçici tesisler ve bunların
müştemilatı niteliğindeki yapıların, ruhsat sahibi tarafından madencilik
faaliyetinin sonlandırılmasını müteakip bir yıl içinde kaldırılması zorunludur.
Bunlardan ÇED olumlu kararı alınmış olanların, ÇED raporunda belirtildiği şekli
ile her iki alanda da yol, su, haberleşme, enerji nakil hattı, bant, konveyör,
havai hat ve kuyu tesislerinin ilgili idarenin onayı ve talebi doğrultusunda
bedelsiz olarak kalmasına izin verilebilir. Diğerlerinin ise süresinde yerinden
kaldırılması veya çevre ile uyumlu hale getirilmesi zorunludur. Ruhsat sahibinin
bu yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde, çevre ve insan sağlığı
bakımından sorumlulukları devam eder. Ruhsat sahibi tarafından yapılması gereken
işlemler valilik veya ilgili idare tarafından yerine getirilerek yapılan
masraflar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil
edilir.
Yaban hayatı koruma ve geliştirme
sahalarında madencilik faaliyetleri
MADDE 125 – (1) Yaban
hayatı koruma ve geliştirme sahalarında, ÇED raporunda yaban hayatına olumsuz
etkisinin giderileceği yönünde bilimsel rapor bulunan maden arama ve işletme
faaliyetleri ile alt yapı tesislerine ilgili kurum tarafından izin verilir.
Alınan izinler, temditler dahil ruhsat hukuku sonuna kadar devam eder. Yaban
hayatı koruma ve geliştirme sahalarında projesinde belirtilen şartların dışında
bir faaliyetin tespit edilmesi durumunda, ruhsata dayalı faaliyetler
durdurulur.
İçme ve kullanma suyu havzalarında
madencilik faaliyetleri
MADDE 126 – (1) 5995
sayılı Kanunun yürürlük tarihinden önce, içme ve kullanma suyu rezervuarının
maksimum su seviyesinden itibaren 1000 metre içerisinde bulunan ve ilgili
kurumlardan izin alınmış olan maden işletme ruhsat sahalarında, kazanılmış
haklar çerçevesinde faaliyetler sürdürülür.
(2) Kazanılmış haklar korunmak
kaydıyla içme ve kullanma suyu rezervuarının maksimum su seviyesinden itibaren
1000-2000 metre mesafe genişliğindeki şeritte galeri usulü patlatma yapılmaması,
alıcı ortama arıtma yapılmadan doğrudan su deşarj edilmemesi şartıyla çevre ve
insan sağlığına zarar vermeyeceği bilimsel ve teknik olarak belirlenen maden
arama ve işletme faaliyetleri ile altyapı tesislerine izin
verilir.
(3) İçme ve kullanma suyu
rezervuarının maksimum su seviyesinden itibaren 2000 metreden sonraki koruma
alanı içinde ÇED raporuna göre yapılması uygun bulunan maden istihracı ve her
türlü tesis yapılabilir.
(4) İçme ve kullanma suyu koruma
havzalarında yapılan madencilik faaliyetlerinde, bu Yönetmelikte belirtilen
yükümlülüklere uyulmaması ve gerekli iznin alınmaması halinde, gerekli tedbir ve
izin alınıncaya kadar sahadaki üretim faaliyetleri
durdurulur.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Yatırımlar ile
Çakışan Sahalar ve Kurul İşlemleri
Yatırımlar ile çakışan sahalar ve kurul
işlemleri
MADDE 127 – (1) Madencilik
faaliyetleri ile Devlet ve il yolları, otoyollar, demir yolları, havaalanı,
liman, baraj, enerji tesisleri, petrol, doğalgaz, jeotermal boru hatları, su
isale hatları gibi kamu yararı niteliği taşıyan yatırımların birbirlerini
engellemesi, maden işletme faaliyetinin yapılamaz hale gelmesi, yatırım için
başka alternatif alanların bulunamaması durumunda, madencilik faaliyeti ve
yatırımla ilgili karar, Kurul tarafından verilir.
(2) Madencilik faaliyetleri ile
birinci fıkrada sayılan yatırımların aynı alana isabet etmesi halinde yatırımcı
veya maden ruhsat sahibi tarafından Genel Müdürlüğe müracaat edilir. Yatırımcı,
yatırım için başka alternatif alan olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve
belgeleri Genel Müdürlüğe vermek zorundadır.
(3) Genel Müdürlüğün mahallinde
yaptığı/yaptırdığı inceleme üzerine yapılan değerlendirmeler sonucunda, kamu
yararı niteliği taşıyan yatırımlar ile madencilik faaliyetlerinin birbirini
engellediği, yatırımın gerçekleştirilmesi halinde maden işletme faaliyetinin
yapılamaz hale geleceği, planlanan yatırımın ruhsatın işletme izni veya görünür
rezerv alanı ya da ruhsata dayalı olarak üretim yapılan tesis alanı ile
çakıştığının tespit edilmesi durumlarında heyet tespitlerine ilişkin yapılacak
işlemler ile ilgili Genel Müdürlük kararı taraflara gönderilir. İlgili
taraflardan bu aşamadaki bilgi, belge ve görüşlerinin bir ay içinde bildirilmesi
istenilir. Bu sürede tarafların anlaşmaya vardıklarını bildirmeleri durumunda
işlemler sonlandırılır. Bu sürede tarafların görüş bildirmemeleri veya anlaşmaya
varamamaları halinde işlemler resen yürütülür. Bu aşamadan sonra Genel
Müdürlükçe konunun Kurula götürülmesine karar verilir. Kurulun kararına mesnet
teşkil etmek üzere Genel Müdürlükçe bir rapor hazırlanır veya hazırlattırılır.
(4) Bu
raporda;
a) Madencilik faaliyeti ile ilgili
olarak;
1) Niteliği ve
konusu,
2) Hukuki durumu, konumu ve
koordinatları,
3) Madenin cinsi ve
rezervi,
4)
Tenörü/kalitesi,
5) Çalışan personel
sayısı,
6) Maden ruhsat sahibinin yatırım
giderleri,
7) Maden işletme proje bilgileri ve
ruhsat süresi,
Son faaliyet
raporları,
9) Devlet
hakları,
10) Üretilen madenin pazar
durumu,
11) Yıllar itibariyle
üretim,
12) Varsa tesise ait
bilgiler,
13) Madenin makul bir sürede
üretilebilme imkanının olup olmadığı, madencilik faaliyeti ile diğer yatırım
faaliyetinin farklı zamanlarda yapılıp yapılamayacağına ilişkin
tespitler,
14) Maden için başka alternatif
alan olup olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve
belgeler,
15) Ara ve uç ürüne yönelik
madenciliğe dayalı sanayi tesislerinin hammadde ihtiyacını karşılayan ruhsatlı
sahalarda, tesisin hammadde ihtiyacını karşılayacak şekilde alternatif alanların
bulunup bulunmadığı,
16) Sağlanacak katma değere ilişkin
değerlendirmeler,
17) Diğer
hususlar.
b) Yatırım ile ilgili
olarak;
1) Niteliği ve
konusu,
2) Hukuki
durumu,
3) Konumu ve
koordinatları,
4) Çalışacak personel
sayısı,
5) Yatırım
giderleri,
6) Yatırımın süresi ve
projesi,
7) Yatırım sonucu elde edilecek
ürüne ilişkin bilgi,
Yıllar itibariyle
üretim,
9) Sağlanacak katma değere ilişkin
değerlendirmeler,
10) Yatırım için başka alternatif
alan olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler,
11) İstihdama
katkısı,
12) Yatırım bedeli ve gerçekleşme
süresi ve aşamaları,
13) Diğer
hususlar
yer alır.
(5) Bu rapor Genel Müdürlük
tarafından Kurul üyesi bakanlara gönderilir. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı
veya ilgili taraf bakanlardan herhangi birinin daveti üzerine Kurul toplanır ve
kararlarını üye tamsayısının salt çoğunluğuyla alır. Kurul çalışmaları ile
ilgili sekretarya hizmetlerini Genel Müdürlük yürütür. Kurul tarafından gerekli
görülmesi halinde bedeli karşılığında rapor hazırlatılabilir. Hazırlatılan
rapor, danışmanlık ücretleri, yolluk, gündelik gibi tüm harcamalar yatırımcı
tarafından karşılanır. Kurul tarafından alınan karar, kamu yararı kararı yerine
geçer. Ayrıca, yatırımlar nedeniyle Kurul kararı ile faaliyeti kısıtlanan maden
işletmecisinin usul ve esasları Genel Müdürlükçe belirlenen yatırım giderleri,
lehine karar verilen tarafça tazmin edilir.
(6) Herhangi bir yatırım yapılmamış
I. Grup madenler, mıcır, kaba inşaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda
kullanılan her türlü yapı hammaddeleri için verilen ruhsatlar, görünür rezervi
belirlenmemiş diğer grup maden ruhsatları ile çakışan aynı yerdeki diğer
yatırımlara Genel Müdürlükçe izin verilir. Ruhsatlı sahalarda görünür rezervi
belirlemek üzere yapılan sondaj, kuyu, galeri, desandre gibi işler için yapılan
yatırımların ve maden varlığının belgelenmesi durumunda tespit edilen görünür
rezerv alanı dışındaki alanlar için diğer yatırımların madencilik faaliyetlerini
engellemeyeceğine Genel Müdürlükçe karar verilmesi halinde diğer yatırım için
izin verilir. Bu alanlarda ruhsat sahibi tarafından yapılmış yatırımı etkileyen
bir husus var ise bu alanla ilgili karar Kurul tarafından
verilir.
(7) İşletme ruhsat alanı içerisinde
ancak işletme izni veya görünür rezerv alanı dışındaki bir alanda diğer
yatırımlara Genel Müdürlükçe izin verilebilir. Yatırımın işletme izni veya
görünür rezerv alanı ile çakışması durumunda, Kurul tarafından karar verilir.
Genel Müdürlüğün uygun görüşü veya Kurul kararı alınmaksızın yapılmış olan
yatırımın, işletme izni veya görünür rezerv alanı ile çakışması durumunda, bu
alanlarda yatırımcı tarafından yapılmış yatırımı ya da işletme izni veya görünür
rezervi etkileyen bir husus var ise bu alanla ilgili karar Kurul tarafından
verilir. Arama ruhsatı döneminde hiçbir yatırım yapılmamış ise diğer yatırımlara
engel teşkil etmez. Görünür rezervi belirlenmiş, arama dönemi üretim izni veya
işletme izni verilmiş ancak ihalelik durumda olan sahalara ait karar, Genel
Müdürlükçe verilir. Bu fıkra kapsamında Genel Müdürlüğe yapılan talepler,
gerekli görüldüğü takdirde mahallinde tetkik yapılmak suretiyle
değerlendirilir.
(8) Kurul, Devlet Planlama
Teşkilatının bağlı olduğu bakanın başkanlığında Enerji ve Tabii Kaynaklar
Bakanı, diğer yatırımcı kurum ya da kuruluşun bağlı olduğu bakan/bakanlar ve
yatırım kararına onay veren kurumun ilgili olduğu bakan olmak üzere asgari üç
kişiden oluşur. Ancak, yatırımcı kuruluşun Devlet Planlama Teşkilatının bağlı
olduğu Bakanlığa veya Bakanlığa bağlı ilgili veya ilişkili bir kurum ve
katılımcı sayısının üçün altında olması halinde Sanayi ve Ticaret Bakanı Kurula
katılır. Kurul tarafından alınan karar, kamu yararı kararı yerine
geçer.
(9) Kurul tarafından verilecek
kararlarda; görünür rezerv alanı ile diğer yatırımın çakışması halinde öncelikle
madenin makul bir sürede üretilebilme imkanının olup olmadığı, ara ve uç ürüne
yönelik madenciliğe dayalı sanayi tesislerinin hammadde ihtiyacını karşılayan
ruhsatlı sahalarda, tesisin hammadde ihtiyacını karşılayacak şekilde alternatif
alanların bulunup bulunmadığı dikkate alınarak değerlendirme
yapılır.
(10) Genel Müdürlük, Kurul kararı
veya diğer kanunlar gereğince ruhsat müracaatlarına kapalı alan haline getirilen
alanlarda maden işletme faaliyetlerine Bakanlar Kurulu kararı ile izin
verilir.
Kurul kararı
MADDE 128 – (1) Kurul
Sekretaryası, Kurul kararının birer örneğini ruhsat sahibine ve yatırımcıya
tebliğ eder.
(2) Kurul kararının yatırımcıya
tebliğ edilmesini müteakip bir ay içinde mücbir sebepler dışında yatırımcının
yatırımdan vazgeçtiğini bildirmesi halinde, bu durum ruhsat sahiplerine
bildirilir.
Ruhsat
teminatları
MADDE 129 – (1) Ruhsatın
taksir edilmesi durumunda taksir edilen alana karşılık gelen teminat iade
edilir. Ruhsat sahasından yatırım için taksir edilen alan ihale edilmemek üzere
Bakanlık kayıtlarına işlenir.
ÜÇÜNCÜ
KISIM
Teknik ve Daimi
Nezaretçilik ile Teknik Eleman
BİRİNCİ
BÖLÜM
Teknik
Nezaretçinin Görevi ve Atanması
Teknik nezaretçinin
görevleri
MADDE 130 – (1) Teknik
nezaretçi, maden işletmelerinin teknik ve emniyet yönünden nezaretini yaparak
Kanun ve ilgili yönetmeliklerde yer alan görevleri yerine getirmekle sorumlu ve
yükümlüdür.
Teknik nezaretçinin
atanması
MADDE 131 – (1) Teknik
nezaretçi atanması için ruhsat sahibi veya hammadde üretim izin sahibi kamu
kurum ve kuruluşunca;
a) Bu Yönetmelik ekinde verilmiş
teknik nezaretçi atama belgesi (Ek Form-20),
b) Yeraltı işletme yöntemiyle
çalışan ruhsat sahalarında maden mühendislerinin, sadece yeraltında iki yıl
çalıştığına dair belgelerle yapılan müracaat üzerine Maden Mühendisleri Odasınca
verilen yeraltı işletmesine atanacağına dair onayı,
c) Ruhsat sahibi veya hammadde
üretim izin sahibi kamu kurum ve kuruluşunun 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı
Harçlar Kanunu gereğince yatırdığı teknik nezaretçi tayin harcı
makbuzu,
ç) İlk defa atanacaklardan teknik
nezaretçi sertifikası, oda sicil belgesi, diploma veya çıkış belgesinin aslı ya
da onaylı sureti,
d) Atama belgesinde adı geçenlere
ait imza beyanları,
ile Genel Müdürlüğe müracaat
edilir. Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan mühendisler için imza beyanları
istenmez.
(2) Kamu kurum ve kuruluşlarında
çalışan mühendisler için teknik nezaretçi atamasında Maden Mühendisleri
Odasından onay için ücret alınmaz.
(3) Atama işleminin tesis
edilmesine engel bir durumun tespit edilmemesi halinde, müracaat tarihi esas
alınmak kaydıyla Genel Müdürlükçe düzenlenen teknik nezaretçi atama belgesinin
onaylanması ile atama gerçekleşmiş olur.
(4) Ruhsat sahasında birden fazla
işletme var ise her işletmeye ayrı ayrı teknik nezaretçi atanabileceği gibi
teknik nezaretçi, ruhsat sahasının tamamına da atanabilir. Teknik nezaretçinin,
ruhsat sahasının tamamına yapılan bir atamadan sonraki bir tarihte ruhsatta
belirli bir alan ve gerekirse kot belirtilerek başka bir
işletmeciye/rödövansçıya verilen bir alan için işletmeci/rödövansçı adı
belirtilmek suretiyle, atama ruhsat alanındaki işletmeler için yenilenebilir.
Aksi takdirde sahanın tamamına atanmış olan teknik nezaretçinin görev ve
sorumlulukları sahanın geneli için devam eder. Her işletme için yapılacak
atamalarda teknik nezaretçi atama harcı yatırılması
zorunludur.
Teknik nezaretçinin
nitelikleri
MADDE 132 – (1) Teknik
nezaret görevini üstlenebilmek için aşağıdaki şartlar
aranır:
a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı
olmak,
b) Maden mühendisi
olmak,
c Yeraltı işletme faaliyetlerine
teknik nezaret görevini üstlenecek maden mühendislerinde yeraltı maden
işletmelerinde en az iki yıl deneyimli olmak ve bu deneyimini
belgelemek,
ç) Yeraltı işletmelerinde teknik
nezaretçi görevini üstleneceklerden 65 yaş ve üzerindekiler için yeraltında
çalışabileceğine dair tam teşekküllü hastaneden her iki yılda bir heyet raporlu
olmak.
(2) Teknik nezaretçi olarak ilk
defa atanacakların Maden Mühendisleri Odası tarafından yapılacak eğitim semineri
sonucunda verilen teknik nezaretçi sertifikasına sahip olmaları
gerekir.
(3) Maden işletmelerinde veya
madencilikle ilgili kamu kurum ve kuruluşlarında denetim veya işletme
faaliyetlerinde fiili olarak en az beş yıl çalışan maden mühendisleri için
sertifika şartı aranmaz.
(4) Teknik nezaretçi eğitim
programı, Genel Müdürlük ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının uygun
görüşleri alınarak Maden Mühendisleri Odası tarafından hazırlanır ve
yürütülür.
Teknik nezaret görevi alınabilecek ruhsat
sayısı
MADDE 133 – (1) Bir maden
mühendisi, I (a) Grubundan beş, diğer gruplardan da beş olmak üzere en fazla on
ruhsat sahasında teknik nezaret görevi alabilir. I (a) Grubunda nezaret görevi
olmasa bile, I (b), II., III., IV., V. ve VI. Gruplar için en fazla beş
nezaretçilik görevi yapabilir. Diğer gruplarda teknik nezaret görevi olmaması
şartıyla I (a) Grubu için bu sayı en fazla on olabilir. İstifa eden veya
azledilen nezaretçiler, yukarıda belirtilen sınırlar dahilinde aynı yıl içinde
en fazla üç yeni nezaretçilik görevi alabilir.
(2) Bir maden mühendisinin
alabileceği teknik nezaretçilik görevi yukarıda belirtilen sayıyı aşamaz. Bu
sayıyı aştığının tespit edilmesi durumunda on beş gün içinde nezaretçilik
sayısını yukarıda belirtilen sınıra indirmek zorundadır. Bu fiili işleyenler üç
yıl süre ile yeni bir nezaretçilik görevine atanamazlar.
Teknik nezaretçilerin yetki ve
sorumlulukları
MADDE 134 – (1) Teknik
nezaretçisi olmayan ruhsat sahalarında üretim yapılamaz.
(2) Teknik nezaretçinin görev,
yetki ve sorumlulukları şunlardır:
a) Teknik nezaretçi, sorumluluk
alanı Genel Müdürlükçe onaylanmış ruhsat sahasının her yerinde görevi ile ilgili
inceleme yapmak ve gerekli her türlü bilgiyi alma ve Kanun kapsamında gerekli
önlemlerin aldırılması yetkisine sahiptir. Bu yetkinin kullandırılmamasından
ruhsat sahibi sorumludur.
b) Teknik nezaretçi, nezaret
görevini Kanun hükümleri kapsamında yürütür. Teknik nezaretçi, atandığı ve
sorumlu olduğu ruhsat sahasının faaliyetlerini ve üretimlerini on beş günde en
az bir defa denetlemek, tespitlerini ve önerilerini teknik nezaretçi defterine
not etmek zorundadır. Aksi takdirde teknik nezaretçi uyarılır. İkinci kez aynı
ruhsat ile ilgili olarak bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda
teknik nezaretçinin Kanun gereğince yapacağı beyanlar bir yıl süre ile geçersiz
sayılır. Fiilin her tekrarında hak mahrumiyeti uygulamasına devam edilir.
Uygulanan uyarı ve hak mahrumiyeti Maden Mühendisleri Odasına bildirilir. Ayrıca
teknik nezaretçi defterinin, teknik nezaretçi ve ruhsat sahibince/vekilince
birlikte imzalanması zorunludur. Defterin imzalanmaması veya EK-4’te belirtilen
şekilde düzenli tutulmaması halinde, ruhsat sahibine on yıl süreli işletme
ruhsatları için belirlenen yıllık işletme ruhsat harcı tutarında idari para
cezası uygulanır.
c) Kamu kurum ve kuruluşlarına ait
hammadde üretim izin sahalarında yükleniciler marifeti ile çalışılması ve teknik
nezaretçi atama belgesinde yüklenicinin de imzasının bulunması halinde,
yüklenici firma yetkilileri teknik nezaretçi defterlerini teknik nezaretçi ile
birlikte imzalar. Aksi takdirde uygulanacak idari para cezası yüklenici
tarafından ödenir.
ç) Teknik nezaretçi, görev aldığı
işyerindeki faaliyetler ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları, öneri ve önlemleri
belirler. Ruhsat sahibi/vekili tarafından, bu öneri ve önlemler işyerinde
çalışanların görebileceği şekilde ilan edilir ya da panoya asılır. Aynı zamanda
içeriği Genel Müdürlük tarafından belirlenmiş ve noter onaylı “Teknik Nezaretçi
Defteri”ne rapor ederek ruhsat sahibine bildirir. Eksiklik ve aksaklıkların,
öneri ve önlemlerin rapor edilmemesinden teknik nezaretçi, bunların yerine
getirilmemesinden ruhsat sahibi sorumludur.
d) Teknik nezaretçi, işyerinde
yaptığı inceleme ve gözlemlerde işletme projesine aykırı faaliyette
bulunulduğunu ve faaliyetlerin can ve mal güvenliği açısından tehlikeli bir
durum oluşturduğunu tespit etmesi halinde maden üretimine yönelik faaliyetleri
durdurur ve durumu ilgili kurum veya kuruluşlara bildirir.
e) Genel Müdürlük tarafından
belirlenen veya faaliyet bilgi formu ya da imalat haritalarında beyan edilen
pasa, atık/artık ve cüruflar ile stoktan maden sevkiyatı yapılması esnasında
teknik nezaretçi atanma şartı aranmaz. Bu sevkiyatlar sırasında can ve mal
güvenliği ile ilgili tedbirlerin alınmasından sevkiyatı yapan kişiler
sorumludur.
f) Galeri sürülmesi ve/veya üretime
hazırlık çalışmalarında teknik nezaretçi atanması
zorunludur.
Görevin sona
ermesi
MADDE 135 – (1) Teknik
nezaret görevi; işveren ile yapılan sözleşmenin feshedilerek ruhsat sahibinin
azletmesi, ruhsatların iptali, terki, devri, intikali, tescili (ruhsat sahibi
ünvan değişikliklerinin sicil kayıtlarına tescili hariç), ruhsatın
birleştirilmesi, teknik nezaretçinin istifası veya ölümü halinde sona erer. Bu
gibi durumlarda ruhsat sahibi tarafından en geç on beş gün içerisinde yeni bir
teknik nezaretçi atanması zorunludur. Yeni teknik nezaretçi atanıncaya kadar
teknik ve emniyet yönünden meydana gelecek tüm olaylarda sorumluluk ruhsat
sahibine aittir.
(2) Teknik nezaretçinin istifa ve
azillerinin Genel Müdürlüğe on beş gün içinde bildirilmesi zorunludur. Aksi
halde tarafların sorumluluğu devam eder. Bu süreden sonra üretim faaliyetlerine
devam edilmesi halinde teminat irat kaydedilir.
(3) Ruhsat ile ilgili
olarak;
a) Teknik nezaretçilik yapan
mühendisin istifası halinde, teknik nezaretçi, görev yaptığı döneme ait faaliyet
bilgi formunu iki nüsha düzenleyip, bir kopyasını ruhsat sahibine diğer
kopyasını ve sahanın son durumuna ilişkin varsa öneri ve önlemleri içeren rapor
ile birlikte Genel Müdürlüğe verir. Hazırlanan faaliyet bilgi formları ve
raporlar teknik nezaretçi ve ruhsat sahibince imzalanır. Ruhsat sahibinin
imzadan imtina etmesi halinde Noterden ihbarname ile gönderilir ve ihbarname
istifa dilekçesi ekinde Genel Müdürlüğe verilir. Aksi takdirde, faaliyet bilgi
formları ve raporlar verilinceye kadar teknik nezaretçi olarak yeni bir göreve
bir yıl süresince atanamaz.
b) Ruhsat sahibinin teknik
nezaretçiyi azletmesi halinde, teknik nezaretçi görev yaptığı döneme ait işletme
faaliyet bilgi formunu, sahanın son durumuna ilişkin varsa öneri ve önlemleri
içeren raporu Genel Müdürlüğe verir. Hazırlanan faaliyet bilgi formları ve
raporlar teknik nezaretçi ve ruhsat sahibince imzalanır. Teknik nezaretçinin
imzadan imtina etmesi halinde Noterden ihbarname ile gönderilir ve ihbarname
azil dilekçesi ekinde Genel Müdürlüğe verilir. Aksi takdirde, faaliyet bilgi
formu verilinceye kadar teknik nezaretçi olarak yeni bir göreve bir yıl
süresince atanamaz. Azillerde o yıla ait teknik nezaretçilik ücretlerinin
ödenmesi gerekir.
c) Teknik nezaretçinin istifa
ettiği saha ile ilgili olarak, teknik nezaretçi atamasından sonra üretim
faaliyetinin yapılmaması durumunda, ruhsat sahibi bir dilekçe ile ölçümü yapan
teknik eleman ve ruhsat sahibince imzalanan sahanın son durumunu gösterir imalat
haritasını ekleyerek Genel Müdürlüğe bildirir. Üretim var ise Kanunun 29 uncu
maddesinde sayılan belgeler son atanan teknik nezaretçi tarafından
imzalanır.
(4) Teknik nezaretçi ataması
gerçekleşmeden üretim yapılması halinde ruhsat teminatı irat kaydedilerek
faaliyet durdurulur. Teknik nezaretçi atamasının gerçekleşmesi halinde faaliyete
izin verilir.
Teknik nezaretçi
ücretleri
MADDE 136 – (1) Ruhsat
sahası ile ilgili bir önceki yıla ait teknik nezaretçilik ücretinin ödendiğine
dair belgelerin her yıl Nisan ayı sonuna kadar ve ayrıca çeşitli nedenlerle
görevi sona eren nezaretçilerin ise görevin sona erdiği tarih itibarı ile bir
önceki yıl ve içinde bulunulan yılın çalışılan aylarına ait teknik nezaretçilik
ücretlerinin tam olarak ödendiğine dair belgelerin, Kanunun 29 uncu maddesinde
sayılan belgelerin ekinde Genel Müdürlüğe verilmesi zorunludur. Ödeme
belgelerinin, verilmemesi durumunda Kanunun 10 uncu maddesinde yer alan hata ve
noksanlık kapsamında değerlendirilir.
(2) Teknik nezaretçi ücretinin
ödendiğine dair ibra sözleşmesi, teknik nezaretçi tarafından kesilen serbest
meslek makbuzu, banka makbuzu, fatura, teknik nezaretçi tarafından imzalanmış
maaş bordrosundan herhangi birinin Genel Müdürlüğe verilmesi
zorunludur.
Teknik nezaretçinin yetki ve sorumluluğu,
uyarılması ve cezai işlemler
MADDE 137 – (1) Gerçek
dışı veya yanıltıcı beyanda bulunmak suretiyle Kanun hükümlerinin uygulanmasını
engelleyen ve haksız surette hak iktisabına sebep olan teknik nezaretçi,
uyarılarak Genel Müdürlük kayıtlarına işlenir. Gerçek dışı veya yanıltıcı
beyanların üç yıl içinde tekrarı halinde teknik nezaretçinin Kanun gereğince
yapacağı beyanlar bir yıl süre ile geçersiz sayılır. Fiilin her tekrarında hak
mahrumiyeti uygulamasına devam edilir. Uygulanan uyarı, hak mahrumiyeti ve
mesleki uzmanlık alanı dışında belge ve rapor düzenleyenler uyarılarak, teknik
nezaretçinin bağlı bulunduğu mesleki teşekküle bildirilir.
İKİNCİ
BÖLÜM
Daimi
Nezaretçinin Görevi ve İstihdamı
Daimi nezaretçinin
görevleri
MADDE 138 – (1) Daimi
nezaretçi, nezaret görevini Kanun hükümleri kapsamında
yürütür.
(2) Daimi nezaretçi üretim
yerindeki günlük faaliyetleri planlar ve yürütülmesini sağlar, can ve mal
emniyeti yönünden tehlikeli bir durumun varlığı söz konusu olduğu zaman gerekli
tedbirlerin alınmasına nezaret eder, hemen tedbir almanın mümkün olmadığının
belirlenmesi halinde üretim faaliyetlerini önlemlerin alınmasına kadar
durdurur.
(3) Daimi nezaretçi, görev aldığı
işyerindeki faaliyetleri ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları gidermek amacıyla
önlemleri belirleyerek ruhsat sahibine/rödövansçıya bildirir. Tedbirlerin
alınmasına nezaret eder.
(4) Eksiklik ve aksaklıkların
giderilmesini doğrudan ilgilendiren malzeme ve teçhizatın temin edilmesinden
ruhsat sahibi/rödövansçı sorumludur.
Daimi nezaretçinin
istihdamı
MADDE 139 – (1) Daimi
nezaretçinin istihdam edilmesi için ruhsat sahibince;
a) Teknik eleman/daimi nezaretçi
görevlendirme bildirimi (Ek Form-21),
b) Diploma veya çıkış belgesi ile
oda sicil belgesinin aslı ya da onaylı sureti,
c) İstihdam belgesinde adı
geçenlere ait imza beyanı
ile Genel Müdürlüğe bildirilir.
Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan mühendisler için imza beyanı istenmez.
Genel Müdürlükçe görevlendirme işleminin kabul edilmesine engel bir durumun
tespit edilmemesi halinde istihdam tarihi esas alınmak kaydıyla görevlendirme
gerçekleşmiş olur.
(2) İşletmede daimi istihdam edilen
maden mühendisi, iş güvenliği uzmanı olması veya ilgili kanun ve yönetmeliklerle
belirlenen şartları taşıması, ruhsat sahibince görevlendirilmesi kaydıyla İş
Kanununun 81 inci maddesinde belirtilen iş güvenliği ile görevli mühendis veya
teknik elemanların üstlendiği görev ve sorumluluğu da yerine
getirir.
Daimi nezaretçinin
nitelikleri
MADDE 140 – (1) Daimi
nezaret görevini üstlenebilmek için aşağıdaki şartlar
aranır:
a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı
olmak,
b) Maden mühendisi
olmak,
c) Yeraltı işletmelerinde daimi
nezaret görevini üstlenecek 65 yaş ve üzerindekiler için yeraltında
çalışabileceğine dair tam teşekküllü hastaneden her iki yılda bir heyet raporlu
olmak.
Zorunlu olarak daimi nezaretçinin
çalıştırılacağı ruhsat sahaları
MADDE 141 – (1) Maden
mühendisinin daimi nezaretçi olarak istihdam edileceği durumlar
şunlardır:
a) Ruhsat sahasındaki tesislerde
çalışanlar hariç maden işletme faaliyetleri için en az on beş işçi çalıştıran
açık işletmeler,
b) Ruhsat sahasında yeraltı üretim
yöntemiyle çalışan işletmeler.
(2) Teknik nezaretçi ataması
yapılmış sahalarda, daimi nezaretçi olarak maden mühendisinin istihdam şartının
oluştuğu ancak daimi nezaretçi görevlendirilmediğinin tespiti halinde ruhsat
sahibi uyarılır ve on beş gün süre verilir. Verilen süre sonunda daimi nezaretçi
görevlendirilmez ise teminat irat kaydedilir ve faaliyetler
durdurulur.
(3) Daimi nezaret görevi üstlenmiş
olan mühendisler, teknik nezaretçi olarak atanamaz.
Görevin sona
ermesi
MADDE 142 – (1) Daimi
nezaret görevi; işveren ile yapılan sözleşmenin feshedilerek ruhsat sahibinin
azletmesi, ruhsatların iptali, terki, devri, intikali, tescili (ruhsat sahibi
ünvan değişikliklerinin sicil kayıtlarına tescili hariç), ruhsatın
birleştirilmesi, daimi nezaretçinin istifası veya ölümü halinde sona erer. Bu
gibi durumlarda ruhsat sahibi tarafından daimi nezaretçi atanması şartlarının
oluşması durumunda en geç bir ay içinde daimi nezaretçinin görevlendirilmesi
zorunludur. Yeni daimi nezaretçi istihdam edilerek görevlendirilinceye kadar
teknik ve emniyet yönünden meydana gelecek tüm olaylarda sorumluluk ruhsat
sahibine aittir.
(2) Daimi nezaretçinin istifa ve
azillerinin Genel Müdürlüğe on beş gün içinde bildirilmesi zorunludur. Aksi
halde tarafların sorumluluğu devam eder. Bu süreden sonra üretim faaliyetlerine
devam edilmesi halinde teminat irat kaydedilir.
(3) Şartların oluşması durumunda
daimi nezaretçi istihdam edilerek, görevlendirmeleri gerçekleşmeden üretim
yapılması halinde ruhsat teminatı irat kaydedilerek faaliyet durdurulur. Daimi
nezaretçi görevlendirilmesi halinde faaliyete izin
verilir.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Teknik Elemanın
Görevi ve İstihdam Edilmesi
Teknik elemanın
görevleri
MADDE 143 – (1) Teknik
eleman, Kanun ve yönetmeliklerinde yer alan hükümler gereği görevlerini yerine
getirmekle yükümlüdür.
Teknik eleman istihdam
edilmesi
MADDE 144 – (1) Teknik
elemanın istihdam edilmesi için ruhsat sahibince veya hammadde üretim izin
sahibi kamu kurum ve kuruluşunca;
a) Teknik eleman/daimi nezaretçi
görevlendirme bildirimi (Ek Form-21),
b) Diploma veya çıkış belgesinin
aslı ya da onaylı sureti,
c) Oda sicil
belgesi,
ç) İstihdam belgesinde adı
geçenlere ait imza beyanı,
ile Genel Müdürlüğe müracaat
edilir. Genel Müdürlükçe istihdam işleminin kabul edilmesine engel bir durumun
tespit edilmemesi halinde müracaat tarihi esas alınmak kaydıyla istihdam
gerçekleşmiş olur.
(2) Ruhsat sahasında birden fazla
işletmeci var ise şartların oluşması durumunda her işletmeye ayrı ayrı teknik
eleman istihdam edilir.
Teknik elemanın
nitelikleri
MADDE 145 – (1) Ruhsat
sahasına teknik eleman istihdamı için aşağıdaki şartlar
aranır:
a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı
olmak,
b) Maden, jeoloji veya jeofizik
mühendisi olmak,
c) Yeraltı işletmeleri için 65 yaş
ve üzerindeki yaşlar için tam teşekküllü Devlet hastanesinden her iki yılda bir
yeraltında çalışabileceğine dair heyet raporlu olmak.
Zorunlu olarak teknik eleman çalıştırılacak
ruhsat sahaları
MADDE 146 – (1) Teknik
eleman istihdam edileceği durumlar şunlardır:
a) Tesislerde çalışanlar hariç
madencilik faaliyeti kapsamında en az 15 işçi çalıştıran işletmeler,
b) Yeraltı üretim yöntemiyle
çalışan işletmeler,
c) Vardiyalı olarak çalışan
işletmelerde her vardiyada teknik eleman istihdam edilmesi
zorunludur.
(2) Yeraltı işletmelerinde
işletmede birden fazla işletmeci var ise ve üretim farklı işletmeciler
tarafından gerçekleştiriliyorsa her işletme için ayrı ayrı teknik eleman
görevlendirilir.
(3) Teknik eleman istihdam edilmesi
şartının oluştuğu işletmelerde şartların oluşması durumunda her vardiya için
çalışan işçi sayısına göre vardiya başına en az bir teknik eleman
görevlendirilir.
(4) Teknik eleman istihdam şartının
oluştuğu ancak teknik eleman istihdam edilmediğinin tespiti halinde ruhsat
sahası için teknik eleman istihdamı için on beş gün süre verilir. Bu sürede
teknik eleman istihdamı yapılmayan sahalarda üretim faaliyetleri
durdurulur.
(5) Açık işletmelerde, teknik
eleman istihdam şartının oluştuğu durumlarda ve bir ruhsat sahasında birden
fazla işletmeci olması halinde sadece bir işletmeye ait alanda istihdam
edilebilir. Aynı kişi, diğer işletme veya işletmelerde istihdam
edilemez.
(6) Zorunlu olarak istihdam edilen
teknik eleman şartları sağlaması durumunda daimi nezaretçilik görevi de
üstlenebilir.
Teknik elaman görevinin sona
ermesi
MADDE 147 – (1) Teknik
elemanın görevi; işveren ile yapılan sözleşmenin feshedilerek ruhsat sahibinin
azletmesi, ruhsatların iptali, terki, devri, intikali, tescili (ruhsat sahibi
ünvan değişikliklerinin sicil kayıtlarına tescili hariç), ruhsatın
birleştirilmesi, teknik elemanın istifası veya ölümü halinde sona erer. Bu gibi
durumlarda ruhsat sahibi tarafından en geç on beş gün içerisinde yeni bir teknik
eleman istihdam edilmesi zorunludur.
(2) Teknik elemanın istifa ve
azillerinin Genel Müdürlüğe on beş gün içinde bildirilmesi
zorunludur.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Teknik ve Daimi
Nezaretçiler ile Teknik Elemanlar İçin
Ortak
Hükümler
Teknik ve daimi nezaretçiler ile teknik
elemanlar olmadan üretim yapılması
MADDE 148 – (1) Teknik
nezaretçi olmadan maden işletme faaliyetinin yapılması halinde ruhsat teminatı
irat kaydedilerek faaliyet durdurulur. Daimi nezaretçi ve/veya teknik eleman
olmadan maden işletme faaliyetinin yapılması halinde ise faaliyet durdurulur.
Daimi nezaretçi ve/veya teknik eleman görevlendirilmesi için ruhsat sahibi
uyarılarak, on beş gün süre verilir. Verilen süre sonunda daimi nezaretçi
görevlendirilmez ise teminat irat kaydedilir. Teknik nezaretçi, daimi nezaretçi
ve/veya teknik eleman istihdamı/nezareti sağlanması ile faaliyete izin verilir.
Ancak, bu hükümlere göre yapı ve inşaat hammaddeleri üretimi için izin alan kamu
kurum ve kuruluşlarının sadece faaliyetleri durdurulur.
(2) Teknik ve/veya daimi nezaretçi
ile teknik elemana yapılacak tebligatlar için yazışma adresi, teknik nezaretçi
atama ve/veya daimi nezaretçi ve teknik eleman görevlendirme işlemi esnasında
Genel Müdürlüğe bildirilen adrestir. Adres değişikliği bildirilmediği takdirde
mevcut adrese yapılan tebligatlar teknik ve/veya daimi nezaretçi ve/veya teknik
elemana tebliğ edilmiş sayılır.
DÖRDÜNCÜ
KISIM
Maden İhale
İşlemleri
BİRİNCİ
BÖLÜM
Genel
Hükümler
İhale usulü
MADDE 149 – (1) Kanuna
göre yapılan ihaleler, açık ihale usulü ile yapılır. Teklifler kapalı alınır.
Kapalı tekliflerin aritmetik ortalamasının %50’sinin üzerinde kalanlar ile açık
artırma ihale usulü ile ihaleye devam edilir. Aritmetik ortalamanın %50’sinin
üzerinde tek kişinin kalması halinde kapalı teklife göre ihale
sonuçlandırılır.
İhaleye müracaat
MADDE 150 – (1) Kanun
gereğince ihaleye açılan sahaların ihalelerine katılmak için Kanunun 6 ncı
maddesinde belirtilen şartları taşıyan gerçek ve tüzel kişilerin ihalenin
yapılacağı gün ve saatte usulüne uygun başvuruda bulunmaları
zorunludur.
(2) İhaleye aşağıdaki belgelerle
birlikte müracaat edilir:
a) Gerçek kişiler
için:
1) Genel Müdürlükçe hazırlanan
ihale müracaat formu (Ek Form-22),
2) T.C. Kimlik
numarası,
3) Onaylı imza
sirküleri,
4) Vekil olarak katılacakların
noter tasdikli vekaletnameleri,
5) Talep harç
makbuzu,
6) Teklif
mektubu,
7) İhale
teminatı,

İmzalanmış şartname.
b) Tüzel kişiler
için:
1) Genel Müdürlükçe hazırlanan
ihale müracaat formu (Ek Form-22),
2) Şirketin kuruluş statüsünü ve
son yönetimini gösteren ticaret sicil gazetesi, şirketin yönetim kurulu veya
ortaklar kurulu üyeleri,
3) Yönetimin onaylı imza
sirküleri,
4) Vekil olarak katılacakların
noter tasdikli vekaletnameleri, yetkili olarak ihaleye katılacakların yetki
belgeleri,
5) Talep harç
makbuzu,
6) Teklif
mektubu,
7) İhale
teminatı,
İmzalanmış
şartname.
İhale şartnamesi
MADDE 151 – (1) İhale
şartnameleri, ihale konusu işlerin özelliğini belirtecek şekilde Genel
Müdürlükçe hazırlanır.
(2) Müracaatçılar Genel Müdürlüğün
belirlediği bedel karşılığında şartnameyi ihale tarihine kadar
alırlar.
(3) Bu şartname, yapılacak ihaleye
göre aşağıdaki hususları içerir:
a) İhale edilecek sahanın ili ve
erişim numarası,
b) İhale edilecek sahanın taban
ihale bedeli ve teminatı,
c) İhalenin yapılacağı yer, gün ve
saati,
ç) Müracaatçılarda aranılan şartlar
ve istenen belgeleri,
d) Genel Müdürlüğün ihaleyi
ertelemekte, uygun bedeli tespitte veya gerekçe göstererek iptal etmekte serbest
olduğunu,
e) Teminatlar, ihale bedeli, ruhsat
harcı ve teminatların ödeme yerleri ve bu ödemelerin
sürelerini,
f) Kapalı ve açık artırma ihale
uygulama şeklini,
g) İhtilafların çözüm şekli ve
yerini,
ğ) İhale edilecek sahanın bulunduğu
listenin ilana çıkarıldığı tarihi.
(4) Üçüncü fıkranın (a) bendinde
yer alan bilgiler müracaatçı tarafından doldurularak müracaat zarfının içine
konulur.
İKİNCİ
BÖLÜM
İhale ve İlan
İşlemleri
İhale komisyonu ve karar
alınması
MADDE 152 – (1) İhale
komisyonu, Genel Müdürün başkanlığında, Genel Müdür Yardımcıları veya Daire
Başkanları, Şube Müdürleri ve konusunda uzman personelden olmak üzere beş asil
ve beş yedek üyeden oluşur.
(2) Genel Müdür, ihalelerin
yoğunluğu nedeniyle ikinci bir ihale komisyonu teşkil
edebilir.
(3) Genel Müdür, komisyon
başkanlığı yetkisini gerekli gördüğü hallerde Genel Müdür Yardımcısı, Daire
Başkanı veya Şube Müdürlerinden birine devredebilir.
(4) İhale komisyonu eksiksiz
toplanır ve kararlar çoğunlukla alınır. Mazereti nedeni ile ihalelere
katılamayan asil üye yerine yedek üye katılır. Kararlarda çekimser kalınmaz.
Muhalif kalan üye karşı oy gerekçesini karar altına yazarak
imzalar.
İlan
MADDE 153 – (1) Kanunun 30
uncu maddesi kapsamında ihaleye açılan sahaların ihale bilgileri Genel
Müdürlükte ve Genel Müdürlük internet sayfasında en az iki ay süre ile ilan
edilir. Ayrıca ihaleye açılan sahalarla ilgili açıklayıcı bilgileri içeren bir
ilan da Resmî Gazete’de yapılır.
İlanda yer alacak
hususlar
MADDE 154 – (1) İhale
edilmek üzere ilana çıkarılan sahaların ilanlarında aşağıdaki hususlar yer
alır:
a) Resmî Gazete
ilanı:
1) İhaleye açılan sahaların Genel
Müdürlükte ilan edileceği tarih, ihale şekli ve ihale
bilgileri,
2) İlan edilen sahaların ihalesine
katılmak için başvuru şekli,
3) Başvuru yapılmayan sahaların
aramalara açılma tarihi,
4) İhale Şartnamesinin Genel
Müdürlükten ücret karşılığında alınabileceği bilgileri.
b) Genel Müdürlükte ve Genel
Müdürlük internet sayfasında:
1) İlan edilecek sahaların
ihalesine katılmak için başvurulacak yer ve başvuru şekli,
2) İhale edilecek sahaların, ihale
tarihi, ili, ilçesi, erişim numarası, ruhsat grubu, alanı, pafta ve
koordinatları,
3) Resmî Gazete ilan
bilgileri.
İhale işlem dosyasında bulunması gereken
belgeler
MADDE 155 – (1) İhaleye
çıkarılan sahalarla ilgili her ihale için Genel Müdürlükçe bir dosya hazırlanır.
Hazırlanacak bu dosya içerisinde aşağıdaki belgeler
bulunur:
a) İhalenin yapılmasına ilişkin
Genel Müdürlük Oluru,
b) İhale
şartnamesi,
c) İhalesi yapılacak sahaya ait
diğer bilgiler.
Taban ihale bedelinin
tespiti
MADDE 156 – (1) Taban
ihale bedeli, 10.000 TL’dir. Bu miktar her yıl yeniden değerleme oranı
nispetinde artırılır.
İhale teminatı
MADDE 157 – (1) İhale
teminatı; teklif edilen kapalı ihale bedelinin %20’sinden ve taban ihale
bedelinden az olamaz. Aksi halde teklif geçersiz sayılır. Açık artırma için yeni
bir teminat alınmaz.
(2) İhale teminatı olarak; nakit
para, devlet bono ve tahvili yatırdığına dair makbuz veya banka, özel finans
kurumlarından alınacak süre yönünden sınırsız teminat mektubu kabul
edilir.
İhale için müracaat yapılmayan
sahalar
MADDE 158 – (1) Kanunun 30
uncu maddesi kapsamında ihaleye açılan ve ihale için başvuru yapılmayan sahalar
ihale gününü takip eden ilk iş gününde aramalara açık hale getirilir. Ancak,
işletme ruhsat safhasında hukuku sona eren sahalar ile Maden Tetkik ve Arama
Genel Müdürlüğü tarafından görünür rezervi belirlenerek Genel Müdürlüğe
devredilen sahalara müracaat olmaz ise tekrar ihaleye
çıkarılır.
(2) Aramalara açık hale gelen
sahalar Genel Müdürlükte ilan edilir.
İhaleye tek kişinin
katılması
MADDE 159 – (1) İlana
çıkarılan sahanın ihalesine tek kişinin katılması halinde kapalı teklife göre
ihale işlemi tamamlanır. İhale komisyonu, teklif edilen ihale bedelini uygun
görmemesi halinde ihale iptal edilir ve geçici ihale teminatı iade edilir.
İhaleyi kazanan ilgiliye, ihale bedelini yatırması için on iş günü süre verilir.
İhaleyi kazananın süresi içerisinde ihale bedelinin yatırıldığını gösterir
makbuz aslını dilekçe ekinde Genel Müdürlüğe vermemesi halinde geçici ihale
teminatı irat kaydedilir. Bu sahalar yeniden ihale edilir.
(2) İhale bedeli yatırıldıktan
sonra II (b), III., IV., V. ve VI. Grup maden sahaları için iki ay süre verilir.
Bu süre sonuna kadar arama ruhsat harcı, ruhsat teminatı, ön inceleme raporu ve
arama dönemi faaliyetlerinin yerine getirilebilmesi için gerekli olan mali
yeterliliği de içeren maden arama projesinin verilmesi halinde arama ruhsatı
düzenlenir. Bu süre içerisinde ön inceleme raporu ve mali yeterliliği de içeren
maden arama projesinin, arama ruhsat harcı ve ruhsat teminatının verilmemesi
halinde, talep sahibi ruhsat hakkını kaybeder, yatırılan ihale bedeli iade
edilmez ve saha yeniden ihale programına alınır.
(3) I (b) ve II (a) Grubu maden
sahaları için ruhsat almak isteyenlere ihale bedelinin makbuz aslının süresi
içerisinde Genel Müdürlüğe teslim edildiği tarihten itibaren, işletme projesi,
işletme ruhsatı talep harcı, işletme ruhsat harcı ve ruhsat teminatını vermesi
için iki ay süre verilir. Bu süre içerisinde işletme projesinin, işletme ruhsatı
talep harcı, işletme ruhsat harcı ve ruhsat teminatının verilmemesi veya işletme
ruhsat talebinin Genel Müdürlükçe kabul edilmemesi hallerinde, talep sahibi
ruhsat hakkını kaybeder, yatırılan ihale bedeli iade edilmez ve saha yeniden
ihale programına alınır.
İhalelerde kapalı ve açık ihale usulü
tekliflerinin değerlendirilmesi
MADDE 160 – (1) İhalelerde
kapalı ve açık ihale usulü teklif uygulanması aşağıdaki şekilde
yapılır:
a) İhale komisyonu, ihale saatinde
ihalelere başlamadan önce o günkü tüm ihalelere ait ihale teminatı, teklif
mektubu ve müracaat evraklarını kapalı bir zarf içinde müracaatçıya sıra
numarası vererek kabul eder.
b) İhale komisyonu, ihale salonunda
ihalesi yapılacak sahaya ait müracaat sahiplerinin belgelerini inceler.
Evrakları eksik olanların teklifleri geçersiz sayılır. Aynı erişim numaralı
sahaya;
1) Aynı gerçek veya tüzel kişi
tarafından birden fazla müracaatta bulunulamaz.
2) Aynı gerçek kişi hem kendi, hem
de başka gerçek ve/veya tüzel kişi adına asaleten/vekaleten müracaatta
bulunamaz.
3) Aynı gerçek kişi birden fazla
vekaleten müracaatta bulunamaz.
4) Aksine hareket edenlerin tüm
teklifleri geçersiz sayılır.
5) Şirket adına müracaat edilmesi
durumunda, şirketin yönetim kurulu üyeleri, ortaklar kurulu ve şirket
yetkilileri kendi adına veya vekaleten aynı sahaya müracaatta bulunamaz. Aksi
durumda sadece tüzel kişinin müracaatı kabul edilir.
c) İhaleye katılacaklar, teklif
mektubu ve ihale teminatını, müracaat evraklarını zarfa koymak sureti ile ihale
komisyonuna verirler. Zarfın üzerine sahanın ili, erişim numarası ve teklif
sahibinin ismi yazılır.
ç) Kapalı teklifler müracaatçılar
önünde açılır ve okunur. Kapalı teklife göre teminat miktarları yeterli
olmayanların teklifleri geçersiz sayılır. Teklifleri uygun olmayan müracaatçılar
bir tutanakla tespit edilir. İhaleye katılmak için müracaatta bulunmasına rağmen
tekliflerin açılması esnasında salonda bulunmayan ve açık artırmaya
katılmayanların kapalı teklifi geçerli sayılır.
d) Kapalı tekliflerden aritmetik
ortalamanın %50’sinin üstünde olanlar açık artırmaya katılma hakkı elde eder,
ihalede verilen geçerli tüm kapalı tekliflerin aritmetik ortalamasının %50’sinin
altında kalan teklifler ise değerlendirmeye alınmaz ve açık artırmaya
katılamaz.
e) Açık artırma usulü ile ihaleye,
kapalı teklifte verilen en yüksek bedel üzerinden
başlanır.
f) Açık artırmada sıra ile yapılan
artırmalar, kendisinden önceki artırımla oluşan teklifin %20’sinden fazla
olamaz.
g) Kapalı teklif sonucu açık
artırmaya katılmaya hak kazanan tüm teklif sahiplerinin teklifleri açık ihale
sonucunda değerlendirmeye alınır.
ğ) Şartname, değerlendirme formu ve
tutanak ihaleye katılanlara imzalattırılır.
h) İhale komisyonu, teklif edilen
ihale bedelini uygun görmemesi halinde ihale iptal edilir ve geçici ihale
teminatları iade edilir.
ı) İhalede verilen teklifler ihale
komisyonunca değerlendirilerek en yüksek teklifi verenden başlamak suretiyle
sıralamaya girenlerden birinciye ihale bedelini, yatırarak makbuzu bir dilekçe
ekinde Genel Müdürlüğe vermesi için on iş günü, sıralamada birinciden
sonrakilere beşer iş günü süre verilir. Sıralamada kendisinden önceki taleplinin
yükümlülüğünü yerine getirmemesi durumunda, ihale bedelini yatırma sırası
kendisine gelen katılımcı, teklif ettiği ihale bedelini ilgili yerlere
yatırarak, makbuzunu bu süre içinde Genel Müdürlüğe vermek zorundadır. Bu
yükümlülükler tam olarak süresi içinde yerine getirilmediği takdirde ruhsat
hakkını kaybeder ve ihale teminatı irat kaydedilir.
(2) İhale bedeli yatırıldıktan
sonra II (b), III., IV., V. ve VI. Grup maden sahaları için iki ay süre verilir.
Bu süre sonuna kadar arama ruhsat harcı, ruhsat teminatı, ön inceleme raporu ve
arama dönemi faaliyetlerinin yerine getirilebilmesi için gerekli olan mali
yeterliliği de içeren maden arama projesinin verilmesi halinde arama ruhsatı
düzenlenir. Bu süre içerisinde ön inceleme raporu ve mali yeterliliği de içeren
maden arama projesinin, arama ruhsat harcı ve ruhsat teminatının verilmemesi
halinde, talep sahibi ruhsat hakkını kaybeder, yatırılan ihale bedeli iade
edilmez ve saha yeniden ihale programına alınır.
(3) I (b) ve II (a) Grubu maden
sahaları için ruhsat almak isteyenlere ihale bedelinin makbuz aslının süresi
içerisinde Genel Müdürlüğe teslim edildiği tarihten itibaren, işletme projesi,
işletme ruhsatı talep harcı, işletme ruhsat harcı ve ruhsat teminatını vermesi
için iki ay süre verilir. Bu süre içerisinde işletme projesinin, işletme ruhsatı
talep harcı, işletme ruhsat harcı ve ruhsat teminatının verilmemesi veya işletme
ruhsat talebinin Genel Müdürlükçe kabul edilmemesi hallerinde, talep sahibi
ruhsat hakkını kaybeder, yatırılan ihale bedeli iade edilmez ve saha yeniden
ihale programına alınır.
(4) İhaleyi kazananlar ihale
bedelini yatırıncaya kadar sıralamadaki diğer taleplilerin ihale teminatları
iade edilmeyerek bekletilir. İhale bedelinin yatırılmasından sonra, diğer
taleplilerin ihale teminatları iade edilir. İhale işlemi sonucunda değerlendirme
dışı kalan teklif sahiplerinin ihale teminatları, ihaleden sonra iade edilir.
Aynı durumdaki teminat mektupları imza karşılığı ilgiliye iade
edilir.
(5) İhale sonuçlandıktan sonra
yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde söz konusu sahalar yeniden ihale
programına alınır.
İhale işleminin
sonuçlanması
MADDE 161 – (1) İhale
komisyonunca yapılan ihale, Genel Müdürlük Makamı onayı ile kesinleşir. Genel
Müdür bu yetkisini Genel Müdür Yardımcılarına veya Daire Başkanlarına
devredebilir.
Büyük ve küçük alanların ihale
edilmesi
MADDE 162 – (1)
Yürürlükteki ruhsat sahaları arasında bulunan ve birbirine yakın iki kenarı
arasındaki mesafenin elli metreden az olması veya madencilik yapılamayacak kadar
küçük alanlar olması durumunda bu ruhsatların ihalesi, bu alanlara en az iki
ortak noktası bulunan ruhsat sahipleri arasında yapılır. Bu ihale için ilgili
ruhsat sahiplerine tebligat gönderilir. Ayrıca Resmî Gazete’de ve Genel
Müdürlükte ilan edilir. Söz konusu alanın, bu Yönetmelik hükümlerine göre
ihalesi yapılır. Bu alan, ihale bedeli ve ruhsat teminatı yatırıldıktan sonra
ruhsat safhasına bakılmaksızın ihaleyi kazananın ruhsatına ilave
edilir.
(2) Söz konusu küçük alan
etrafındaki ruhsatların sahibi aynı ise, bu alan ihale yapılmaksızın talep harcı
yatırılarak ve ruhsat teminatının güncellenmesi yapılarak müracaat ile aynı
kişiye verilir.
(3) İhaleye katılım olmaması veya
ihale sonuçlandıktan sonra ihale bedelinin yatırılmaması halinde Genel
Müdürlükçe gerek görülen söz konusu sahalar yeniden ihale programına
alınır.
(4) İhalelik sahalardan; jeolojik
yapısı, konumu, rezervi, işletmecilik yöntemi, madenciliğe dayalı tesislerin
hammadde ihtiyacı, madenin bulunduğu bölgenin ihtiyaçları gibi hususları göz
önüne alınarak madenlerin ekonomik işletilebilmesine yönelik birden fazla saha
için alan sınırlamasına bakılmaksızın tek teklif alınarak veya bir saha birden
fazla sahaya bölünerek ihale işlemi gerçekleştirilebilir. İhale sonucunda ruhsat
gruplarının alan sınırlamasına göre ruhsat alanları harç ve teminat miktarları
ayrı ayrı yatırılarak ruhsatlandırılır.
Çakışan işletme
ruhsatları
MADDE 163 – (1) Kanunun 30
uncu maddesinin dördüncü fıkrasında belirtilen alanlardaki maden haklarının
ihalesi için ruhsat sahiplerine tebligat yapılır. Ayrıca bu durum Genel
Müdürlükte ve Resmî Gazete’de ilan edilir.
(2) Maden hakkı, bu Yönetmelik
hükümlerine göre ihale edilir. İhaleyi kazananın ihale bedelini yatırması
halinde söz konusu maden hakkı ruhsatına dahil edilir.
İhalenin ertelenmesi ve
iptali
MADDE 164 – (1) Genel
Müdürlük gerekli gördüğü hallerde ihaleyi erteleyebilir. Bu durumda ertelenen
ihaleye daha önce başvuruda bulunanlar katılır.
(2) Genel Müdürlük gerekli gördüğü
hallerde gerekçe göstererek ihaleyi iptal edebilir. İhalenin iptal edilmesi
durumunda müracaat sahipleri bir hak talep edemez. Ancak teminatlar iade
edilir.
Özel alanların
ihalesi
MADDE 165 – (1) İhalelik
durumdaki ruhsat sahalarının ilgili kurumlar tarafından Genel Müdürlüğe
bildirilen; özel çevre koruma bölgeleri, milli parklar, yaban hayatı koruma ve
geliştirme sahaları, muhafaza ormanları, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı
Kanununa göre korunması gerekli alanlar, 1 inci derece askeri yasak bölgeler,
1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar, 1 inci derece sit alanları ile
madencilik amacı dışında tahsis edilen ve Genel Müdürlük tarafından uygun görüş
verilen elektrik santralleri, organize sanayi bölgeleri, petrol, doğal gaz ve
jeotermal boru hatları gibi yatırım alanları ile Karayolları Genel Müdürlüğünün
Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanunda belirtilen alanların tamamının ya da
bir kısmının içinde kalması halinde, bu sahalar ihaleye çıkarılmadan önce ilgili
kurumların görüşü alınarak Genel Müdürlükçe
değerlendirilir.
Sorumluluklar
MADDE 166 – (1) Bu
Yönetmelik kapsamında yapılan ihalelerde;
a) İhale neticesinde ruhsat alma
hakkını kazandığı halde yükümlülüklerini yerine getirmeyen gerçek ve tüzel
kişiler bir yıl süre ile kendi adına veya vekâleten Genel Müdürlükte bu
Yönetmelik hükümlerine göre yapılan ihalelere
katılamazlar.
b) İhalesi yapılan sahaya teklif
verip de bedelini yatırmayanlar, sahanın ihale sonrası ruhsata bağlanması
durumunda, bu ruhsatı on yıl süre ile devralamazlar.
c) Kanunun 7 nci maddesinde
belirtilen izinler ile ilgili sorumluluk hak sahibine aittir. Ruhsat sahalarının
ihalelerine katılanlar, Kanunun 7 nci maddesinde belirtilen izinler ile ilgili
araştırmayı ihaleden önce yapmaları gerekir. İhaleden sonra ruhsat almaya hak
kazanan tarafından 7 nci madde de belirtilen izinlerin alınamaması durumunda
ihale bedeli ile ilgili herhangi bir iade talebinde
bulunulamaz.
(2) Aşağıdaki fiilleri işleyen
kişiler bir yıl süre ile kendi adına veya vekâleten Genel Müdürlükte bu
Yönetmelik hükümlerine göre yapılan ihalelere katılamazlar.
a) Hile, tehdit, nüfuz kullanma ve
çıkar sağlama suretiyle ya da başka yollarla ihaleye fesat karıştıran veya buna
teşebbüs edenler.
b) İşlemlerde sahte belge veren
veya kullanmaya teşebbüs edenler.
İlan ve tebligat
MADDE 167 – (1) İhale
komisyonu tarafından hazırlanarak, ihaleye katılan müracaatçılara imzalatılan
tutanak tebligat yerine geçer. İhale sonuçları Genel Müdürlükte ilan edilir. Bu
Yönetmelik kapsamındaki ihale sonuçları ile ilgili ayrıca bir tebligat
yapılmaz.
BEŞİNCİ
KISIM
Geçici, Çeşitli
ve Son Hükümler
BİRİNCİ
BÖLÜM
Geçici
Hükümler
Rödövans
sözleşmeleri
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 3/2/2005
tarihinden sonra, ruhsat sahiplerinin Kanun kapsamındaki faaliyetleri ile
ilişkili olarak üçüncü kişi ya da kuruluşlarla yaptığı sözleşmelerin Genel
Müdürlüğe bildirilmesi zorunlu değildir. Ancak ruhsat sahasındaki tüm
faaliyetlerden Genel Müdürlüğe karşı ruhsat sahibi
sorumludur.
(2) 3/2/2005 tarihine kadar
yapılmış ve Genel Müdürlükçe uygun görülmüş sözleşmelerin uygulanmasında Kanun
ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde çıkabilecek anlaşmazlıklarda, ruhsat
sahasındaki faaliyetlerin aksamaması ve maden rezervinin en verimli biçimde
işletilmesi ilkeleri gözetilerek Genel Müdürlüğün yapacağı incelemelere göre
vereceği karar geçerlidir. Kanun yükümlülüklerinin yerine getirilmesinden ruhsat
sahibi sorumludur. Bu sözleşmelerin yenilenmesi, sürelerinin uzatılması,
hükümlerinin değiştirilmesi taleplerinde Genel Müdürlükten görüş alınmasına
gerek yoktur.
Ruhsat gruplarının
belirlenmesi
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce verilmiş olan ruhsatın talep edilen ruhsat grubu alanına taksir
edilmesi, talep edilen alanda aynı gruba ait başka bir ruhsat bulunmaması ve
aynı alan içinde öncelik hakkı olan diğer grup ruhsat alanlarındaki faaliyetlere
engel olmaması şartı ile Kanun kapsamına alınan madenler için arama ve işletme
ruhsatlarından; mermer ruhsatları talep edilen II (a) ya da II (b) Grubu
madenlerden birine, maden ruhsatları ise I (b), III., IV., V. ve VI. Gruplardan
birine hak sağlar.
(2) Birinci fıkra aşağıdaki ilkeler
çerçevesinde uygulanır:
a) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun
hükümlerine göre verilmiş arama ve işletme ruhsat sahipleri, yalnızca bir
poligon için müracaat yapabilir.
b) Ruhsat alanının talep edilen
ruhsat grubu alanına eşit ya da küçük olması durumunda bu hak müracaatla ruhsat
alanının tamamına verilir.
c) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun
hükümlerine göre verilmiş arama ve işletme ruhsat sahipleri, 5995 sayılı Kanunla
kapsama alınan madenlerle ilgili olarak hak talep ettiği alanın koordinatlarını
içeren dilekçe ile Genel Müdürlüğe müracaat eder. Yapılan bu müracaat
gerektiğinde mahallinde de tetkik edilerek Genel Müdürlük tarafından incelenerek
değerlendirilir. Uygun bulunan alan için işletme ruhsatı vermek üzere işlemler
başlatılır. Ruhsatın geri kalan kısmı ihale edilmek üzere taksir
edilir.
ç) 24/6/2010 tarihinden önce arama
ve işletme ruhsat sahipleri 5995 sayılı Kanun ile kapsama alınan madenlerle
ilgili hak sağlamak üzere yaptıkları müracaatlarda ruhsat alanları içinde
taşocağı ruhsatı olması durumunda bu ruhsat alanı etrafında, madencilik
faaliyetinde bulunulabilecek bir alan bırakılır. Bu alanlar mücavirindeki ruhsat
sahipleri arasında ihale edilir. İhaleye katılım olmaması veya ihale
sonuçlandıktan sonra ihale bedelinin yatırılmaması halinde Genel Müdürlükçe
ihaleye konu olan sahalar yeniden ihale programına alınır. Ancak, taşocağı
ruhsat sahibi ile Kanuna göre alınmış ruhsat sahibi aynı ise bu alan
bırakılmaz.
d) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun
hükümlerine göre verilmiş arama ruhsatları, işletme ruhsatı almadan Kanun
kapsamına alınan madenleri üretemez.
e) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun
hükümlerine göre verilmiş ve yürürlükte olan maden ruhsat alanlarına III., IV.,
V. ve VI. Grup maden, mermer ruhsat alanlarına ise II (a) ve II (b) Grup bendi
maden ruhsatı verilmez. Ancak taşocağı ruhsatından gelen müktesep hakların
intibakı yapılır.
f) 24/6/2010 tarihinden önce Kanuna
göre verilmiş maden arama ruhsatları, 5177 sayılı Kanunla kapsama alınan II (a)
Grup madenlerden sadece dolomit madeni için hak sağlar. Bu ruhsatlara bağlı
olarak dolomit işletmek istemesi durumunda, ruhsat alanının 100 hektara taksir
edilmesi zorunludur. Yapılan inceleme sonrası uygun bulunan müracaat için
dolomit işletme projesi verilir. Bu işletme ruhsat alanı içinde II (a) ve II (b)
Grup madenlerin olmaması durumunda II. Grup diğer madenler için de hak sağlar.
Ruhsattan geri kalan alan ihale edilmek üzere taksir
edilir.
g) 24/6/2010 tarihinden önce Kanuna
göre verilmiş mermer arama ruhsatları, 5177 sayılı Kanunla kapsama alınan II (a)
veya II (b) Grup madenlerin üretilmesi ile ilgili haklardan sadece birinden
yararlanır. Bu ruhsatlar, II (a) Grubunda yer alan dolomit madeni ile ilgili
haklardan yararlanabilmesi için aynı alan içinde başka bir dolomit hakkı
olmaması zorunludur.
İhale gruplarının
belirlenmesi
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) 5177
sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce ihalelik durumda olan ve daha
sonra ihalelik olacak sahaların ihaleleri;
a) Mermer ruhsatları en fazla 100
hektarlık alanlar halinde II. Grup maden,
b) Maden ruhsatları, III., IV. V.
ve VI. Gruplarda alan sınırları dahilinde,
1) Maden arama, ön işletme veya
işletme ruhsatlarından herhangi birisinde 5177 sayılı Kanunun I (b) Grubunda
bulunmuş bir maden varsa bu ruhsat alanları en fazla 2.000 hektar olarak IV.
Grup ve en fazla 50 hektarlık alanlar halinde I (b) Grubu
maden,
2) Maden işletme ruhsatlarından
dolomit işletme izni almış sahalar en fazla 2.000 hektar olarak IV. Grup ve en
fazla 100 hektarlık alanlar halinde II. Grup maden,
olarak
yapılır.
Taşocağı ruhsatlarının
intibakı
GEÇİCİ MADDE 4 – (1) 5/6/2004
tarihi itibarı ile Taşocakları Nizamnamesine göre ruhsat almak üzere yapılan
yeni müracaatlar, il özel idarelerince müracaat tarihinde yürürlükte olan
6/6/1901 tarihli Taşocakları Nizamnamesine göre sonuçlandırılarak uygun
görülenler ruhsatlandırılır. Bu Yönetmeliğin yayımından itibaren bir yıl içinde
il özel idaresi tarafından sonuçlandırılmayan müracaatlar reddedilmiş
sayılır.
(2) 5/6/2004 tarihinden önce
Taşocakları Nizamnamesine göre il özel idarelerine yapılan müracaatların ruhsata
bağlandığı tarihten itibaren, ruhsat sahipleri altı ay içinde intibak yaptırmak
üzere I (a) Grubu madenler için il özel idaresine, diğer gruplar için Genel
Müdürlüğe gerekli belgeler ile başvurmak zorundadır.
Tuz Gölünde verilen ruhsatlara ait
işlemler
GEÇİCİ MADDE 5 – (1) Tuz
Gölünde verilecek ruhsatların alanları, Genel Müdürlükçe 31/12/2012 tarihine
kadar yapılacak bilimsel ve teknik çalışmalar neticesinde tespit edilir. Bu
çalışma sonucunda tuz üretimine uygun alanlar belirlenerek ihale edilir. Ruhsat
vermeye uygun tuz üretim alanları belirlenene kadar intibaklar dışında Tuz
Gölü’nde ruhsat verilmez.
(2) Tuz Gölünde verilecek işletme
ruhsatlarının projedeki tuz üretim kapasitesi 200.000 ton/yıl tuzdan az veya
800.000 ton/yıl tuzlu su miktarından aşağı olamaz.
(3) Ruhsat verilme işlemlerinde ve
tuz üretim faaliyetlerinde, Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı tarafından
öngörülen çevresel tedbir ve kıstaslar dikkate alınır.
(4) Tuz Gölünün tabii dengesinin,
kapasitesinin belirlenmesi ve tuz üretiminin çevre ve kaynak koruma ilkeleri
çerçevesinde sürdürülebilmesini sağlamak amacıyla yapılacak jeolojik,
hidrojeolojik, kimyasal gibi etüt çalışmalarının masrafları, bu gölde verilen
işletme ruhsat sahiplerinden satılan tuzun %1’i oranında katılım payı alınmak
suretiyle karşılanır.
(5) Katılım payı aylık satış
hasılatının %1’i, her ay hesaplanarak üç ayda bir Genel Müdürlükçe açılan hesaba
yatırılır.
(6) Tuz Gölü Havzası içinde kalan
tuz domu ve yataklarına kaya tuzu ruhsatı verilmez.
(7) Tuz Gölü Havzasında yapılması
zorunlu olan doğalgaz yer altı depolama projelerinin gerçekleştirilmesinde tuz
gölünün doğal dengesini bozmayacak çevresel etkiler değerlendirilerek ve kamu
yararı dikkate alınarak Bakanlıkça karara bağlanır. Bu proje kapsamında zorunlu
olarak üretilen tuz, ilgili İl Özel İdaresi tarafından ihale ile
değerlendirilir.
Tuz Kanununa göre verilen ruhsatların
intibak işlemleri
GEÇİCİ MADDE 6 – (1) 11/12/1936
tarihli ve 3078 sayılı Tuz Kanunu gereğince tuz işletme izni verilen ve mezkûr
Kanuna göre intibakı yapılan tuzlaların ruhsat sahiplerinin Tütün, Tütün
Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile yaptıkları sözleşmeler
aşağıda belirtildiği şekilde devam eder.
(2) Kira bedelinin ödenmesi,
sözleşme sonuna kadar sözleşmede belirtilen hükümlere göre devam eder. Ruhsatın
uzatılması ile Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel
Müdürlüğüne ait bina, tesis ve diğer sabit varlıkların kullanılması durumunda,
kira bedellerinin bu Kuruluşa, bu Kuruluşun özelleştirilmesi halinde ise
Hazine’ye ödenmeye devam edilir.
I (b), II (a) grubunda yer alan mevcut
ruhsatlara ilişkin çevresel tedbirler
GEÇİCİ MADDE 7 – (1) II (a)
Grubunda ve patlatma yapılarak I (b) Grubu madenlerin üretildiği ruhsat
sahalarındaki mevcut ocak ve tesislerin, Karayolları Genel Müdürlüğü
sorumluluğunda olan yollar ile 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanların ön
görünüm alanından yatay olarak en az 300 metre mesafe dahilinde olması halinde
bu Yönetmeliğin yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde ağaçlandırma işlemi
ve/veya yeşil görüntü perdesi kurma işlemi tamamlanır. Aksi takdirde ocaktaki
üretim faaliyetleri durdurulur.
(2) II (a) Grubunda ve patlatma
yapılarak I (b) Grubu madenlerin üretildiği ruhsat sahalarındaki kırma-eleme
tesislerinde; 31/12/2012 tarihine kadar toz indirgeme sistemi kurulması ve
bunkerler, kırıcılar, elekler ve malzeme dökülme noktalarının kapatılması işlemi
tamamlanarak Genel Müdürlüğe bilgi verilmesi zorunludur. Bu süre içinde toz
indirgeme sistemi kurulmadığı ve bunkerler, kırıcılar, elekler ve malzeme
dökülme noktalarının kapatılmadığı tespit edilen tesislerin faaliyetleri
durdurulur.
İşletme izni düzenlenmemiş
ruhsatlar
GEÇİCİ MADDE 8 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce işletme ruhsatı yürürlüğe girdiği halde işletme izni
düzenlenmeyen ruhsatlar için ruhsat yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde
Kanunun 7 nci maddesine göre gerekli izinlerin alınarak Genel Müdürlüğe
verilmesi zorunludur. Ancak, 24/6/2010 tarihinde üç yıllık süresi dolmuş veya üç
yıllık sürenin dolmasına bir yıldan az süresi kalmış ruhsatlar için söz konusu
izinlerin bir yıl içinde alınarak Genel Müdürlüğe verilmesi zorunludur. Aksi
takdirde bu ruhsatlar feshedilir.
Birden fazla teminat
iradı
GEÇİCİ MADDE 9 – (1) Bu
Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce birden fazla ve ayrı ayrı teminatın irat
kaydedilmesi gereken durumların meydana gelmiş olması halinde, mevcut teminat
irat kaydedilir. Birden fazla irat kaydedilmesi gereken teminatlar için o
yıla/yıllara ait teminatları tamamlattırılarak irat kaydedilir. İrat kaydedilen
son teminat ise, güncel teminat üzerinden tamamlattırılır.
Teminat tamamlama
işlemleri
GEÇİCİ MADDE 10 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce teminat iradı yapılıp teminatın tamamlanması ruhsat sahiplerine
tebliğ edilen işlemlerde, istenilen ruhsat teminatının güncel tek kat teminattan
az olması durumunda güncel tek kat teminat üzerinden, istenilen ruhsat
teminatının güncel tek kat teminatın üzerinde ise tebliğ edilen miktar üzerinden
tamamlattırılır.
(2) 24/6/2010 tarihinden önce
teminat iradı yapılıp teminatın tamamlanması ruhsat sahiplerine tebliğ edilen,
ancak verilen sürede tamamlanmayan işlemlerde, Kanunun 13 üncü maddesi gereğince
katlanılarak istenilecek ruhsat teminatının güncel tek kat teminattan az olması
durumunda güncel tek kat teminat üzerinden, ruhsat teminatı güncel tek kat
teminatın üzerinde ise tebliğ edilen miktar üzerinden
tamamlattırılır.
(3) Birinci ve ikinci fıkra
kapsamında işlem yapılan ruhsatların devirlerinde de bu maddedeki esaslar
uygulanır.
(4) 24/6/2010 tarihi ile bu
Yönetmeliğin yürürlük tarihi arasında geçen sürede güncel teminat üzerinden
katlanarak yatırılan teminatların, ikinci fıkra kapsamında değerlendirilmesi
sonucunda fazladan teminat yatırıldığının tespit edilmesi ve ruhsat sahibince
talep edilmesi halinde fazladan yatırılan teminat tutarı iade edilir.
Teknik ve daimi
nezaretçi
GEÇİCİ MADDE 11 – (1) Daimi
nezaretçi/teknik eleman atanması gereken sahalar için bu Yönetmeliğin yürürlük
tarihinden itibaren daimi nezaretçi/teknik eleman görevlendirilmesinin on beş
gün içerisinde yapılması gerekir. Aksi halde daimi nezaretçi ataması yapılmayan
sahaların teminatı irat kaydedilir. Daimi nezaretçi veya teknik eleman
atanıncaya kadar sahaların faaliyetleri durdurulur.
Çevre uyum
teminatı
GEÇİCİ MADDE 12 – (1) 1/7/2010
tarihinden önce arama dönemi üretim izni ve üretim için işletme izni verilen
ruhsatlar için 2010 yılı Haziran ayı sonuna kadar yatırılması gereken çevre ile
uyum teminatı, 2010 yılı sonuna kadar yatırılır. Aksi takdirde ruhsat teminatı
irat kaydedilir.
(2) 1/7/2010 tarihinden bu
Yönetmeliğin yürürlük tarihine kadar arama dönemi üretim izni ve üretim için
işletme izni verilen ruhsatlar için çevre ile uyum teminatı, 2010 yılı sonuna
kadar yatırılır. Aksi takdirde ruhsat teminatı irat
kaydedilir.
İşlemleri bitmeyen işyeri açma ve çalışma
ruhsatı işlemleri
GEÇİCİ MADDE 13 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce ilgili belediyece henüz sonuçlandırılmamış işyeri açma ve
çalışma ruhsatı ile ilgili işlemler, bulunduğu safhadan itibaren ilgili il özel
idaresince tamamlanır.
Mevcut arama
ruhsatları
GEÇİCİ MADDE 14 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce arama ruhsatı almış ve/veya ruhsat almaya hak kazanan
müracaatlar için bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten başlamak üzere
ikinci yılın sonuna kadar Kanunun 17 nci maddesine göre hazırlanmış ön arama
faaliyet raporu ile birlikte kaynak/rezerv raporunun verilmesi zorunludur. Aksi
takdirde teminat irat kaydedilir.
Mevcut ruhsatların arama faaliyet raporu
işlemleri
GEÇİCİ MADDE 15 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce arama ruhsatı almış ve/veya ruhsat almaya hak kazanan
müracaatlar, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten başlamak üzere süresi
bakımından bir yıl veya bir yıldan daha az süresi kalan arama ruhsatları, süresi
içinde uzatma talebini ön arama faaliyet raporu ve ekinde kaynak/rezerv raporu
ile yapmak zorundadır. Bu kapsamdaki ruhsatlar için işletme ruhsat taleplerinde
Kanunun 17 nci maddesine göre hazırlanmış ön arama faaliyet raporu ve ekinde
kaynak/rezerv raporunun işletme projesi ile birlikte verilmesi zorunludur. İki
yıl uzatma alan ruhsatlarda, işletme ruhsat talep edilmesi durumunda ise Kanunun
17 nci maddesine göre hazırlanmış detay arama faaliyet raporu ve ekinde rezerv
raporunun verilmesi zorunludur. Aksi takdirde talep
reddedilir.
(2) 24/6/2010 tarihinden önce arama
ruhsatı almış ve/veya ruhsat almaya hak kazanan müracaatlar, bu Yönetmeliğin
yürürlüğe girdiği tarihten başlamak üzere süresi bakımından bir yıl veya bir
yıldan daha fazla süresi kalan arama ruhsatları, süresi içinde uzatma talebini
genel arama faaliyet raporu ve ekinde kaynak/rezerv raporu ile yapmak
zorundadır. Bu kapsamdaki ruhsatlar için işletme ruhsat taleplerinde Kanunun 17
nci maddesine göre hazırlanmış genel arama faaliyet raporu ve ekinde
kaynak/rezerv raporunun işletme projesi ile birlikte verilmesi zorunludur. İki
yıl uzatma alan ruhsatlarda, işletme ruhsat talep edilmesi durumunda ise Kanunun
17 nci maddesine göre hazırlanmış detay arama faaliyet raporu ve ekinde rezerv
raporunun verilmesi zorunludur. Aksi takdirde talep
reddedilir.
(3) 24/6/2010 tarihinden önce arama
sertifikası almış V. Grup madenlerin işletme sertifikası taleplerinde genel
arama faaliyet raporu ile işletme sertifikası talebinde
bulunabilir.
İşletme ruhsatları ile ilgili eksikliklerin
tamamlanması
GEÇİCİ MADDE 16 – (1) 3/2/2005
tarihinden önce işletme ruhsatı veya temdidi için müracaat edilmiş ve mali
ve/veya teknik eksikliklerin verilen sürede tamamlanması ruhsat sahibine
bildirilmesine rağmen tamamlanmamış sahalara, mali ve teknik eksikliklerin
tamamlanması için tebligatla üç ay ek süre verilir. Bu süre sonunda
eksikliklerini tamamlamayanların talepleri reddedilir ve teminatları irat
kaydedilir.
II. grup ruhsatların grubunun belirlenmesi
GEÇİCİ MADDE 17 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce hak sağlayan II. Grup arama ruhsat sahipleri, II (a) Grubu
madenler için işletme ruhsatı talep edilmesi halinde, 24/6/2010 tarihten
itibaren altı ay içerisinde Kanunun 24 üncü maddesine göre işletme ruhsat
talebinde bulunmak zorundadır. Bu sürede işletme ruhsat talebinde bulunulmayan
II. Grup arama ruhsatları II (a) Grubuna hak sağlamaz, II (b) Grubu maden
ruhsatı olarak değerlendirilir. Ancak II (a) Grubu maden işletme ruhsatları
talebi halinde II (b) Grubu madenler için hak sağlar.
(2) II. Grup saha olarak ihale
edilip ihale sonrası hak sağlayarak ruhsat almaya hak kazananlardan II (a) Grubu
ruhsat almak isteyenler, iki aylık süre içerisinde; işletme projesi, işletme
ruhsatı talep harcı, işletme ruhsat harcı ve ruhsat teminatını Genel Müdürlüğe
vermek zorundadır. Aksi halde II (b) Grubu olarak işlem tesis
edilir.
(3) II (a) Grubuna yönelik işletme
projesinin değerlendirilmesi esnasında, talep alanında II (b) Grubunda maden
tespit edilmesi halinde II (a) Grubuna yönelik işletme projesi reddedilir.
Talebi halinde II (b) Grubuna yönelik revize işletme projesi verilerek, uygun
bulunması durumunda II (b) Grubuna ruhsat düzenlenir. Bu şekilde daha sonra II
(a) Grubu madenin varlığına ilişkin talebin yenilenmesi ve Genel Müdürlükçe
uygun bulunması halinde II (a) Grubu ruhsat
düzenlenebilir.
I (b) grubu ruhsatlandırma
işlemleri
GEÇİCİ MADDE 18 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce hak sağlamış olan ve işletme ruhsat teminatı yatırılmamış
durumda bulunan işletme talepli I (b) Grubu değerlendirme sahası için işletme
ruhsat teminatı ile harcının üç ay içerisinde yatırılması hususu talep sahibine
tebliğ edilir. Aksi halde I (b) Grubu değerlendirme sahası iptal edilerek
herhangi bir işleme gerek kalmaksızın bu sürenin sonunda müracaatlara açık hale
getirilir.
Güncel teminata tamamlama
işlemleri
GEÇİCİ MADDE 19 – (1) 24/6/2010
tarihinden önce, talep sahiplerine o günkü teminat miktarları esas alınarak
gönderilmiş olan ve üç ay süre verilen mali eksiklik yazılarına istinaden
24/6/2010 tarihinden sonra yatırılan işletme ruhsat teminatlarının, Kanunun 13
üncü maddesinde belirtilen teminat miktarlarına tamamlanması gerektiği hususu,
Kanunun 24 üncü maddesi kapsamında üç ay süre verilerek, yeniden mali eksiklik
olarak tebligatla talep sahibine bildirilir. Süresi içerisinde teminatları
tamamlanmayan işletme talepleri, mevcut arama teminatları irat kaydedilerek
reddedilir.
Müştemilat alanlarının ruhsata dâhil
edilmesi
GEÇİCİ MADDE 20 – (1)
Taşocakları Nizamnamesine göre ruhsatlandırılan ve 5177 sayılı Kanuna göre
intibakı yapılarak işletme ruhsatı verilen ruhsat sahalarında, müştemilat
alanları talep halinde, işletme iznine dâhil edilebilir.
İşletme izni genişletme
işlemleri
GEÇİCİ MADDE 21 – (1) Bu
Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce verilen; II (a) Grubu ve patlatma
yapılarak I (b) Grubu madenlerin üretildiği ruhsat sahalarında, işletme izni
genişletilmesi taleplerinde, 24 üncü madde kapsamındaki hususlar dikkate alınır.
Ancak, madenin yapısı, yeri, rezerv durumu, alternatif alan olmaması gibi
özellikleri göz önünde bulundurularak farklı mesafeler
belirlenebilir.
Teknik ve daimi nezaretçinin
ayrılması
GEÇİCİ MADDE 22 – (1) Bu
Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce daimi ve teknik nezaretçi görevinin aynı
kişi tarafından birlikte yürütüldüğü ruhsat sahaları ile ilgili olarak, bu
Yönetmeliğin yürürlük tarihinden itibaren altı ay içerisinde daimi nezaretçinin
istihdamı ile teknik nezaretçinin ayrı ayrı olarak görevlendirilmesi zorunludur.
Aksi takdirde bu ruhsat sahalarındaki üretim faaliyetleri
durdurulur.
İKİNCİ
BÖLÜM
Çeşitli ve Son
Hükümler
Yürürlükten kaldırılan
yönetmelik
MADDE 168 – (1) 3/2/2005
tarihli ve 25716 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Maden Kanunu Uygulama
Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 169 – (1) Bu
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 170 – (1) Bu
Yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı
yürütür.
Yönetmeliğin eklerini görmek
için tıklayınız
|